Xử vụ DAB: ‘Sai phạm do chấp hành lệnh cấp trên’
(PL)- Tại tòa, bị cáo Phan Văn Anh Vũ, tức Vũ “nhôm” xin giấy bút viết lời khai và được tòa chấp nhận, việc này theo luật đúng hay sai?

Ngày 3-12, phiên tòa xét xử vụ thất thoát 3.608 tỉ đồng xảy ra ở Ngân hàng Đông Á (DAB) bước sang tuần làm việc thứ hai. Tòa cho các luật sư xét hỏi các bị cáo.

Cấp dưới bị truy cứu, cấp trên thì không

Luật sư bào chữa cho Nguyễn Đức Vinh, nguyên trưởng phòng Ngân quỹ hội sở DAB, xét hỏi đối với bị cáo này. Bị cáo Vinh bị truy tố tội cố ý làm trái… với cáo buộc về các hành vi: Xuất quỹ chi sai nguyên tắc để mua cổ phần DAB, chi sai nguyên tắc 494 tỉ đồng liên quan Phan Văn Anh Vũ (Vũ “nhôm”) và một cá nhân khác; chi sai nguyên tắc nhiều khoản; xuất khẩu vàng trái phép, tất toán khống khoản vay của cựu trung tá Công an TP.HCM... Tổng cộng, bị cáo Vinh gây thiệt hại cho DAB 3.148 tỉ đồng nên phải liên đới chịu trách nhiệm về số tiền này.

Bị cáo Vinh thừa nhận toàn bộ hành vi sai phạm. Theo đó, tất cả 26 hành vi sai phạm của Vinh đều nhận chỉ đạo trực tiếp từ cựu tổng giám đốc Trần Phương Bình và cựu phó tổng giám đốc Nguyễn Thị Kim Xuyến.

Vinh cũng trình bày trong tổng số 27 hành vi sai phạm của vụ án, Vinh bị truy tố 26 hành vi. Mà trong 26 hành vi Vinh bị truy tố thì có tới 13 hành vi mà cấp trên trực tiếp của Vinh là cựu phó tổng giám đốc DAB Kim Xuyến không bị truy cứu trách nhiệm hình sự. Bà Xuyến là phó tổng giám đốc phụ trách phòng Kinh doanh - phòng Nguồn vốn và phòng Ngân quỹ hội sở.

Xử vụ DAB: ‘Sai phạm do chấp hành lệnh cấp trên’ - ảnh 1
Bị cáo Vũ “nhôm” sau ngày xét xử 3-12. Ảnh: TRƯỜNG GIANG

Quán tính tin tưởng, tuân thủ cấp trên

Vinh trình bày rằng mình mắc sai phạm do quá tin tưởng cấp trên. “Bị cáo từng là người lính ở chiến trường Campuchia, việc chấp hành mệnh lệnh cấp trên là ưu tiên hàng đầu. Vì vậy, khi làm việc tại DAB, bị cáo vẫn giữ thói quen chấp hành như chấp hành mệnh lệnh chỉ huy thời còn tại ngũ” - bị cáo Vinh nói.

Bị cáo Vinh cho biết năm 2012, thấy âm quỹ quá lớn, nhiều đồng nghiệp từng khóc rồi làm đơn xin thôi việc nhưng không được chấp nhận. 

Trả lời câu hỏi của luật sư về sai phạm của ông Vinh, trong đó có việc lập các khoản thu khống, bị cáo Bình cho rằng trước khi chỉ đạo việc thu khống thì có trao đổi trước với Vinh về việc thu khống như vậy. Còn một số khoản trả nhỏ thì không báo.

Ngoài ra, phiên tòa hôm qua các luật sư tiếp tục xét hỏi đối với các bị cáo và một số người liên quan. Các bị cáo thừa nhận những hành vi sai phạm như cáo buộc.

Bà Xuyến tiếp tục nhận sai về việc mình làm, tuy nhiên có một số khoản VKS cáo buộc bà chiếm đoạt thì bà nói mình thực sự không chiếm đoạt. Bà cho rằng bà thực hiện hành vi sai phạm vì rất tin tưởng ông Bình và mong muốn ông nhớ lại mọi việc để khai rõ, để HĐXX xem xét cho bà.

Vũ “nhôm” viết 10 trang giấy tại tòa

Buổi sáng, sau phần nghỉ giải lao, chủ tọa thông báo luật sư của Vũ “nhôm” đã chuyển lời bị cáo này mong muốn được ngồi ghi ý kiến sẽ trình bày. Xét thấy đây là đề nghị chính đáng nên HĐXX chấp nhận. Sau đó thư ký phiên tòa đã chuẩn bị giấy và bút để Vũ “nhôm” chuyển lên phía trên ngồi vào bàn và viết.

Sau hơn một giờ đồng hồ ngồi viết được 10 trang, Vũ“nhôm”  chuyển cho luật sư của mình. Luật sư và đại diện VKS ký vào các tờ giấy mà Vũ vừa viết. Sau đó, các tờ giấy này đã được chuyển giao cho thư ký phiên tòa. Chủ tọa lưu ý thư ký phiên tòa ghi đầy đủ diễn biến này vào biên bản phiên tòa. Vũ viết xong thì quay về hàng ghế bị cáo.

Buổi chiều, chủ tọa thông báo: “Sau khi xem xét toàn bộ nội dung bị cáo trình bày, HĐXX nhận thấy toàn bộ nội dung này chỉ nói lên việc bị cáo cho rằng hành vi của mình nêu trong cáo trạng là bị oan. Nội dung này sẽ được HĐXX xem xét, giải quyết khi nghị án. Trong trường hợp có oan thì xem xét trách nhiệm của những người làm oan. Sau khi luật sư trình bày phần bào chữa cho bị cáo, bị cáo còn nhiều cơ hội để tự bào chữa”.

Ngoài bị cáo Vũ gửi 10 trang tài liệu viết tay, bị cáo Nguyễn Thị Ái Lan, nguyên trưởng phòng Quản lý tài sản nợ và có của DAB cũng gửi thư từ trại giam ra cho HĐXX. Theo trình bày của bị cáo Ái Lan thì bị cáo bị oan và đề nghị HĐXX xem xét giảm án...

Nhiều luật sư bị tòa nhắc về trang phục

Chủ tọa phiên tòa cũng thông báo một luật sư không được tham gia xét hỏi do gọi hai lần mà không thấy luật sư này có mặt ở phiên tòa. HĐXX không chấp nhận sự xin vắng mặt của luật sư. Nếu luật sư không có mặt trong phần xét hỏi đã đăng ký trước thì sẽ không được quyền hỏi nữa.

Chủ tọa cũng đề nghị các luật sư nghiêm túc trong vấn đề trang phục khi tham gia tố tụng tại phiên tòa. Nếu ai không tuân thủ quy định HĐXX sẽ có phương án xử lý.

Theo ghi nhận của phóng viên, nhiều luật sư mặc quần xám, không khoác áo vest, không cài huy hiệu…

Chủ tọa đọc Nghị quyết số 12 của Hội đồng Luật sư toàn quốc về trang phục luật sư khi tham gia phiên tòa. Kể từ ngày 10-10-2011, các luật sư bắt buộc phải mặc trang phục thống nhất khi tham gia phiên tòa theo mẫu quy định...

Hôm nay, 4-12, phiên tòa tiếp tục phần hỏi.

Vũ “nhôm” ghi lời khai tại tòa, đúng hay sai?

Việc bị cáo yêu cầu được viết lời khai ngay tại tòa để gửi cho HĐXX là điều hiếm thấy. Tuy nhiên, tại điểm o khoản 2 Điều 61 BLTTHS 2015 quy định bị cáo có “các quyền khác theo quy định của pháp luật”.

Theo luật sư Bùi Quốc Tuấn (Đoàn Luật sư TP.HCM), việc HĐXX cho bị cáo Vũ viết nội dung trình bày tại tòa là hợp lý. Vì theo Điều 98 BLTTHS 2015 thì lời khai của bị cáo Vũ sẽ được coi là chứng cứ nếu phù hợp với các chứng cứ khác và đây là quyền của bị cáo.

Trong khi luật sư Nguyễn Văn Nhàn (Đoàn Luật sư TP.HCM) cho rằng việc cho bị cáo viết lời trình bày tại phiên tòa về bản chất cũng cũng giống như một bản tự khai, không vi phạm thủ tục tố tụng.

MINH VƯƠNG

Nghẹn ngào lời xin lỗi muộn màng

Trước tòa, bị cáo Trần Phương Bình, cựu tổng giám đốc DAB và bị cáo Nguyễn Thị Kim Xuyến, cựu phó tổng giám đốc DAB, đều nghẹn ngào nói lời xin lỗi với bị cáo Vinh và các bị cáo khác.

“Suốt 10 năm, tôi suy nghĩ việc để che giấu hoạt động thua lỗ, thu khống. Thời gian tạm giam, tôi đã suy nghĩ nhiều về bị cáo Vinh. Tất cả sai phạm Vinh làm đều do tin tưởng tôi mà ra. Bị cáo cảm thấy ân hận vì đã đưa Vinh và các bị cáo khác ra tòa. Bị cáo xin lỗi tất cả bị cáo khác” - ông Bình xúc động trình bày.

Bà Kim Xuyến cũng trình bày trước tòa rằng thấy ân hận và gửi lời xin lỗi đến Vinh và các bị cáo khác của DAB đã vì mình mà vướng vòng lao lý.

PHƯƠNG LOAN