Dự án rạch Xuyên Tâm gặp khó vì cần vốn 'khủng'
(PL)- Do vốn đầu tư quá lớn nên quận Bình Thạnh (TP.HCM) đã đề xuất tách dự án cải tạo rạch Xuyên Tâm thành hai dự án là bồi thường và xây lắp.

Trao đổi với Pháp Luật TP.HCM về dự án nạo vét, cải tạo môi trường, xây dựng hạ tầng và khai thác quỹ đất ven rạch Xuyên Tâm (viết tắt là dự án cải tạo rạch Xuyên Tâm), đại diện Sở KH&ĐT TP.HCM cho hay: “TP đang xem xét chủ trương tách phần bồi thường, hỗ trợ, tái định cư để giải phóng mặt bằng (GPMB) thành dự án riêng, thực hiện bằng nguồn vốn ngân sách để triển khai trước”.

Khi nào làm dân mới tin

Nhiều người dân sống gần khu vực rạch Xuyên Tâm khi nghe những thông tin liên quan đến dự án cải tạo rạch Xuyên Tâm đều rất vui mừng. Cạnh đó, cũng không ít người  thờ ơ vì họ cho rằng đã nhiều lần nghe về việc sẽ thực hiện nhưng rồi không thấy làm.

Bà Văn Thị Bích Đào (sống bên bờ rạch Xuyên Tâm đoạn quận Bình Thạnh) cho biết: “Tôi sống ở đây đã 20 năm, cảnh chuột bọ, mùi hôi, muỗi mòng đã trở thành nỗi ám ảnh hằng ngày đối với chúng tôi, nếu dự án được thực hiện thì quá tốt rồi. Nhiều lần tôi cũng có nghe thông tin là sẽ cải tạo con rạch này nhưng rồi họ có làm đâu. Lần này tôi cũng không kỳ vọng gì cả”.

ông NVH (phường 15, quận Bình Thạnh) bày tỏ: “Thực lòng thì chúng tôi mong chờ con rạch này được cải tạo đã quá lâu rồi. Có điều là hết lần này đến lần khác, chúng tôi nghe xong rồi cũng thất vọng. Vì vậy, tôi không còn tin những thông báo liên quan đến con rạch này nữa, khi nào chính thức làm tôi mới tin”.

Lý giải cho việc đến nay vẫn chưa thể triển khai dự án cải tạo rạch Xuyên Tâm, ông Hồ Phương, Phó Chủ tịch UBND quận Bình Thạnh, cho hay: Dự án còn vướng mắc ở chỗ kêu gọi đầu tư, do tổng mức vốn đầu tư quá lớn... Dự án ban đầu có tổng mức đầu tư khoảng 4.000 tỉ đồng, trong đó hơn 1.000 tỉ đồng bồi thường GPMB và hơn 2.000 tỉ đồng xây lắp... Đến nay tính toán lại, chi phí bồi thường GPMB tăng lên hơn 3.700 tỉ đồng.

“Hiện UBND quận cũng đề xuất nên tách thành hai dự án là dự án bồi thường và dự án xây lắp, vì nếu gộp chung thì tổng mức đầu tư sẽ rất lớn. Còn hình thức đầu tư như thế nào, hiện TP đã giao Sở KH&ĐT nghiên cứu, đề xuất” - ông Hồ Phương cho biết thêm.

Dự án rạch Xuyên Tâm gặp khó vì cần vốn 'khủng' - ảnh 1
Người dân cạnh rạch Xuyên Tâm đang phải sống chung với nước đen và rác thải. Ảnh: NC

Đang lập báo cáo nghiên cứu khả thi

Đại diện lãnh đạo Sở KH&ĐT TP.HCM cho biết: “Dự án cải tạo rạch Xuyên Tâm được thực hiện theo hình thức PPP (hợp đồng BT), đã được UBND TP phê duyệt đề xuất dự án tại Quyết định số 1025 ngày 10-3-2016. Tổng mức đầu tư dự án khoảng 5.106 tỉ đồng, trong đó chi phí bồi thường GPMB khoảng 1.098 tỉ đồng. Hiện nay dự án đang trong bước lập báo cáo nghiên cứu khả thi. Đồng thời, các sở chuyên ngành và các đơn vị liên quan đang xác định ranh thiết kế cơ sở dự án”.

Theo báo cáo mới đây của UBND quận Bình Thạnh, dự án cải tạo rạch Xuyên Tâm có chiều dài 6,21 km và ba tuyến nhánh dài 1,94 km. Số căn hộ bị ảnh hưởng là 2.135 căn, trong đó 915 căn giải tỏa toàn phần, 1.220 căn giải tỏa một phần. Nguồn vốn thực hiện cho bồi thường, hỗ trợ, tái định cư là ngân sách TP (dự kiến khoảng 3.751 tỉ đồng). Nguồn vốn xây lắp sẽ do nhà đầu tư huy động vốn chủ sở hữu và nguồn vốn đầu tư tài chính khu vực tư nhân của Cơ quan Hợp tác quốc tế Nhật Bản JICA (quỹ PSIF - Private Sector Finance). 

Vị đại diện này cũng thông tin thêm, do Chính phủ đang có chủ trương tạm ngừng triển khai các dự án BT trong thời gian chờ ban hành nghị định về sử dụng tài sản công để thanh toán BT. Do đó, TP xem xét tách phần bồi thường hỗ trợ, tái định cư để GPMB thành dự án riêng, thực hiện bằng nguồn vốn ngân sách để triển khai trước.

“Việc thực hiện này nhằm đẩy nhanh tiến độ bồi thường GPMB và thu hồi đất cho các hộ dân sống ven kênh rạch, góp phần hoàn thành nhiệm vụ chỉnh trang đô thị theo nghị quyết Đại hội Đảng bộ TP. Đồng thời tăng tính khả thi trong việc tổ chức bồi thường GPMB, tăng tính hấp dẫn khi kêu gọi đầu tư (do nhà đầu tư không phải ứng kinh phí GPMB để triển khai thực hiện)” - vị đại diện này cho hay.

Cũng theo đại diện lãnh đạo Sở KH&ĐT, UBND quận Bình Thạnh và UBND quận Gò Vấp đang thực hiện thủ tục xin chủ trương đầu tư công để triển khai trước dự án bồi thường hỗ trợ, tái định cư.

Dự án nhiều lần bị treo

Năm 2002, UBND TP.HCM phê duyệt dự án cải tạo rạch Xuyên Tâm, thực hiện bằng ngân sách nhà nước với kinh phí dự kiến khoảng 123 tỉ đồng. Tuy nhiên, do ranh quy hoạch của dự án khá lớn, phát sinh chi phí bồi thường cao, TP không đủ ngân sách thực hiện nên dự án bị treo.

Năm 2010, TP tái khởi động dự án bằng hình thức kêu gọi xã hội hóa nhưng vẫn chưa thể triển khai.

Tháng 3-2016, UBND TP có quyết định phê duyệt đề xuất thực hiện dự án cải tạo rạch Xuyên Tâm. Tháng 8-2016, trong cuộc làm việc với UBND quận Bình Thạnh, lãnh đạo Thành ủy TP.HCM đánh giá đây là dự án cấp bách, cần triển khai thực hiện sớm. Tại thời điểm đó, lãnh đạo Thành ủy đã chấp thuận thực hiện dự án theo phương thức đối tác công tư (thanh toán bằng hợp đồng BT). Quận Bình Thạnh được giao thực hiện công tác bồi thường GPMB.

Tháng 8-2017, Sở GTVT đã báo cáo UBND TP và tiến hành lấy ý kiến góp ý của các sở, ngành, đơn vị có liên quan. 

NGUYỄN CHÂU