Diễn biến bất ngờ tại phiên xử cựu chi cục phó QLTT
(PLO)- Người làm chứng thì nói chỉ biết phân bón giả khi đoàn kiểm tra đến nhà làm việc; phó tổ xử lý đơn tố cáo thì được cử làm giám định viên; và giám định viên thì có chuyên môn này nhưng giám định lĩnh vực kia... 

Ngày 26-6, TAND TP Sóc Trăng (tỉnh Sóc Trăng) tiếp tục xét xử vụ án lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong thi hành công vụ đối với bị cáo Châu Hoài Phương (cựu Phó Chi cục QLTT tỉnh Sóc Trăng) và Ung Văn Thanh (cựu Kiểm soát viên QLTT).

Diễn biến bất ngờ tại phiên xử cựu chi cục phó QLTT - ảnh 1
Mẫu phân bón tang vật

"Khởi tố hình sự là quá đau lòng"

Tiếp tục trong phần xét hỏi sáng nay, đại diện DN Hồ Mỹ Nhiên (đại lý bán phân bón) xác nhận ngày 13-4-2016 DN bị Đoàn kiểm tra liên ngành (KTLN) kiểm tra, do thiếu một số chứng từ liên quan và do nghi ngờ chất lượng nên Đoàn có lấy mẫu để kiểm nghiệm.

Trả lời câu hỏi của chủ tọa, đại diện DN này khẳng định có ký hợp đồng làm đại lí cấp một bán phân bón cho Công ty Con Cò Vàng. Việc mua bán này là “ký kết mua theo số lượng của nhà sản xuất chứ không đặt hàng mua phân bón theo chất lượng”. Đại diện này còn xác nhận, sau khi có kết quả kiểm nghiệm lần hai, ngày 13-6-2016, DN Hồ Mỹ Nhiên và đại diện phía Cty Con Cò Vàng có đến cơ quan QLTT tỉnh để làm việc, có gửi đơn yêu cầu.

Diễn biến bất ngờ tại phiên xử cựu chi cục phó QLTT - ảnh 2
Bị cáo Châu Hoài Phương và Ung Văn Thanh

Với tư cách người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan, ông Nguyễn Việt Trung (Phó giám đốc Sở Công Thương, nguyên Chi cục trưởng QLTT tỉnh), khẳng định Đoàn KTLN được thành lập theo quyết định của giám đốc sở, hoạt động đập lập, ngay bản thân ông làm Chi cục trưởng cũng không can thiệp được công việc của Đoàn. Khi có sự việc xảy ra thì đoàn chỉ báo cáo với lãnh đạo Sở. “Đó là quy định”- ông Trung nói.

Ông Trung khẳng định, việc Đoàn KTLN cho kiểm nghiệm lần ba là không gây  thiệt hại. Chính ông là người trước đây ký công văn số 124 gửi Sở Công Thương khẳng định điều này. “Việc cho đi kiểm nghiệm lần ba là Đoàn muốn tìm đến sự thật khách quan, minh bạch, tìm ra chân lí rõ ràng để xử lý, tránh gây thiệt hại cũng như khiếu nại của nhà sản xuất”.

Với vai trò lãnh đạo, được HĐXX cho phát biểu tại tòa, ông Nguyễn Việt Trung cho rằng việc thành lập Đoàn KTLN là cử, chọn những người có chuyên môn tốt, làm việc có trách nhiệm. "Quá trình đi vào xử lí vụ việc cũng khó trách khỏi những sai sót bởi luật hiện nay còn nhiều chồng chéo, khó hiểu trong việc quản lí phân bón của Bộ Công Thương. Tuy nhiên, quá trình xử lí vụ việc, anh em làm công tâm. Những vụ việc bị khởi tố, xử lí hình sự là quá đau lòng"- ông Trung nói.

Giám định viên - họ là ai? 

Người làm chứng - ông Võ Minh Tuấn (là nông dân mua phân bón từ đại lý Hồ Mỹ Nhiên), trả lời tòa rằng gia đình ông có 18 công ruộng, từ 2002 đến 2016 đều mua phân từ DN Hồ Mỹ Nhiên. Trước 2015, ruộng ông cho năng xuất 1,1 tấn/công. Từ năm 2016-2017, ruộng lúa của ông giảm năng suất còn 700kg/công. Ông cho rằng do sử dụng phân bón giả nên giảm năng suất.

Ông Tuấn nói khi sử dụng phân cho lúa, ông chừa lại 10 kg đem bón cho hoa mai, sau đó hoa mai chết. Khi Tòa hỏi vậy lúa có chết không, ông trả lời “không”.

Ông Tuấn còn cho biết là từ khi có đoàn kiểm tra đến nhà làm việc thì ông mới biết là phân bón giả (?!).

Diễn biến bất ngờ tại phiên xử cựu chi cục phó QLTT - ảnh 3
Người làm chứng - nông dân Võ Minh Tuấn

Người làm chứng Đinh Công Hoàng (làm việc tại Đội 1, Chi cục QLTT) khai rằng, khi còn làm việc tại trụ sở chính, có nghe nói việc Đoàn KTLN cho kiểm nghiệm lần ba nên có báo cáo lãnh đạo và... làm đơn tố cáo. Tòa hỏi ông Hoàng có biết Thông tư 26 không, ông Hoàng nói không biết.

Đại diện cơ quan chủ quản của cơ quan bị thiệt hại - Chánh thanh tra Sở Công Thương, thì không trả lời được câu hỏi của Tòa là vì sao cử Giám định viên Huỳnh Minh Trí tham gia làm giám định viên trong vụ án, trong khi ông Trí từng là Phó tổ xử lí đơn tố cáo đối với ông Châu Hoài Phương và sau khi kết luận, chuyển hồ sơ cho cơ quan công an.

Trong khi đó, Giám định viên Huỳnh Minh Trí (Phó Chánh Thanh tra Sở Công Thương), được bổ nhiệm giám định viên năm 2009, có chuyên môn về kinh tế nhưng được phân công làm giám định liên quan đến phân bón giả.

Ông Trí đưa ra kết luận giám định là tất cả các mẫu phân bón đều là giả. Ông Trí cho rằng việc ông được phân công giám định viên vụ án này là do Cơ quan An ninh điều tra có quyết định yêu cầu đích danh ông và ông được lãnh đạo sở yêu cầu thực hiện công việc này.

Chủ tọa hỏi: Trước đây ông từng làm phó tổ giải quyết khiếu nại tố cáo ông Châu Hoài Phương, rồi ông làm giám định viên vụ án này, liệu có khách quan? Sau khi cơ quan ANĐT có quyết định yêu cầu đích danh, ông có báo cáo lãnh đạo cơ quan là mình từng làm tổ phó giải quyết tố cáo và vụ việc được kết luận, chuyển hồ sơ đến cơ quan công an?

Ông Trí chỉ trả lời là do được yêu cầu thì ông làm.

Bất thường nhất là Giám định viên Tư pháp Khưu Thị Diệu Huyền. Bà Huyền được bổ nhiệm giám định viên năm 2014, với trình độ cử nhân luật nhưng được phân công giám định về thiệt hại trong vụ án.

Trong vụ án này, đến nay bà Huyền có ba kết luận giám định. Điều đáng nói, Giám định viên tư pháp này căn cứ vào các công văn của cơ quan điều tra để giám định và đưa ra kết luận thiệt hại.

Kết luận giám định của bà Huyền được đưa vào cáo trạng có nêu “Hành vi làm trái công vụ của Trưởng đoàn Châu Hoài Phương và Thành viên đoàn Ung Văn Thanh đã gây thiệt hại đáng kể đến lợi ích của Nhà nước...”.

Diễn biến bất ngờ tại phiên xử cựu chi cục phó QLTT - ảnh 4
Bà Khưu Thị Diệu Huyền

Tại Tòa, bà Huyền khẳng định căn cứ giám định là dựa vào hồ sơ của cơ quan điều tra. Khi Tòa hỏi bà Huyền có biết Công văn 124/QLTT-NVTH không, bà Huyền trả lời chưa từng biết, vì căn cứ vào hồ sơ từ cơ quan điều tra để giám định.

Tại Tòa, chủ tọa trưng ra Công văn 124/QLT-NVTH ngày 9-3-2017 của Chi cục QLTT tỉnh Sóc Trăng. Công văn nêu: “Việc chấp nhận đề nghị thử mẫu lần ba là nhằm đảm bảo tính công bằng, khách quan trong xử lí vi phạm hành chính; đảm bảo quyền, lợi ích hợp pháp của cơ sở sản xuất, kinh doanh và người dân; tránh khiếu nại, khiếu kiện về sau”.

Công văn này khẳng định việc làm của Đoàn KTLN chưa gây ra hậu quả hay thiệt hại cho lợi ích Nhà nước, xã hội…

NAM GIAO