Ngày 21-12, Đài Loan và Cộng hòa Dân chủ São Tomé và Príncipe (châu Phi) chính thức chấm dứt quan hệ ngoại giao.

“Đài Loan lấy làm tiếc về quyết định bất ngờ và đối địch của São Tomé và Príncipe và lên án hành động này” - AP dẫn thông báo của Cơ quan ngoại giao Đài Loan.

Họp báo ngày 21-12, lãnh đạo ngoại giao Đài Loan David Tawei Lee cáo buộc São Tomé và Príncipe đã yêu cầu “một khoản hỗ trợ tài chính vô cùng lớn”, dù thế ông không nói trực tiếp bao nhiêu. Thông báo của Cơ quan ngoại giao Đài Loan nói São Tomé và Príncipe qua lại với cả Đài Loan và Trung Quốc để xem bên nào rộng tay hỗ trợ tài chính cho đảo quốc này nhiều hơn.

Hãng tin Lusa (Bồ Đào Nha) cho biết chính phủ São Tomé và Príncipe đã ra một tuyên bố nói rằng mình phải bảo vệ quyền lợi quốc gia, rằng mình quyết định cắt đứt quan hệ với Đài Loan để phục vụ các mục tiêu phát triển của mình.

São Tomé và Príncipe là đảo quốc ở Trung Phi, dân số khoảng 200.000 người, vốn từng là thuộc địa của Bồ Đào Nha, phụ thuộc lớn vào hỗ trợ nước ngoài.

Trong ngày 21-12, Bộ Ngoại giao Trung Quốc ra tuyên bố hoan nghênh quyết định cắt đứt quan hệ ngoại giao với Đài Loan của São Tomé và Príncipe. Trung Quốc không nói rõ mình sẽ lập lại quan hệ ngoại giao với São Tomé và Príncipe hay không, vốn bị ngưng từ năm 1997 sau khi nước này thiết lập quan hệ với Đài Loan.

Lãnh đạo ngoại giao Đài Loan David Tawei Lee thông báo về quyết định chấm dứt quan hệ ngoại giao với São Tomé và Príncipe trong cuộc họp báo ngày 21-12 tại Đài Loan. Ảnh: TAIWAN TODAY
Lãnh đạo ngoại giao Đài Loan David Tawei Lee thông báo về quyết định chấm dứt quan hệ ngoại giao với São Tomé và Príncipe trong cuộc họp báo ngày 21-12 tại Đài Loan. Ảnh: TAIWAN TODAY

Trong gần bảy thập kỷ, kể từ khi nội chiến Trung Quốc kết thúc năm 1949, Trung Quốc và Đài Loan giành giật nhau từng nước công nhận mình.

Cả thế giới chỉ có 21 nước và chính phủ công nhận Đài Loan là một quốc gia độc lập và có quan hệ ngoại giao chính thức, chủ yếu là các nước Mỹ La tinh, Caribe và một số đảo quốc ở Thái Bình Dương.  

Hiện châu Phi chỉ còn hai nước công nhận Đài Loan là Burkina Faso và Swaziland. Trước São Tomé và Príncipe, nước Châu Phi Gambia đã cắt đứt quan hệ với Đài Loan từ năm 2013 và tới năm 2016 thì chính thức lập quan hệ với Trung Quốc.

Phần lớn các nước còn lại và LHQ không chính thức công nhận Đài Loan là một nước mà là một phần lãnh thổ của Trung Quốc.

AP dẫn nhận định nhiều nhà quan sát dự đoán Trung Quốc sẽ tăng gấp đôi nỗ lực lôi kéo các nước công nhận Đài Loan, sau vụ Tổng thống đắc cử Mỹ Donald Trump điện đàm với lãnh đạo Đài Loan Thái Anh Văn ngày 2-12 và tuyên bố có thể thay đổi chính sách “một Trung Quốc”.