Nhà thầu TQ muốn xây sân bay Long Thành: Nên hay không?
(PL)- Sân bay Long Thành là dự án lớn nên ưu tiên nhà thầu có nhiều kinh nghiệm, kỹ thuật tiên tiến.

Công ty Cổ phần Xuất nhập khẩu Tổng hợp Hà Nội (Geleximco) cùng đối tác Trung Quốc (TQ) là Tập đoàn Năng lượng mới KAIDI Dương Quang (KAIDI) vừa đề xuất với Thủ tướng cho phép đầu tư dự án xây dựng Cảng hàng không quốc tế Long Thành theo hình thức đối tác công tư (PPP). Tuy nhiên, Bộ GTVT cho rằng hiện dự án đang ở bước chọn tư vấn lập báo cáo nghiên cứu khả thi nên chưa trả lời nhà đầu tư. Trong khi đó, dư luận tỏ ra lo ngại vì nhà thầu TQ đã từng có nhiều dự án “tai tiếng” tại Việt Nam.

Hiện nay dự án Cảng hàng không quốc tế Long Thành chưa có báo cáo nghiên cứu khả thi nên không đủ cơ sở tuyển chọn nhà đầu tư. “Nên tôi thấy tất cả đều chưa rõ ràng...” - TS Nguyễn Thiện Tống, chuyên gia kỹ thuật hàng không, nói. Theo TS Tống, việc một công ty trong nước muốn cùng đối tác TQ xây dựng sân bay Long Thành, Bộ GTVT cần suy xét hết sức thận trọng. “Bên cạnh đó, khi thực hiện dự án, phía TQ thường lấy nhiều lý do để đưa lao động của họ vào Việt Nam. Việc này từng làm mất trật tự an ninh ở một số nơi và làm ảnh hưởng đến việc làm của lao động Việt Nam...” - TS Thiện Tống nói.

Theo Thiếu tướng Lê Văn Cương, nguyên Viện trưởng Viện Nghiên cứu chiến lược - Bộ Công an, kinh nghiệm của Việt Nam và các nước cho thấy chất lượng công trình do TQ xây dựng thường có vấn đề. Đặc biệt TQ thường bỏ thầu thấp, chậm tiến độ và đội vốn lên gấp nhiều lần. “Điển hình như hai công trình lớn do nhà thầu TQ đang xây dựng gồm đường sắt Cát Linh - Hà Đông có tổng mức đầu tư ban đầu là 552 triệu USD, sau điều chỉnh là 886 triệu USD, tăng 250 triệu USD...” - ông Cương nói.

Ngoài ra, Thiếu tướng Cương và TS Tống đều cho rằng việc xây dựng sân bay Long Thành nói riêng và các sân bay Việt Nam nói chung ảnh hưởng lớn đến an ninh quốc phòng nên cần phải xem xét cẩn trọng.

Theo TS Tống, nhà thầu TQ không phải là đơn vị có nhiều kinh nghiệm về xây dựng sân bay. Vì vậy, sân bay tại các TP lớn ở Bắc Kinh, Thượng Hải (TQ)... đều phải mời tư vấn quốc tế như Anh, Mỹ để làm. Bên cạnh đó, hiện nay các sân bay đẹp nổi tiếng trong khu vực châu Á không phải do TQ xây dựng. Sân bay quốc tế Long Thành là dự án lớn, khi hoàn thành phải cạnh tranh với các sân bay trong khu vực, vì vậy TS Thiện Tống cho rằng Bộ GTVT nên chọn các công ty lớn, có kinh nghiệm để lập báo cáo nghiên cứu khả thi và xây dựng sân bay.

“Theo tôi, việc xây sân bay Long Thành tốt nhất nên mời các công ty ở Anh, Mỹ, Hà Lan... vì họ có kinh nghiệm hàng trăm năm về lĩnh vực này. Nếu các nước châu Á, chúng ta nên chọn công ty Hàn Quốc, Nhật Bản. Chúng ta cũng không nên ham rẻ vì có câu “tiền nào của nấy”. Long Thành là sân bay quốc tế nên không thể qua loa...” - TS Tống nhấn mạnh.

Nhiều nhà thầu muốn tham gia

Một lãnh đạo Bộ GTVT cho biết báo cáo nghiên cứu khả thi dự án Cảng hàng không quốc tế Long Thành dự kiến sẽ báo cáo Chính phủ và Chính phủ báo cáo Quốc hội thông qua vào tháng 10-2019. Lúc đó mới có thể biết chính xác dự án sẽ được đầu tư cụ thể như thế nào, nguồn vốn ra sao… để có danh mục kêu gọi đầu tư. Theo vị lãnh đạo Bộ GTVT, ngoài đề xuất của Geleximco còn có Tổng Công ty Cảng hàng không Việt Nam, hãng hàng không Vietjet.

VIẾT LONG