Mỹ sẽ viện trợ vũ khí cho Ukraine?
(PL)- Quân đội Ukraine có nguy cơ rơi vào “Điện Biên Phủ ở vùng Donbass”.

Trong khi giải pháp ngoại giao để giải quyết khủng hoảng Ukraine đang rơi vào thế bế tắc, vấn đề cung cấp vũ khí sát thương cho quân đội Ukraine đã được gợi lên.

Báo cáo của phe chủ chiến

Hãng tin RIA Novosti (Nga) đưa tin ngày 2-2, các chuyên gia thuộc các tổ chức nghiên cứu chính sách của Mỹ gồm Hội đồng Đại Tây Dương, Viện Nghiên cứu Brookings và Hội đồng Quan hệ quốc tế Chicago đã công bố báo cáo nghiên cứu độc lập về tình hình Ukraine.

Trong các chuyên gia này có nguyên Đại sứ Mỹ tại NATO Ivo Daalder, nguyên Thứ trưởng Quốc phòng Michele Flournoy, nguyên Thứ trưởng Ngoại giao Strobe Talbott, hai nhân vật từng giữ chức đại sứ Mỹ tại Ukraine Steven Pifer và John Herbst cùng với nguyên Tư lệnh phó bộ chỉ huy NATO ở châu Âu James Stavridis.

Báo cáo có tiêu đề “Bảo vệ độc lập của Ukraine, đấu tranh chống Nga xâm lược: Mỹ và NATO phải làm gì?” đã kêu gọi Washington viện trợ quân sự trực tiếp và cung cấp vũ khí sát thương cho Kiev, trong đó có đạn chống tăng. Lý do viện trợ bởi vũ khí của quân đội Ukraine vừa thiếu lại vừa cũ kỹ. Báo cáo đề nghị Mỹ cũng tiếp tục viện trợ trang thiết bị quân sự không gây sát thương cho Ukraine, đặc biệt là radar, máy bay không người lái, phương tiện thông tin liên lạc và xe bọc thép Humvee.

Báo cáo đề nghị các nước khác trong NATO cũng nên viện trợ quân sự cho Ukraine, nhất là các nước đang sử dụng vũ khí có nguồn gốc từ Liên Xô cũ giống như quân đội Ukraine.

Mỹ sẽ viện trợ vũ khí cho Ukraine? - ảnh 1

Xe tăng của lực lượng ly khai ở Donetsk (miền Đông Ukraine) ngày 1-2. Ảnh: REUTERS

Gợi ý từ chính phủ Mỹ

Trong khi đó, báo New York Times ngày 1-2 (giờ địa phương) khẳng định cơ quan quân sự NATO và chính phủ Mỹ cũng đã dự kiến viện trợ vũ khí sát thương cho quân đội Ukraine.

Tướng Mỹ Philip Breedlove, Tổng tư lệnh NATO, đã sẵn sàng ủng hộ giải pháp cung cấp vũ khí sát thương cho quân đội Ukraine.

Đến giờ Nhà Trắng chỉ đồng ý viện trợ cho quân đội Ukraine trang thiết bị không gây sát thương như áo giáp, radar, thuốc men. Tuy nhiên, chính phủ Mỹ đã gợi ý cung cấp vũ khí sát thương cho quân đội Ukraine do tình hình chiến sự leo thang ở miền Đông Ukraine.

Người phát ngôn Hội đồng An ninh quốc gia Mỹ Bernadette Meeha phát biểu ỡm ờ với báo New York Times: “Cho dù chúng tôi tập trung tìm kiếm giải pháp thông qua con đường ngoại giao, chúng tôi vẫn thường xuyên đánh giá nhiều giải pháp khác”.

Chủ tịch Hội đồng tham mưu trưởng liên quân Martin Dempsey cùng với Cố vấn tổng thống Susan Rice đã công khai tán thành đưa vấn đề cung cấp vũ khí sát thương cho quân đội Ukraine ra thảo luận.

Đồng thanh tương ứng, thượng nghị sĩ John McCain viết trên Twitter: “Thảm sát tiếp tục nhưng vẫn không thấy viện trợ vũ khí cho Ukraine”.

Ưu tiên cho giải pháp chính trị

Những ý kiến hô hào cung cấp vũ khí sát thương cho quân đội Ukraine cho rằng như vậy mới có thể cân bằng tương quan lực lượng đồng thời buộc Moscow phải chấp nhận thỏa hiệp chính trị để chấm dứt chiến sự.

Đại sứ Mỹ tại LHQ Samantha Power đã tố Nga cung cấp súng ống, xe tăng, pháo hạng nặng và xe bọc thép cho lực lượng ly khai ở miền Đông Ukraine.

Trong khi đó, các nước châu Âu và Mỹ nhất trí rằng chỉ có giải pháp chính trị cho khủng hoảng Ukraine chứ không có giải pháp quân sự. Châu Âu và Mỹ e ngại viện trợ vũ khí cho Ukraine chẳng khác nào nuôi dưỡng chiến tranh và sẽ có thể bị lôi kéo vào thế đối đầu quân sự với Nga.

Ngày 1-2, văn phòng tổng thống Pháp thông báo Tổng thống Pháp François Hollande đã điện đàm với Thủ tướng Đức Angela Merkel và Tổng thống Ukraine Petro Poroshenko trong 45 phút. Sau đó các nhà lãnh đạo đã kêu gọi ngừng bắn ngay tức khắc ở miền Đông Ukraine.

Cùng ngày, các nhà lãnh đạo Cộng hòa Nhân dân Donetsk (tự xưng) và Cộng hòa Nhân dân Luhansk (tự xưng) cùng ra thông cáo chung khẳng định: Lệnh ngừng bắn ở Ukraine phải được chính Tổng thống Ukraine Petro Poroshenko chính thức ban hành.

Báo La Croix (Pháp) ngày 1-2 đã đăng bài viết với tiêu đề “Quân đội Ukraine có nguy cơ trở thành một Điện Biên Phủ ở vùng Donbass”.

Bài viết ghi nhận cuộc tham vấn hòa bình ở Minsk (Belarus) ngày 31-1 nhằm tái lập ngừng bắn đã đổ vỡ. Trên chiến trường miền Đông, chiến sự quy mô lớn diễn ra trên suốt trận tuyến. Lực lượng ly khai tiếp tục giành thắng lợi. 5.000-8.000 quân chính phủ Ukraine đã phải co cụm tại Debaltseve.

Cuối tuần trước, lực lượng ly khai có xe bọc thép yểm trợ đã đánh chiếm Vuhlehirsk bên cạnh Debaltseve. Như vậy là con đường cuối cùng rút khỏi Debaltseve đã nằm trong tầm pháo lực lượng ly khai. Quân đội Ukraine muốn rút khỏi Debaltseve chắc chắn phải chấp nhận bị thiệt hại nặng nề. Bài viết nhận định với chiến trường Debaltseve, quân đội Ukraine sẽ gánh chịu thiệt hại nặng nề nhất kể từ đầu cuộc chiến và khả năng thất thủ như quân đội Pháp ở Điện Biên Phủ là điều có thể xảy ra.

Trong khi đó, ngày 2-2, Bộ Tình huống khẩn cấp Ukraine thông báo từ ngày 28-1 đến 1-2 đã có 2.141 người dân sơ tán khỏi ba địa phương Debaltsevo, Svetlodarsk và Avdeievka (miền Đông Ukraine), trong đó có 613 trẻ em và 60 người tàn tật.

100.000 tân binh sẽ được huy động. Ngày 2-2, Tổng thống nước Cộng hòa Nhân dân Donetsk (tự xưng) Alexander Zakharchenko tuyên bố trong 10 ngày tới sẽ tiến hành tổng động viên với số quân như trên.

__________________________________________

Thời gian gấp lắm rồi. Ukraine cần ngay viện trợ (vũ khí) phương Tây.

Nguyên Thứ trưởng Ngoại giao STROBE TALBOTT và nguyên
Đại sứ Mỹ tại Ukraine STEVEN PIFER viết bài trên báo Washington Post

HOÀNG DUY