An toàn hàng không: Rất đáng lo ngại!
(PL)- Liên tiếp xảy ra những vụ việc nghiêm trọng (người tâm thần, người bị cấm bay... vẫn được lên máy bay) nhưng ngành hàng không cho rằng sai sót này là do con người, còn quy trình an ninh vẫn đảm bảo.

Thời gian gần đây, liên tiếp xảy ra những vụ việc liên quan đến an toàn, an ninh của ngành hàng không như để lọt người bị cấm bay, người tâm thần, người dùng giấy tờ giả lên máy bay, để hành khách lên nhầm chuyến bay… Cục Hàng không Việt Nam đánh giá các vụ việc trên tuy chưa xảy ra hậu quả nghiêm trọng nhưng đã uy hiếp nghiêm trọng tới an ninh, an toàn hàng không. Sắp tới, ngành sẽ đưa ra nhiều biện pháp nhằm thắt chặt hơn công tác này.

Những vụ điển hình

Mới đây, ngày 3-3, khi chuyến bay VN1265 của Vietnam Airlines từ Vinh đi TP.HCM đã xếp khách lên máy bay xong, tiếp viên trưởng phát hiện có một nam thanh niên lên máy bay nhưng không có thẻ hành khách (boarding pass). Tiếp viên trưởng phối hợp với nhân viên an ninh sân bay Vinh lên máy bay áp giải đối tượng bàn giao cho lực lượng chức năng xử lý. Sau khi xác minh được biết thanh niên này đang điều trị bệnh tâm thần.

Trước đó, ngày 20-2, một hành khách nước ngoài lên nhầm chuyến bay VN651 của Vietnam Airlines từ TP.HCM đi Singapore trong khi vé người này đi Myanmar. Sau khi phát hiện, hãng hàng không đã đưa hành khách về đúng chuyến bay VN943 đi Myanmar. Sự cố này khiến chuyến bay VN651 cất cánh chậm 17 phút, chuyến bay VN943 chậm 27 phút.

Hồi đầu tháng 2-2018, Cảng vụ hàng không miền Bắc cũng đã xử phạt hai nhân viên an ninh hàng không Nội Bài vì để lọt hành khách bị cấm bay. Trước đó, do có hành vi cãi nhau với một hành khách khác trên chuyến bay của hãng hàng không Aeroflot từ Hà Nội đi Moscow (Nga) ngày 16-8-2017, hành khách này đã bị Cục Hàng không cấm bay sáu tháng.

Ngày 16-9-2017, trên chuyến bay VJ213 của hãng Vietjet Air từ Vinh đi TP.HCM, một hành khách đã dùng thẻ lên máy bay và giấy xác nhận mang tên người khác. Sau khi bị phát hiện, hành khách này bị xử phạt hành chính 7 triệu đồng nhưng người này không chấp hành nên Cục Hàng không ra quyết định cấm bay 12 tháng.

An toàn hàng không: Rất đáng lo ngại! - ảnh 1
Nhân viên sân bay kiểm tra hành khách trước chuyến bay. Ảnh: P.ĐIỀN

Sai sót là do con người?

Đánh giá về tình trạng an toàn, an ninh của ngành hàng không, một đại diện của ngành hàng không (xin giấu tên - PV) cho rằng hiện các quy định về an toàn, an ninh hàng không tương đối chặt chẽ, phù hợp tiêu chuẩn quốc tế. Cùng đó, các quy định pháp luật trong lĩnh vực này cũng khá rõ ràng, các mức chế tài đủ mạnh để ngăn ngừa các hành vi gây mất an toàn, an ninh hàng không.

Vị đại diện này nói tùy tình hình khai thác hành khách, vận hành thực tế tại các sân bay mà ngành hàng không có các phương án phòng ngừa phù hợp, trong đó có nhiều cấp độ cảnh báo để đảm bảo an toàn, an ninh hàng không một cách tuyệt đối. Với các vụ sai sót vừa xảy ra, vị này cho rằng ngành hành không cần có các biện pháp tuyên truyền hiệu quả hơn để hành khách và nhân viên ngành hàng không tuân thủ các quy định khi đi máy bay, hạn chế thấp nhất các sai sót như đã xảy ra.

Cũng theo ông, tuy quy trình đảm bảo an toàn, an ninh sân bay khá chặt chẽ nhưng không vì thế mà có sự lơ là, chủ quan.Với những vụ sai sót xảy ra vừa rồi, có thể người thực hiện nhiệm vụ bỏ sót một số quy trình, thay vì tập trung cao độ cho hoạt động nghề nghiệp đặc thù. Những sai sót này sau đó đã được phát giác và ngăn chặn kịp thời nên chưa để lại hậu quả nghiêm trọng, uy hiếp trực tiếp chuyến bay nhưng đây cũng là bài học để giáo dục nghề nghiệp và đạo đức của những người làm trong ngành hàng không.

Vị này trao đổi thêm, với những sự cố vừa qua nên chăng cần thường xuyên rà soát các phương án tuần tra, trực giám sát camera soi chiếu, trực an ninh… “Tóm lại, hàng rào an ninh tại các sân bay không chỉ là phần việc của những người làm công tác an ninh mà từ nhân viên điều hành không lưu, tiếp viên, tổ lái đến những đơn vị khai thác sân bay đều phải được huấn luyện về công tác an ninh để thắt chặt hàng rào an ninh tối đa cho từng chhyến bay và công tác điều hành tại các sân bay” - vị này nói.

Đánh giá lại chương trình an ninh hàng không

Ngày 5-3, sau sự cố người tâm thần lên máy bay, Cục Hàng không Việt Nam đã ra thông cáo, trong đó có nêu một số giải pháp thắt chặt an toàn, an ninh hàng không. Cụ thể, Cục Hàng không Việt Nam sẽ tiến hành rà soát, đánh giá lại chương trình an ninh hàng không của các cảng hàng không, sân bay và thanh tra đột xuất việc tuân thủ quy định về công tác đảm bảo an ninh hàng không tại một số cảng hàng không trên toàn quốc để có giải pháp quản lý hữu hiệu về công tác đảm bảo an ninh hàng không trong tháng 3-2018. 

Gây tâm lý không an tâm cho hành khách

Công tác đảm bảo an ninh hàng không khá tốt, đáp ứng các tiêu chuẩn hàng không quốc tế. Tuy nhiên, thời gian qua đã xảy ra một số việc đáng tiếc, trong đó đáng chú ý vấn đề con người thực thi nhiệm vụ. Họ là cánh cửa an ninh đối với hành khách lên máy bay.

Những hệ lụy nêu trên sẽ gây tâm lý không an toàn khi đi máy bay và tâm lý này phải mất nhiều thời gian mới lấy lại cân bằng. Ngoài ra, chính những điều bất an này cũng cản trở, gây khó khăn khi thiết lập các đường bay thẳng đến một số quốc gia có tiêu chuẩn khắt khe.

PGS-TS Nguyễn Thiện Tống, chuyên gia hàng không

Không phải chuyện nhỏ!

Hay tin người tâm thần cũng lên được máy bay, tôi thật sự rất lo ngại. Nếu người đó dùng hung khí tấn công hành khách, ai sẽ chịu trách nhiệm? Tới giờ, tôi rất ngạc nhiên khi ngành hàng không chưa chính thức xin lỗi về những sai sót liên tiếp xảy ra. Đây không phải chuyện nhỏ, chỉ dừng ở việc rút kinh nghiệm nội bộ là xong!

Ông NGUYỄN VĂN XUÂN, ngụ quận 3, TP.HCM

PHONG ĐIỀN