Vẫn khó ‘ép’ ủy ban sớm thi hành án
(PL)- Vẫn còn nhiều khó khăn trong việc thi hành án hành chính được chỉ ra mà chưa có giải pháp khắc phục.

Ngày 20-6, tại Cục Thi hành án dân sự (THADS), HĐND TP.HCM giám sát công tác THADS sáu tháng đầu năm 2019. Đoàn giám sát có ông Trương Lâm Danh (Trưởng ban Pháp chế HĐND TP), ông Lê Minh Đức (Phó ban Pháp chế HĐND TP), thẩm phán Đỗ Khắc Tuấn (Phó chánh án TAND TP.HCM) và Trưởng phòng Bổ trợ Sở Tư pháp TP.HCM Phan Thanh Tùng.

Thi hành án trọng điểm chỉ xong... một việc

Tại hội nghị, ông Vũ Quốc Doanh, Cục trưởng Cục THADS TP, đã nhấn mạnh về công tác phối hợp THA giữa các cơ quan, ban, ngành; công tác kiểm tra, giải quyết khiếu nại, tố cáo; những hạn chế, khó khăn trong việc THA.

Ông Lê Minh Đức đề nghị Cục THADS giải thích về việc tỉ lệ án hành chính thi hành xong còn rất thấp. Kết quả THA trọng điểm có 39 việc nhưng chỉ giải quyết xong một việc, còn 38 việc chưa xong với số tiền lên đến hơn 8.222 tỉ đồng. Cạnh đó, kết quả giải quyết các vụ việc hình sự liên quan đến kinh tế, tham nhũng, số thụ lý là 246 việc thì chỉ giải quyết xong 10 việc.

Ông Trần Đình Hoàng (Trưởng phòng nghiệp vụ 2, Cục THADS) cho biết hiện nay án hành chính còn 58 vụ, trong đó có 52 trường hợp về tranh chấp đất đai, quyết định đền bù giải tỏa bị tòa tuyên hủy. Để thi hành quyết định này thì buộc phải thương lượng với người dân để có giá phù hợp, trong khi phải xin ý kiến TP đền bù giá nào cho phù hợp. Vì phải chờ cơ quan nhà nước thỏa thuận với người dân, do đó việc thi hành cần phải có thời gian.

Ngoài ra, theo ông Hoàng, trong 58 bản án thì có bốn vụ phía ủy ban không thống nhất với kết quả xét xử của tòa nên đang kiến nghị xem xét theo thủ tục giám đốc thẩm. Một khó khăn nữa là theo quy định, người phải THA phải có trách nhiệm thông báo kết quả cho cơ quan THA. Nhưng hiện nay các ban, ngành hoặc ủy ban không thực hiện việc thông báo này nên cơ quan THA rất khó nắm được. Trong khi cơ quan THA chỉ được quyền theo dõi, còn việc chỉ đạo, đôn đốc cũng như kiểm tra việc THA là của các ban, ngành có trách nhiệm cấp trên.

Ông Hoàng nói: “Khó khăn khác nữa là một số quận, huyện thành lập ban chỉ đạo THA mà trưởng ban chỉ đạo lại là phó chủ tịch UBND. Điều này dẫn đến nghịch lý là người phải THA là chủ tịch UBND khi muốn đưa vụ việc ra xin ý kiến của ban chỉ đạo THA thì trưởng ban chỉ đạo lại là phó chủ tịch. Phó chủ tịch không thể nào chỉ đạo chủ tịch được, do đó nếu có thành lập ban chỉ đạo THA thì nên để chủ tịch UBND làm trưởng ban”.

Vẫn khó ‘ép’ ủy ban sớm thi hành án - ảnh 1
Cục trưởng Cục Thi hành án dân sự TP.HCM Vũ Quốc Doanh (đứng) đang phát biểu tại hội nghị. Ảnh: YC

Tiền thu từ án tham nhũng không cao

Giải thích về việc vì sao án trọng điểm chỉ thi hành được một vụ, ông nói loại án này phần lớn là liên quan đến án trong ngân hàng. Án này có khó khăn là trong quá trình thế chấp không xác minh thực trạng tài sản nên có những vụ khi thế chấp là đất nhưng khi qua THA xử lý thì lại có nhà trên đất. Vì vậy, để xử lý nhà, đất phải xác minh cụ thể, phải đề nghị tòa giải thích, có những trường hợp đề nghị tòa xem xét lại bản án nên việc THA bị kéo dài.

Cũng theo ông Hoàng, riêng về án tham nhũng hiện nay chiếm tỉ lệ rất lớn. “Sáu tháng đầu năm phải thi hành số tiền hơn 25.000 tỉ đồng, vừa rồi chúng tôi nhận thêm những vụ mới nên số tiền đội lên hơn 50.000 tỉ. Phần lớn là nằm trong các vụ như vụ Hứa Thị Phấn, Phạm Công Danh. Đặc biệt, vụ Hứa Thị Phấn tòa tuyên phải thi hành 16.000 tỉ nhưng chỉ có 16 tài sản thì chắc chắn thi hành không đủ. Do đó, khoản tiền THA thu từ án tham nhũng không thể cao được” - ông Hoàng phân tích.

Đoàn giám sát cũng đề nghị Cục xem xét một số kiến nghị của cấp dưới, chẳng hạn Chi cục THADS quận Tân Phú đề xuất giải thích khoản 4 Điều 27 Nghị định 62/2015 về tiền lãi của người mua trúng đấu giá nộp đủ khi chưa nhận được nhà thuộc về ai.

Bà Lê Thị Lệ Duyên (Trưởng phòng nghiệp vụ 1) nói điều luật trên quy định cơ quan THADS thực hiện việc thanh toán tiền THA trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày giao tài sản cho người mua trúng đấu giá. Nếu chưa giao được tài sản đấu giá thì phải gửi tiết kiệm theo kỳ hạn một tháng. Khi giao được tài sản thì phần lãi tiền gửi được cộng vào số tiền gửi ban đầu, thuộc về người phải THA. Nếu không giao được tài sản thì phần lãi tiền gửi thuộc về người mua được tài sản bán đấu giá, tức phải trả lại tiền mà người mua đấu giá đã bỏ ra mua tài sản và tiền lãi, trừ trường hợp có thỏa thuận hoặc pháp luật quy định khác.

Số việc thi hành án giảm

Theo báo cáo của Cục trưởng Cục THADS Vũ Quốc Doanh, sáu tháng đầu năm, về THADS thì tổng số thụ lý là 79.177 việc, giảm 2.676 việc (3,27%) so với năm 2018 (trong đó đã ủy thác 580 việc, Cục rút lên thi hành bốn việc). Kết quả xác minh, phân loại thì có 54.681 việc có điều kiện giải quyết, giảm 6.251 việc so với năm 2018 và 23.912 việc chưa có điều kiện giải quyết. Trong số có điều kiện thi hành, đã giải quyết xong 26.515 việc (tỉ lệ 48,49% so với chỉ tiêu được giao, vượt tiến độ 11,99%).

Về THA hành chính, tổng số bản án đang theo dõi là 54, trong đó năm 2018 chuyển sang 39 bản án, thụ lý mới 15 bản án. Tòa án đã ra quyết định buộc THA hành chính là 16 quyết định, đã thi hành xong năm bản án, số vụ việc còn đang theo dõi là 49. 

YẾN CHÂU