Mẹ không có giấy tờ, con khó làm khai sinh
(PL)- Nếu người mẹ không có giấy tờ tùy thân, cán bộ phường có thể xác minh, thấy đúng sự thật đó là mẹ thì phải làm khai sinh cho em bé.

Gửi thư đến Pháp Luật TP.HCM, chị Trần Thị Tuyết Mai, ở 124 Nam Cao (phường Tân Phú, quận 9, TP.HCM) trình bày lúc nhỏ chị sống với cha mẹ ở Bạc Liêu nhưng không có giấy tờ gì. Cách đây 10 năm, ba mẹ chị ly hôn, chị theo mẹ lên TP.HCM ở trọ nhiều nơi làm thuê sinh sống. Sau đó chị sống chung như vợ chồng với một người, không đăng ký kết hôn vì chị không có giấy chứng minh, không hộ khẩu thường trú. Năm 2011, do cuộc sống khó khăn, không có tiền sinh con ở bệnh viện, chị tự sinh ở nhà nên không có giấy chứng sinh. Con được một tuổi, cha đứa bé bỏ đi, một mình chị nuôi con. Vừa rồi chị đến phường Tân Phú (nơi gia đình đang sinh sống) đăng ký khai sinh cho con nhưng cán bộ phụ trách không nhận hồ sơ vì chị không có giấy tờ tùy thân. Chị lo quá, không biết phải làm sao, chị sợ con sau này lại khổ.

Mẹ không có giấy tờ, con khó làm khai sinh - ảnh 1

Chị Mai mong phường sớm làm giấy khai sinh cho con để con có cuộc sống bình thường như bao người khác. Ảnh: NH

Gặp chúng tôi, mẹ chị Mai bộc bạch thêm: “Lúc nhỏ, gia đình tôi gặp nhiều khó khăn, ba mẹ tôi mất sớm, bản thân không có giấy tờ chứng minh hay hộ khẩu, cuộc sống vất vả vô cùng. Lúc tôi lấy ba con Mai cũng chẳng có hạnh phúc gì nên tôi đành phải bỏ quê hương lên thành phố làm đủ mọi nghề để kiếm sống. Làm mẹ mà không lo nổi cho con mình một tờ giấy lận lưng, tôi đau khổ lắm nhưng biết làm sao, đành phải chấp nhận số phận. Lúc con Mai tìm được người ưng ý tôi cũng mừng, nào ngờ số nó cũng khổ như tôi. Giờ con tôi sinh cháu ra, làm giấy khai sinh cho cháu lại gặp khó khăn, tôi rất sợ viễn cảnh đời cháu tôi cũng giống như bà và mẹ nó. Nếu có giấy khai sinh, cháu tôi sẽ được đi học, sẽ có giấy tờ tùy thân, có việc làm ổn định, không như mẹ nó lông bông không có công việc…”.

Trao đổi với Pháp Luật TP.HCM, ông Phan Quốc Hải, cán bộ hộ tịch phường Tân Phú, quận 9, cho biết vừa rồi chị Mai đến phường hỏi thủ tục làm giấy khai sinh cho con chị nhưng chị không có giấy tờ nào chứng minh đó là con mình nên phường chưa thể tiếp nhận. Trường hợp của chị Mai rất đặc biệt nên phường cần có thời gian hỏi ý kiến của Phòng Tư pháp quận. Sau khi hỏi ý kiến chỉ đạo của phòng, nếu làm được thì phường sẽ tiếp nhận hồ sơ, còn nếu không được, phường cũng sẽ trả lời cho chị biết.

Tích cực đi xác minh để làm giấy cho trẻ

Mọi trẻ em khi sinh ra đều phải được bảo vệ và làm giấy khai sinh. Đây là quyền lợi của trẻ. Nếu không có giấy chứng sinh thì có thể thay thế bằng giấy xác nhận của hai người làm chứng là có việc sinh đứa bé. Và theo quy định, nếu người mẹ không có nơi thường trú thì có thể đăng ký nơi tạm trú.

Trường hợp của chị Mai khá đặc biệt vì bản thân chị không có giấy tờ tùy thân và chị cũng không có giấy tờ nào chứng minh đứa bé mà chị muốn làm giấy khai sinh là con của chị. Tuy nhiên, trường hợp này không phải là không thể làm giấy cho cháu. Nếu thấy nghi ngờ về nhân thân, mối quan hệ mẹ con, cán bộ phường hoàn toàn có thể tiến hành xác minh. Nếu đó đúng là con chị Mai thật thì tiến hành đăng ký khai sinh cho cháu bé một cách bình thường.

Ông NGUYỄN VĂN VŨ, Trưởng phòng Hộ tịch -
Quốc tịch (Sở Tư pháp TP.HCM)

NGUYỄN HIỀN