Al Gore là một chính khách hoạt động rất tích cực trong lĩnh vực bảo vệ môi trường ở Mỹ. Năm 2007, ông xuất hiện 85 phút trong phim An Inconvenient Truth (Một sự thật phiền toái), một thông điệp điện ảnh về biến đổi khí hậu của ông Gore, trong đó ông báo động các hoạt động của con người đang làm biến đổi khí hậu một cách nguy hiểm.

Bộ phim đoạt giải Oscar, ông Gore được tặng tượng vàng Oscar kèm 100.000 USD tiền thưởng. Sau đó, ông và Ủy ban Liên chính phủ về biến đổi khí hậu của Liên Hiệp Quốc (IPCC) được trao giải Nobel Hòa bình.

Al Gore (bìa trái) được trao tặng tượng vàng Oscar năm 2007. Ảnh: AP

Phái “đa nghi khí hậu”


Nhân dịp bùng nổ xì-căng-đan “climategate” ở Anh, hai viện sĩ AMPAS là nhà biên kịch Roger L. Simon và nhà làm phim Lionel Chetwynt cuối tuần qua cho biết sẽ chính thức yêu cầu AMPAS tước tượng vàng của ông Gore vì ông này lừa dối dân chúng Mỹ. Simon cũng là giám đốc điều hành của Pajamas Media, một trang web blog của những người theo phái bảo thủ Mỹ.

Theo họ, vụ xì-căng-đan ở Anh cho thấy thuyết cho rằng con người làm biến đổi khí hậu chưa được chứng minh một cách thuyết phục. Vì vậy, không cần phải hạn chế khí thải gây hiệu ứng nhà kính vốn là trọng tâm cuộc thảo luận ở hội nghị thượng đỉnh về biến đổi khí hậu ở Copenhagen hay hỗ trợ tiền bạc cho các nước nghèo trong công cuộc chống lại tác hại của biến đổi khí hậu.

Mỹ là nước thải khí công nghiệp gây hiệu ứng nhà kính lớn nhất thế giới tính trên đầu người. Mỹ cũng là nước có rất nhiều chính khách và nhà khoa học bảo thủ chống lại thuyết con người gây ra hiệu ứng nhà kính (gọi tắt là phái “đa nghi khí hậu”) vì họ không muốn nền công nghiệp Mỹ bị ràng buộc bởi những cam kết cắt giảm khí thải.

Do đó, sự cố tin tặc ăn cắp và tung lên mạng các thư điện tử của các nhà khoa học ở Trường Đại học Đông Anglia (UEA) của Anh là một cơ hội bằng vàng để họ vùng lên mạnh mẽ.

Áp lực chính trị

Các nghị sĩ Cộng hòa hôm 2-12 đã yêu cầu chính quyền ông Obama đình chỉ những nỗ lực đối phó với hiện tượng trái đất nóng ấm cho đến khi nào cuộc tranh cãi về nguyên nhân làm biến đổi khí hậu có kết luận rõ ràng vì các bức thư điện tử nói trên cho thấy có những nhà khoa học muốn giấu giếm những thông tin không có lợi cho thuyết biến đổi khí hậu chính thống, theo đó con người là một tác nhân quan trọng.

Họ cũng yêu cầu có một buổi điều trần ở hạ viện nhằm cản trở các kế hoạch cải cách năng lượng của Tổng thống Obama.

Thượng nghị sĩ Cộng hòa James Inhofe, một người thuộc phái “đa nghi khí hậu” kỳ cựu, lập luận rằng nội dung những bức thư điện tử đã làm lung lay tận gốc toàn bộ thuyết con người gây hiệu ứng nhà kính.

Ông nói: “Không ai có thể phủ nhận rằng các bức thư ấy đã đặt ra những câu hỏi cơ bản về tính minh bạch và tính chân thật trong khoa học (khí hậu)”.

Trong một lá thư gửi cho Cơ quan Bảo vệ môi trường Mỹ (EPA), các nghị sĩ Cộng hòa còn yêu cầu ngưng ngay các quy định về khí thải gây hiệu ứng nhà kính chiếu theo Luật Không khí sạch, ví dụ như hạn chế khí thải của xe hơi, của nhà máy điện v.v...

Cuộc vùng dậy của phái “đa nghi khí hậu” Mỹ tuy nhiên không trở thành chuyện lớn. Nhật báo The Los Angeles Times cho biết các đài truyền hình Mỹ bận lo chuyện khách không mời đột nhập vào tiệc chiêu đãi của Nhà Trắng (xem Hồ sơ tư liệu Báo NLĐ từ số ra ngày 4-12-2009) phản ánh sơ sài vụ “climategate” thành thử khán thính giả truyền hình Mỹ không biết gì nhiều.

Nhiều đoàn thể Mỹ đã bày tỏ lập trường của họ. Hội Thời tiết Mỹ (AMS) nhận định rằng vụ “climategate” không ảnh hưởng đến lập trường của hội về biến đổi khí hậu. Union of Concerned Scientist, một đoàn thể các nhà khoa học Mỹ có uy tín, đã chỉ trích phái “đa nghi khí hậu” lạm dụng “climategate” để chống lại thuyết biến đổi khí hậu chính thống.
 
Bởi, theo hội, chuyện các nhà khoa học Anh có những hành vi đáng ngờ (gợi ý xào nấu dữ liệu khoa học, từ chối cung cấp thông tin và ngăn cản đăng bài vở của các nhà khoa học thuộc phái “đa nghi khí hậu”) vẫn còn chưa rõ ràng, phải chờ điều tra mới kết luận được.

Quyết tâm của Obama

Quan điểm của chính phủ Mỹ cũng rất rõ ràng. Trả lời phỏng vấn trên đài truyền hình Anh BBC ngày 6-12, đại sứ Mỹ tại Anh Louis Susman tuyên bố: “Chúng tôi cho rằng cần có sự thay đổi, rằng biến đổi khí hậu là do con người gây ra”. Ông quả quyết rằng vụ đánh cắp thư điện tử của các nhà khoa học lớn ở Anh không ảnh hưởng gì đến chính sách của Mỹ về biến đổi khí hậu.

Quyết định được coi là khá bất ngờ của Tổng thống Obama là sẽ đến Copenhagen vào ngày cuối Hội nghị Thượng đỉnh Copenhagen để tham dự những cuộc thảo luận cuối cùng với các nhà lãnh đạo thế giới cho thấy chuyện những người “đa nghi khí hậu” làm mình làm mẩy không mảy may ảnh hưởng đến quyết tâm của ông Obama.

Robert Gibbs, người phát ngôn của Nhà Trắng, giải thích: “Vai trò của Mỹ sẽ hữu hiệu hơn nếu tổng thống tham dự hội nghị Copenhagen vào ngày 18-12 thay vì ngày 9-12. Bởi có những vấn đề quan trọng cần được thảo luận trước khi đạt được một thỏa thuận. Quyết định của tổng thống cho thấy ông sẽ làm hết sức mình để đạt tới một kết quả tích cực”.

Trước đó, ông Obama tuyên bố chỉ tham dự hội nghị ngày 9-12, tức ngày thứ hai của hội nghị. Ý định này lập tức bị dư luận quốc tế lên án vì thiếu Mỹ trong những ngày thảo luận căng thẳng cuối cùng, hội nghị có thể không đạt được thỏa thuận như mong đợi.
 
Theo NGUYỄN CAO ( NLĐ)