Hãng thông tấn Kyodo News dẫn lời Ngoại trưởng Nhật Toshimitsu Motegi ngày 28-9 cho biết Nhật và Anh đã đồng ý bắt đầu các cuộc đàm phán chính thức về “Thỏa thuận tiếp cận qua lại (RAA)” nhằm làm sâu sắc hơn mối quan hệ quốc phòng giữa hai bên.

Các cuộc đàm phán về RAA giữa Nhật-Anh diễn ra trong bối cảnh hai bên nỗ lực đối phó ảnh hưởng quân sự ngày càng tăng của Trung Quốc ở châu Á.

Vòng đàm phán đầu tiên dự kiến sẽ được tổ chức vào ngày 7-10.

Nhật, Anh bắt đầu đàm phán về thỏa thuận tiếp cận các cuộc tập trận chung  - ảnh 1
Nhật, Anh bắt đầu đàm phán về thỏa thuận tiếp cận các cuộc tập trận chung. Ảnh: BỘ QUỐC PHÒNG NHẬT

Theo Bộ Quốc phòng Anh, việc bắt đầu đàm phán trên diễn ra ngay sau chuyến thăm của nhóm tác chiến tàu sân bay Anh đến Nhật, nhằm thể hiện “cam kết vững chắc của chúng tôi trong việc hỗ trợ trước các thách thức an ninh chung trong khu vực”.

Cơ quan này cho hay thỏa thuận, một khi được ký kết, sẽ giúp hai nước và quân đội hai bên cùng hợp tác để giải quyết các thách thức an ninh toàn cầu và chống lại các mối đe dọa chung.

Điều quan trọng là thỏa thuận này phù hợp với sự thay đổi chiến lược của Anh về nỗ lực và nguồn lực sang khu vực Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương, như được nêu trong Đánh giá tích hợp hồi tháng Ba.

“Nhật là đối tác an ninh thân thiết của Anh ở châu Á, với những giá trị và lợi ích chiến lược chung. Điều này phát đi một tín hiệu rõ ràng về quyết tâm của chúng tôi trong việc tăng cường hợp tác quốc phòng song phương, và cam kết của Anh đối với khu vực Ấn Độ Dương” - Bộ trưởng Quốc phòng Anh Ben Wallace cho hay.

“Mục đích là tạo điều kiện cho một chương trình can dự quốc phòng sâu hơn, thường xuyên hơn và phức tạp hơn, đặt ra các điều khoản và điều kiện cho các lực lượng của Anh và Nhật thực hiện khi hoạt động ở các quốc gia của nhau, giúp các hoạt động song phương như huấn luyện và tập trận chung dễ dàng và nhanh chóng hơn – từ đó đưa vào chương trình các sự kiện thường xuyên hơn” – ông Wallace nói thêm.

Trong khi đó, Ngoại trưởng Anh Liz Truss cho biết: “Tăng cường quan hệ quốc phòng với Nhật là một phần quan trọng trong cam kết của chúng tôi nhằm đảm bảo một Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương an toàn và rộng mở, đồng thời là một minh chứng rõ ràng về Nước Anh Toàn cầu đang hành động”.

“Hai nền dân chủ đều tin tưởng vào các quyền tự do cơ bản giống nhau và mối quan hệ đối tác kinh tế và an ninh mạnh mẽ với Nhật là điều cốt yếu đối với lợi ích lâu dài của Anh” – bà Truss nhấn mạnh.

Theo Kyodo News, chính phủ Nhật đang hướng tới việc ký kết một thỏa thuận tương tự với Úc sau khi đồng ý về mặt nguyên tắc liên quan quy chế của hiệp ước lực lượng trong các cuộc đàm phán song phương hồi tháng 11-2020.

RAA là một khuôn khổ pháp lý nhằm đơn giản hóa các thủ tục, chẳng hạn việc mang vũ khí, để các lực lượng vũ trang của một quốc gia tham gia huấn luyện chung ở một quốc gia đối tác. 

"Chúng tôi tin tưởng (thỏa thuận) sẽ góp phần tăng cường hơn nữa hợp tác giữa hai nước khi chúng tôi nỗ lực hướng tới hiện thực hóa một Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương tự do và rộng mở" – ông Motegi nói trong cuộc họp báo hôm 28-9.

Trong một cuộc hội đàm chính thức được tổ chức hồi tháng 8-2017, các nhà lãnh đạo Nhật và Anh đã đưa ra một bộ tuyên bố chung cam kết hợp tác về an ninh. 

Cả hai nước đã và đang làm việc để ký kết một thỏa thuận dựa trên cam kết này.