Không ngoài dự đoán, liên minh cầm quyền của Thủ tướng Shinzo Abe thắng lớn tại cuộc bầu cử Hạ viện ngày 22-10. Với chiến thắng 2/3 tại Hạ viện. Japan Times dẫn kết quả kiểm phiếu cho thấy liên minh Dân chủ tự do (LDP) -Komeito (đảng Công Minh) thắng 312/465 ghế tại Hạ viện. Riêng đảng LDP của ông Abe đạt 283 ghế, ít hơn một ghế so với số 284 ghế trước khi cuộc bầu cử bắt đầu.

Đảng Hiến pháp Dân chủ Nhật (CDPJ) do các cựu thành viên tự do của đảng Dân chủ (DP) được 54 ghế, vượt qua số 49 ghế của đảng Hy vọng (PH) của Thị trưởng Tokyo Yuriko Koike, trở thành đảng đối lập lớn nhất.

Tỉ lệ cử tri đi bầu trong ngày 22-10 mưa bão là 53,7%, cao hơn 1% so với năm 2014 - năm có tỉ lệ người đi bầu thấp kỷ lục trong các kỳ bầu cử Hạ viện trước nay.

Thủ tướng Nhật Abe tại trụ sở đảng Tự do dân chủ ngày 22-10. Ảnh: JAPAN TIMES
Thủ tướng Nhật Abe tại trụ sở đảng Tự do dân chủ ngày 22-10. Ảnh: JAPAN TIMES

Với chiến thắng này, gần như đương nhiên ông Abe sẽ làm thủ tướng Nhật thêm nhiệm kỳ nữa, trở thành chính trị gia có thời gian làm thủ tướng lâu nhất ở Nhật. Ông Abe nhậm chức thủ tướng tháng 12-2012, sẽ tiếp tục nhiệm kỳ mới vào tháng 9-2018 và kéo dài đến năm 2021.

Chiến thắng này cũng sẽ tăng thêm cơ hội để ông thúc đẩy sửa đổi hiến pháp hòa bình của Nhật. Điều 9 trong Hiến pháp Nhật do Mỹ soạn thảo sau Chiến tranh thế giới thứ hai cấm Nhật duy trì lực lượng vũ trang. Tuy nhiên, các chính phủ Nhật nhiều thời kỳ quyết định sẽ duy trì lực lượng vũ trang chỉ cho mục đích phòng vệ.

Trong đề xuất sửa đổi, ông Abe muốn bỏ Điều 9 trong hiến pháp, hợp pháp hóa lực lượng phòng vệ này. Tuy nhiên, thành phần phản đối lo ngại từ việc sửa đổi này Nhật có thể sẽ tăng hoạt động quân sự ở nước ngoài. Đảng Komeito cùng liên minh với LDP của ông Abe cũng thận trọng về việc sửa đổi hiến pháp. Trong khi đó một số đảng đối lập ủng hộ sửa đổi nhưng chưa đồng ý hoàn toàn về chi tiết.

Người dân theo dõi thăm dò kết quả bầu cử Hạ viện Nhật ngày 22-10. Ảnh: REUTERS
Người dân theo dõi thăm dò kết quả bầu cử Hạ viện Nhật ngày 22-10. Ảnh: REUTERS

Việc sửa đổi phải được 2/3 số phiếu chấp nhận ở lưỡng viện Quốc hội, sau đó phải đạt được đa số ủng hộ trong cuộc trưng cầu toàn dân công khai. Trả lời phỏng vấn sau bầu cử, ông Abe nói liên minh cầm quyền sẽ không đặt thời hạn cho việc sửa đổi này, ưu tiên trước mắt là tìm kiếm sự đồng thuận trong nước. Trước đó ông Abe đưa ra thời hạn cho việc này là năm 2020.

Một số ưu tiên nữa của ông là giải quyết “khủng hoảng quốc gia” từ các đe dọa hạt nhân và tên lửa Triều Tiên cũng như tỉ lệ dân số già đang tăng rất nhanh. Ngoài ra, chiến lược kinh tế “Abenomics” sẽ tiếp tục.