Sự việc xảy ra chỉ một ngày sau vụ băng tội phạm Ondo Perez bắt cóc 125 người ở thị trấn Prosperidad (tỉnh Agusan del Sur thuộc Mindanao). Hôm trước đó, trong lúc cảnh sát chuẩn bị bắt hai tên cầm đầu là hai anh em Ondo Perez và Joebert Perez, băng này đã bắt cóc con tin để làm chùn tay cảnh sát.

Băng nhóm bắt cóc dồn con tin vào ba căn lều tại vùng đồi núi hẻo lánh. Trong ngày 10-12, 68 con tin đã được thả tự do. Sáng 11-12, sau một đêm tạm hoãn, cảnh sát tiếp tục thương lượng về số con tin còn lại. Đến trưa, thêm chín con tin nữa được thả tự do.

Ondo Perez (mang súng) nói chuyện với báo chí tại nơi giam giữ con tin ở thị trấn Prosperidad (tỉnh Agusan del Sur) ngày 11-12.

Hai anh em nhà Perez cầm đầu băng tội phạm Ondo Perez vốn là dân quân bị sa thải, sau đó lập băng nhóm chuyên đi cướp của, tống tiền các công ty, xí nghiệp tại địa phương. Hai tên này bị truy tố nhiều tội giết người, cướp của, trong đó có tội sát hại bốn người trong gia đình Jun Tubay (một gia đình đối thủ) hồi tháng 2.

Anh em nhà Perez cho là gia đình Jun Tubay đã giết bảy người trong gia đình mình hồi năm 2008. Sáng 10-12, sau khi xông vào trường tiểu học bắt cóc học sinh, sau đó bắt thêm người đi đường và xông vào nhà dân bắt người, băng Ondo Perez đưa ra thời hạn một tuần để chính phủ đáp ứng bốn yêu cầu thì mới trả tự do cho con tin còn lại: 1. Bỏ hồ sơ truy tố hai anh em Ondo Perez và Joebert Perez; 2. Thu hồi vũ khí và bắt gia đình Jun Tubay; 3. Đưa báo chí vào nơi giam giữ con tin; 4. Không truy cứu tội bắt cóc con tin.

Băng Ondo Perez đe dọa sẽ giết sạch con tin nếu cảnh sát quyết giải cứu. Cảnh sát đã cho báo chí vào căn cứ băng bắt cóc để đưa tin, tuy nhiên khẳng định sẽ không rút hồ sơ truy tố. Cảnh sát tin rằng các con tin sẽ không bị hãm hại vì hầu hết đều là hàng xóm và thậm chí có bà con với bọn bắt cóc.

Vụ bắt cóc ngày 10-12 một lần nữa đặt câu hỏi: Liệu có cần thiết duy trì chính sách đã tồn tại hàng chục năm qua là trang bị vũ khí cho dân quân các địa phương để chống thành phần nổi loạn. Thực tế lực lượng dân quân hầu hết ít được đào tạo và kỷ luật kém. Riêng trong vụ thảm sát tại tỉnh Maguindanao (cũng thuộc khu tự trị Mindanao) gần ba tuần trước, có đến 100 nghi can là dân quân.

Về vụ thảm sát 57 con tin, ngày 11-12, 23 dân quân có liên can đã ra đầu hàng. Bộ Tư pháp cho biết 100 nghi can dân quân có khả năng bị truy tố về tội gây bạo loạn. Người phát ngôn quân đội cho biết lệnh thiết quân luật tại tỉnh Maguindanao có thể sẽ được thu hồi trước cuối năm 2009.

Sáng ngày 11-12, một đoàn phóng viên truyền hình trên đường đến lấy tin tại một căn nhà thuộc dòng họ Ampatuan đã bị một tay súng tấn công. May mắn không ai bị thương. Tay súng bỏ trốn sau khi đoàn phóng viên nhờ quân đội giúp đỡ. Tối hôm trước, một đoàn xe cảnh sát chở chứng cứ vụ thảm sát đã bị ba tay súng phục kích bắn tỉa trong lúc di chuyển trong tỉnh Maguindanao. Không ai bị thương.

THIÊN ÂN (Theo Inquirer, ABS-CBN, Xinhua)