Chiều cùng ngày, Thủ tướng nước chủ nhà Ôn Gia Bảo và các lãnh đạo EU cùng tham dự lễ bế mạc hội nghị thượng đỉnh thương mại EU-TQ lần thứ năm. Hai bên đã ký kết năm văn kiện hợp tác và cùng ra tuyên bố chung về thúc đẩy đầu tư và thương mại.

EU mong muốn gì?

Năm 2009 là năm mấu chốt toàn cầu tiến hành ứng phó với khủng hoảng tài chính và thay đổi khí hậu. Đối với hội nghị lần này, EU mong muốn:

Thứ nhất về chính trị: Từ ngày 1-12, Hiệp ước Lisbon có hiệu lực, EU bước vào giai đoạn mới trong quá trình phát triển thành một thể thống nhất. Do đó, EU hy vọng có thể xây dựng những điểm mới trong quan hệ EU-TQ cho một EU mới.

Thủ tướng Thụy Điển Fredrik Reinfeldt (chủ tịch luân phiên EU), Thủ tướng Ôn Gia Bảo và Chủ tịch Ủy ban châu Âu José Manuel Barroso (từ trái sang) chứng kiến hai bên ký kết văn kiện hợp tác.

Thứ hai về kinh tế-thương mại: Những năm gần đây, đồng euro tăng trưởng với tốc độ 20%, tuy vậy xuất khẩu của EU có xu hướng giảm. Trong khi đó, TQ duy trì tăng trưởng của đồng nhân dân tệ theo ba nguyên tắc (chủ động, có thể khống chế, tăng trưởng dần dần).

Ngoài ra, TQ là đối tác lớn nhất và là thị trường xuất khẩu lớn nhất của EU. Giao dịch thương mại năm 2008 giữa hai bên lên tới 425,58 tỉ USD (7,73 triệu tỉ đồng VN), tăng 19,5% so với năm 2007. Do đó, hợp tác kinh tế-thương mại với TQ vẫn là chiến lược “hai bên cùng có lợi”.

Hội nghị lần này diễn ra tại tỉnh Giang Tô cho thấy EU nhìn thấy tiềm năng kinh tế của tam giác Trường Giang (Thượng Hải, Giang Tô và Triết Giang). Khu vực này chiếm 18% trong tổng kim ngạch giao dịch giữa TQ và EU.

Thứ ba về hạn chế khí thải carbon: Hội nghị thượng đỉnh về khí hậu sắp diễn ra ở Copenhagen (Đan Mạch). Thế giới trông chờ hội nghị đạt được tiến triển thực tế về bảo vệ ngôi nhà chung của nhân loại.

EU là liên minh quốc gia phát triển nhất, TQ là nước đang phát triển lớn nhất, cả hai đều quyết tâm tạo ảnh hưởng tới thành quả của hội nghị khí hậu. Do đó, một trong những chủ đề chính của hội nghị EU-TQ lần này là xác định “kinh tế xanh, duy trì tăng trưởng”.

Ba mục tiêu của Trung Quốc

Thứ nhất, nâng cao sự tin tưởng lẫn nhau giữa hai bên, nâng tầm quan hệ song phương chiến lược. Trên cơ sở nguyên tắc “bình đẳng đối đãi, hợp tác cùng có lợi”, Thủ tướng Ôn Gia Bảo cho rằng hai bên cần gạt bỏ những kỳ thị, đối kháng và hạn chế, thực hiện bình đẳng, đối thoại và hợp tác.

Thứ hai, đưa ra quy hoạch toàn diện về hợp tác và đối thoại trong chính trị, kinh tế, năng lượng và nhân văn. TQ hy vọng EU sẽ cùng TQ có hành động thực tế phản đối chủ nghĩa bảo hộ đầu tư và thương mại. TQ cũng hy vọng EU nới rộng hạn chế xuất khẩu sản phẩm kỹ thuật cao cho TQ. Thủ tướng Ôn Gia Bảo tuyên bố trong thời gian tới sẽ tăng cường phái các đoàn mua sắm tới châu Âu nhằm tăng hàng xuất khẩu của EU vào TQ.

Thứ ba, tỏ rõ quyết tâm chấn hưng các vấn đề mang tính toàn cầu của TQ và EU. TQ tuyên bố kiên trì nguyên tắc “cùng gánh trách nhiệm nhưng có điểm khác biệt” nhằm tạo thành quả cho hội nghị khí hậu toàn cầu sắp tới.

Năm văn kiện hợp tác EU-Trung Quốc gồm:

- Hiệp định hợp tác khoa học kỹ thuật Ủy ban châu Âu (EC)-Trung Quốc.

- Bản ghi nhớ giữa Bộ Khoa học kỹ thuật Trung Quốc và EC về triển khai hợp tác kỹ thuật phát điện sử dụng than có khí thải bằng không.

- Hiệp định khung giữa Bộ Xây dựng nông thôn-thành thị-nhà ở Trung Quốc với Ủy ban Công nghiệp-Doanh nghiệp EC và Ủy ban Năng lượng-Giao thông EC về lĩnh vực chất lượng và năng lượng hiệu quả xây dựng.

- Hệ thống ủng hộ đầu tư và thương mại vào Trung Quốc.

- Dự án chỉnh đốn môi trường EC-Trung Quốc.

HOÀNG HẠNH (Theo Tân Hoa xã, Nhân dân nhật báo)