Dạy con làm người - Dễ hay khó là chủ đề cuộc hội thảo do Trường Quản trị cuộc đời LiMa (thuộc tổ hợp giáo dục Pace) tổ chức tại TP.HCM ngày 17-12.

Chủ đề không mới nhưng cuộc hội thảo thu hút nhiều bậc làm cha, làm mẹ có tên tuổi như nhà văn Nguyên Ngọc, nhà văn Bùi Văn Nam Sơn, đạo diễn Việt Linh, chuyên gia Giản Tư Trung, Tiến sĩ Quách Thu Nguyệt, nhà báo Nguyễn Minh Hiền... đến dự. Tất cả đều đồng tình: Việc dạy con mỗi thời điểm đều cần phải có sự biến chuyển để hợp với xu thế xã hội.

Cha mẹ là tấm gương lớn nhất

Đây là điều được đồng tình nhất của các đại biểu. Đứa trẻ là một tờ giấy trắng, cha mẹ vẽ thế nào sẽ lớn lên như thế. Con cái là tấm gương phản chiếu của cha mẹ, vì vậy cha mẹ cần có kỹ năng để giáo dục con phù hợp. Để dạy con, trước hết cha mẹ phải dạy mình.

Linh mục Trần Công Ba (Biên Hòa, Đồng Nai), người rất tâm huyết với việc giáo dục lứa tuổi thanh thiếu niên, cho rằng: “Dạy là hai lần học”. Cha mẹ cũng phải tự học, tự tu thân mình trở thành người tốt mới mong là tấm gương lớn nhất cho con.

Nhà văn Bùi Văn Nam Sơn nhấn mạnh: “Cách đây 20 năm, cái gì con cũng hỏi cha mẹ, hiện nay cái gì cha mẹ cũng hỏi con: mạng Internet, game... Vì vậy, nhu cầu được hướng dẫn, đào tạo, tư vấn làm gương để dạy con là rất quan trọng”.

Theo nhà văn Nam Sơn, thế kỷ 21 cần ba điều để dạy con, tạm gọi là “công nghệ giáo dục con trẻ”. Thứ nhất, tuyệt đối không dùng bạo lực, đòn roi. Thứ hai, phải dạy con trẻ yêu chuộng sự hoàn hảo (từ bỏ những thói quen cẩu thả từ những việc nhỏ nhất), tập đức tính cầu toàn, từ những việc nhỏ nhất thì mới tạo thói quen cẩn trọng trong những việc lớn. Thứ ba, dạy con trẻ biết yêu thiên nhiên, rung động trước cái đẹp; yêu thiên nhiên để có ý thức giữ gìn, bảo vệ thiên nhiên và môi trường sống.

Đạo diễn Việt Linh đến với tọa đàm bằng câu chuyện xúc động từ chính cuộc đời của chị: Từ nhỏ đã sống trong sự chống đối với người mẹ của mình. Lớn lên khi đối thoại với mẹ về việc mẹ bỏ ba đi bước nữa, chị hiểu và thông cảm với mẹ hơn. Đó là lý do chị chọn cách đối thoại, trò chuyện và gần gũi với con để luôn hướng con mình về quê hương Việt Nam mà không bị lai căng bởi lối sống, văn hóa phương Tây.

Tiến sĩ Quách Thu Nguyệt, Giám đốc Nhà xuất bản Trẻ, cho rằng dạy con phải hiểu con và tùy thuộc tính cách trẻ để chọn phương pháp giáo dục phù hợp. Khi đó các bậc cha mẹ sẽ tự tìm cho mình phương pháp nào giáo dục con phù hợp.

Tập cho trẻ yêu quý bản thân

Nhà văn Nguyên Ngọc nhấn mạnh vai trò của giáo dục tâm lý để một đứa trẻ làm một người bình thường: Không cần nổi tiếng, danh vọng nhưng biết dị ứng với cái xấu, sự giả dối, biết rung động trước cái đẹp, biết xúc động trước nỗi đau của người khác.

“Người Tây Nguyên định nghĩa người giàu sang là người cho người khác nhiều nhất” - nhà văn Nguyên Ngọc nhấn mạnh.

Bà Kim Hưng, nguyên Giám đốc Trung tâm Dinh dưỡng TP.HCM, cho rằng điều đầu tiên khi dạy con là phải tập cho trẻ lòng quý trọng bản thân, vì có biết trân trọng bản thân thì đứa trẻ mới biết yêu quý, kính trọng, thương yêu mọi người xung quanh. Để dạy con điều này, trước hết cha mẹ hãy tự khám phá bản thân mình, quản lý được trạng thái của chính mình, tập sống tự trọng và rèn sống an tĩnh trong tâm hồn mới mong dạy con biết trân quý bản thân. Do đó, người cần được dạy nhất chính là các bậc cha mẹ, để biết giúp con quý trọng bản thân, khám phá những phẩm chất tốt đẹp nhất trong con người mình và phát huy. Từ yêu quý bản thân đứa trẻ mới biết yêu gia đình, yêu thương những người xung quanh, yêu quê hương, đất nước và vượt qua những vấp ngã trên đường đời.

Cuộc tọa đàm nói chuyện dạy trẻ con nhưng lại là diễn đàn để các bậc cha mẹ nói chuyện người lớn: Phải tự răn mình, tu thân, rèn luyện mình tốt nhất để trở thành tấm gương sáng cho con cái noi theo. Đó chính là điều mà các bậc cha mẹ cần hướng tới trong giáo dục con mình. Chủ đề của tọa đàm là dạy con làm người dễ hay khó nhưng nó dường như trở thành tọa đàm cho chính các bậc cha mẹ tự nhìn lại chính mình để trở thành tấm gương cho con. Dạy chính mình là cách dạy con tốt nhất.

THANH HẢI