Coi chừng phản tác dụng!

Cả một hệ thống hành động được họ chuẩn bị, tính toán một cách bài bản nhằm dần hiện thực hóa mưu đồ “bá quyền” của mình ở vùng biển này. Rõ ràng, hai hành động liên tiếp vừa qua (Quốc vụ viện Trung Quốc phê chuẩn quyết định thành lập cái gọi là TP Tam Sa và Tổng Công ty Dầu khí Hải dương Trung Quốc rao đấu thầu chín lô dầu khí thuộc vùng đặc quyền kinh tế của Việt Nam) là những bước leo thang nữa sau các hành động phá rối tàu thăm dò dầu khí của Việt Nam một năm trước đây. Tình hình có lẽ sẽ không dừng lại chỉ ở dạng như thế này.

Trung Quốc đang dần cạn kiệt các tài nguyên trong thực địa. Với họ, biển Đông thực sự là nguồn lực mang tính chất sống còn trong tương lai phát triển của mình. Và vì sự sống còn đó, họ sẽ có những bước đi táo bạo - bước đi của những tính toán kỹ lưỡng chứ không phải nhất thời.

Một điều thấy rõ hơn, Trung Quốc đang thay đổi trong chiến lược phát triển. Nhất là khi họ đang mạnh lên một cách rất đáng gờm. Họ vượt qua nền kinh tế Nhật Bản và cái hướng đến trong tương lai gần là vượt qua Mỹ. Họ sẵn sàng thể hiện sức mạnh quyền lực mà họ cho rằng mình đang ở thế thượng phong. Cho nên hành động của họ ngày một trắng trợn hơn là thế!

Tuy nhiên, Trung Quốc phải thấy hơn những điều mình đang thấy trong những hành động này. Dĩ nhiên, họ rất hiểu mình đang làm gì, nhưng cũng dễ thấy họ không lường được hết mọi chuyện. Họ tuyên bố “Biển Đông là lợi ích cốt lõi” thì cũng là lúc “kích hoạt” sự trở lại của Hoa Kỳ ở khu vực này. Hành động bá quyền của họ làm cho các nước liên quan đến lợi ích ở biển Đông xích lại gần nhau hơn. Uy tín của anh đang bị tổn hại rất lớn khi hành động của anh đi ngược lại với những cam kết, tuyên bố của chính anh. Thế là phản tác dụng rồi!

Trung Quốc đang hòa nhập vào thế giới. Trong thế trận đó, anh không thể không thừa nhận vào luật chơi chung của toàn cầu. Anh phải công nhận chứ không được xé bỏ luật pháp quốc tế. Thiết nghĩ, ứng đối hợp lý, tương ứng (cứng rắn cần thiết) và phù hợp với luật pháp quốc tế, phù hợp với thế trận toàn cầu, chính là những dịch chuyển đúng của Việt Nam trước những hành động kiểu như thế này của Trung Quốc.

DƯƠNG DANH DY (nguyên Tổng Lãnh sự Việt Nam tại Quảng Châu)

MC ghi