Tài xế công nghệ và những nỗi khổ không tên
(PL)- Tính đến thời điểm này, be là hãng xe công nghệ tiên phong tại Việt Nam tự nguyện cấp bảo hiểm y tế và gói thăm khám sức khỏe cho đối tác tài xế làm việc nghiêm túc, chuyên nghiệp.

Tài xế công nghệ rõ ràng là một công việc đòi hỏi nghiệp vụ hẳn hoi chứ không đơn thuần chỉ có kỹ năng lái xe. Thế nhưng do chưa được công nhận là một nghề chính thức nên quyền lợi lao động dành cho nhóm này hiện vẫn bỏ ngỏ và “tùy tâm” của các hãng xe công nghệ.

Nghề nhưng lại không phải nghề

Nhu cầu lớn về tài xế công nghệ đột ngột tăng vọt trong những năm gần đây tại Việt Nam (VN) đã thu hút một lực lượng lao động lớn tham gia cả toàn thời gian lẫn tận dụng lúc nhàn rỗi. Việc này vô hình trung khiến xã hội xem tài xế công nghệ chỉ là một công việc thời vụ. Khách hàng cũng mặc nhiên cho rằng công việc của tài xế chỉ là di chuyển qua lại giữa các điểm đến, không cần quá nhiều chất xám hay kỹ năng chuyên môn nào ngoài việc bạn-có-xe và bạn-biết-lái-xe. Hệ quả là hầu hết các hãng xe công nghệ tại VN hiện nay đều đang đối xử với tài xế như những cộng tác viên không hơn, không kém.

Thực tế, hơn 300.000 lao động đăng ký làm tài xế công nghệ tại VN hiện nay đều không có hợp đồng lao động với các hãng xe công nghệ. Họ hoàn toàn không có các chế độ bảo hộ và quyền lợi như một người lao động bình thường về bảo hiểm y tế - sức khỏe, công đoàn, phúc lợi, lương hưu… Nhưng dù không có một chế độ và quyền lợi nghề nghiệp nào thì mỗi ngày, vì miếng cơm manh áo, rất nhiều tài xế công nghệ vẫn đang làm nhiều hơn vai trò của một người đưa đón.

Ông Nguyễn Văn Tiến, một tài xế beBike của hãng be, chia sẻ: “Nhiều lúc tôi phải chờ khách gần 10 phút dưới trời mưa tầm tã hoặc dừng thêm một điểm trên lộ trình để khách mua gì đó mà vẫn vui vẻ. Nhưng đôi khi tôi nhận khách ở khu vực mới, chưa quen đường thì bị khách la dữ dội dù tôi cũng không muốn chạy lòng vòng như vậy”.

Vì chỉ đồng hành với các anh trên những cuốc xe ngắn nên ít ai hiểu hết những vất vả, rủi ro, nguy hiểm mà nhóm lao động này đối mặt mỗi ngày trên đường mưu sinh.

Huy, bác tài xe hai bánh, tâm sự về công việc hằng ngày: “Cơm hàng cháo chợ là chuyện thường. Một chỗ ngả lưng nghỉ tạm giữa trưa lấy sức “cày” tiếp nhiều khi còn khó tìm, nói gì đến được chăm lo khi về hưu…”.

Nhiều tài xế công nghệ tâm tư rằng dường như họ vẫn đứng ngoài dòng chảy của xã hội vì chẳng có một nơi nương tựa nào để bảo vệ và chăm sóc quyền lợi.

Tài xế công nghệ và những nỗi khổ không tên - ảnh 1
Nhiều tài xế công nghệ vẫn đang làm nhiều hơn vai trò của một người đưa đón. Ảnh:  DUY MINH

Những tài xế đầu tiên của VN được cấp bảo hiểm y tế

Hãng xe nào cũng mong mỏi tài xế của mình có văn hóa tốt, phục vụ khách chuyên nghiệp giúp cho công ty/thương hiệu nở mày nở mặt, được đánh giá cao nhưng điều cơ bản nhất - chăm lo đời sống cho tài xế - thì không phải hãng nào cũng có.

Tính đến thời điểm này, be là hãng xe công nghệ tiên phong tại VN tự nguyện cấp bảo hiểm tai nạn giao thông toàn diện (khi trong cuốc xe, đang trên đường đón khách, tắt ứng dụng) cho tất cả tài xế. Và bảo hiểm y tế, bảo hiểm bệnh hiểm nghèo cho tài xế làm việc nghiêm túc chuyên nghiệp.

Tài xế công nghệ và những nỗi khổ không tên - ảnh 2
Ông Trần Thanh Hải, CEO của Be Group

"Chúng tôi luôn luôn nói lấy tài xế làm gốc nên phải có những mô hình kinh doanh mà những người tài xế đó có thể ổn định về cuộc sống, gắn bó với be thì mới phục vụ khách hàng tốt được. Mục tiêu của be là tiến tới và muốn xã hội công nhận các tài xế lái xe công nghệ là một cái nghề đáng trân trọng và được vinh danh. Mà đã là một nghề thì họ phải được bảo vệ bởi luật pháp, bởi các chính sách quản lý của cơ quan nhà nước, các luật lao động - ông Trần Thanh Hải, CEO của Be Group, cho biết.

Không chỉ hô hào khẩu hiệu, be sẽ là đơn vị tiên phong, dự kiến đồng hành với Bộ LĐ-TB&XH kiến tạo những chuẩn mực chuyên nghiệp đầu tiên dành riêng cho nghề tài xế công nghệ. Khóa đào tạo đầu tiên các chuẩn mực chuyên nghiệp này sẽ được triển khai thông qua cuộc thi Tay lái vàng. Đây là những bước đầu tiên để hãng xe công nghệ Việt dự kiến cùng Bộ LĐ-TB&XH thực hiện mục tiêu đưa tài xế công nghệ trở thành một nghề (số 24) được chính thức công nhận, góp phần chuyên nghiệp hóa lực lượng lao động ngày càng gia tăng tại VN. 

DUY MINH