Người Lebanon và Syria đốt cờ Nga tại Tripoli (Lebanon) ngày 27-1. Ảnh: REUTERS

Tăng cường gây sức ép với Syria

Nội dung dự thảo nghị quyết bao gồm các điểm chủ yếu như sau:

384

trẻ em (chủ yếu là trẻ trai) thiệt mạng và 380 trẻ em bị giam cầm tại Syria trong 10 tháng biểu tình vừa qua theo báo cáo của Quỹ Nhi đồng LHQ công bố ngày 27-1. Theo thống kê của LHQ, đã có 5.400 người chết trong biểu tình ở Syria. Chính phủ Syria thống kê con số này là hơn 2.000 người.

- Lên án chính phủ Syria đàn áp biểu tình, yêu cầu chấm dứt đàn áp, chấm dứt vi phạm nhân quyền, đồng thời kêu gọi chính phủ Syria và phe chống đối ngưng bạo lực ngay lập tức.

- Kêu gọi các nước áp dụng các biện pháp trừng phạt tài chính và đi lại do Liên đoàn Ả Rập đề xuất trước đó.

- Ủng hộ nghị quyết ngày 22-1 của Liên đoàn Ả Rập gồm chuyển tiếp chính trị lên dân chủ, yêu cầu Tổng thống Syria Bashar al-Assad chuyển giao quyền lực cho phó tổng thống. Trong hai tháng, Syria phải thành lập chính phủ thống nhất quốc gia với sự tham gia của phe chống đối và sửa đổi hiến pháp. Sau đó, chính phủ mới sẽ tổ chức bầu cử tổng thống và Quốc hội dưới sự giám sát của quốc tế.

- Hội đồng Bảo an LHQ sẽ áp dụng thêm một số biện pháp trừng phạt nếu chính phủ Syria không tuân thủ nghị quyết trong 15 ngày.

Tuy nhiên, dự thảo nghị quyết không được thông qua vì Nga và Trung Quốc phản đối.

Không thay đổi thể chế cầm quyền

Đại sứ Nga tại LHQ Vitaly Churkin nhận định dự thảo nghị quyết của Liên đoàn Ả Rập và phương Tây không những phớt lờ các giới hạn đỏ không được vượt qua mà Nga đã vạch ra mà còn thêm một số nội dung mới mà về cơ bản Nga không thể chấp nhận.

Ông khẳng định Nga không chấp nhận bất kỳ nghị quyết nào đề cập đến việc thay đổi thể chế cầm quyền ở Syria. Theo ông, muốn giải quyết cuộc khủng hoảng Syria thì cần phải tập trung vào đối thoại chính trị và Hội đồng Bảo an LHQ không thể áp đặt các giải pháp chính trị cho tình hình khủng hoảng của các nước.

Ông cho biết Nga sẽ tiếp tục tham gia tranh luận về dự thảo nghị quyết về Syria, đồng thời tiếp tục vận động để Hội đồng Bảo an LHQ thông qua dự thảo nghị quyết về Syria do Nga soạn thảo. Các nước phương Tây cho rằng dự thảo của Nga quá nhân nhượng chính phủ Syria và không phù hợp với kế hoạch hòa bình của Liên đoàn Ả Rập.

Hãng tin Reuters (Mỹ) ngày 28-1 dẫn nguồn tin ngoại giao cho biết đại diện Trung Quốc tại LHQ đã cảnh cáo Hội đồng Bảo an LHQ không được cấm vận vũ khí và sử dụng vũ lực đối với Syria.

Đại sứ Nam Phi tại LHQ Baso Sangqu cho rằng Nam Phi và nhiều nước cần được bảo đảm rằng nghị quyết về Syria không phải là kế hoạch nhằm thay đổi thể chế cầm quyền Syria.

Tiếp tục thảo luận nghị quyết mới

Dự kiến vào ngày 31-1, Hội đồng Bảo an LHQ sẽ nghe Tổng Thư ký Liên đoàn Ả Rập Nabil Elaraby trình bày về tình hình Syria. Sau đó, ngày 1-2, Hội đồng Bảo an LHQ sẽ tiếp tục thảo luận và có thể sẽ bỏ phiếu về một nghị quyết mới liên quan đến Syria.

Trong khi đó, biểu tình tiếp tục diễn ra ở nhiều địa phương tại Syria. Những người biểu tình không chỉ phản đối chính phủ của Tổng thống Bashar al-Assad mà đốt cờ Nga và Trung Quốc để phản đối hai nước này ủng hộ chính phủ Syria. Tại đa số các căn cứ quân sự đều đã xảy ra tình trạng đào ngũ theo phe chống đối.

Ngày 27-1, ông Mohammed Ahmed Mustafa al-Dab, Tổ trưởng Tổ quan sát tình hình Syria của Liên đoàn Ả Rập, nhận định trong tuần rồi bạo lực đã tăng cao đáng kể. Các nơi xảy ra bạo lực nhiều nhất là các TP Homs, Hama và Idlib. Sau hơn một tuần tạm ngưng, tổ quan sát tình hình Syria của Liên đoàn Ả Rập đã làm việc trở lại trong tuần vừa rồi với số lượng nhiều hơn.

Ngày 27-1, Cao ủy LHQ về người tị nạn cho biết tuần rồi có hơn 600 công dân Syria đăng ký xin tị nạn chính trị với Cao ủy. Đây là số người nhiều nhất từ khi Syria lâm vào khủng hoảng chính trị bắt đầu từ tháng 3-2011. Đến nay, tổng cộng đã có 6.290 công dân Syria đăng ký xin tị nạn. Từ tuần rồi, LHQ cũng đã bắt đầu phân phát nhu yếu phẩm, thực phẩm, quần áo hằng tháng cho dân Syria.

ĐĂNG KHOA (Theo Reuters, THX, Daily Star)