Tại sao Indonesia muốn tăng giá xăng?

Trước sức ép của biểu tình, Quốc hội Indonesia đã quyết định không tăng giá xăng dầu 33% từ đầu tháng 4 theo kế hoạch. Nhận định về vấn đề này, báo Jakarta Post của Indonesia nói: Ngành năng lượng của Indonesia dễ bị tổn thương hơn các nước xuất khẩu dầu mỏ khác, do đó giá cả rất phập phù.

Indonesia, Nga và Canada có chung đặc điểm đều là quốc gia xuất khẩu năng lượng lớn nhất châu lục.

Canada sản xuất dầu khí, than, điện và xuất khẩu phần lớn sang Mỹ, nước tiêu thụ năng lượng lớn nhất thế giới. Nga sản xuất năng lượng lớn nhất thế giới và đang sở hữu trữ lượng khí đốt thiên nhiên, than và dầu mỏ đứng thứ nhất, thứ hai và thứ tám thế giới theo thứ tự nêu trên.

Trong khi đó, Indonesia từng là nước châu Á duy nhất trong Tổ chức Các nước xuất khẩu dầu mỏ (Indonesia rút khỏi tổ chức này năm 2008), từng xuất khẩu khí đốt hóa lỏng đứng đầu thế giới. Hiện nay, Indonesia là một trong những nước xuất khẩu than hàng đầu thế giới và đang nắm giữ trữ lượng nhiên liệu hóa thạch, năng lượng địa nhiệt và sinh khối đáng kể.

Tuy nhiên, có bốn nhân tố khiến Indonesia tụt hậu so với Nga và Canada.

Tại sao Indonesia muốn tăng giá xăng? ảnh 1

Biểu tình phản đối tăng giá xăng dầu tại TP Medan trên đảo Sumatra (Indonesia) hồi cuối tháng 3. Ảnh: AP

l Khả năng tiếp cận thị trường năng lượng nội địa của Indonesia bị hạn chế. Do đó, mức tiêu thụ năng lượng bình quân đầu người thấp hơn nhiều so với Nga và Canada.

Dịch vụ cung cấp năng lượng ở hai nước này có thể đi sâu đến các vùng nông thôn hẻo lánh. Còn tại Indonesia thì không. Tỉ lệ điện khí hóa ở đất nước vạn đảo chỉ đạt khoảng 70% mà lại không được phân phối đồng đều. Người dân ở vùng sâu, vùng xa và các đảo nhỏ rất khó tìm xăng dầu, khí đốt.

l Trữ lượng và quy mô khai thác nhiên liệu hóa thạch của Indonesia thấp hơn nhiều so với Nga và Canada. Indonesia nắm giữ trữ lượng địa nhiệt lớn nhất thế giới (khoảng 28 gigawatt) nhưng khả năng khai thác chỉ ở quy mô nhỏ so với nhu cầu năng lượng.

l Công nghệ về năng lượng của Indonesia còn kém. Nga đã phát triển nhiều công nghệ tiên tiến trong thăm dò, khai thác, xử lý và vận chuyển dầu thô, khí đốt, than đá. Các tập đoàn năng lượng của Nga như Gazprom, Rosneft, SUEK đã trở thành những tập đoàn năng lượng hàng đầu thế giới.

Ngoài ra, Nga cũng là nước tiên phong phát triển các nhà máy năng lượng hạt nhân và là một trong những nước sản xuất thủy điện lớn nhất thế giới. Canada cũng đã làm chủ nhiều công nghệ mạnh về năng lượng.

Trong khi đó, Indonesia còn phải phụ thuộc nhiều vào công nghệ nước ngoài từ phát triển, nghiên cứu, thăm dò cho đến phân phối năng lượng.

l Về tài chính, Indonesia vẫn phụ thuộc vào vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) và các khoản vay nước ngoài để phát triển các ngành công nghiệp dầu khí, điện và năng lượng tái tạo. Hiện nay, mặc dù năng lực tài chính trong nước đang gia tăng nhưng vẫn còn quá nhỏ so với nhu cầu phát triển các dự án năng lượng.

Trong bối cảnh đó, Trung Quốc và Ấn Độ tích cực tìm kiếm năng lượng từ nhiều nguồn ở bên ngoài trong khi Indonesia phải gánh chịu sức ép bên trong lẫn bên ngoài. Báo Jakarta Post nhận định với lợi thế địa lý khá gần và lịch sử hợp tác lâu đời, Indonesia nên hợp tác với Nga để giám sát chiến lược thị trường năng lượng châu Á và phát triển hơn nữa ngành năng lượng trong nước.

LÊ LINH

Ấn Độ: Báo Hindustan Times ngày 5-4 đưa tin ba tập đoàn năng lượng lớn gồm Indian Oil Corp, Hindustan Petroleum và Bharat Petroleum đang chuẩn bị tăng giá xăng thêm 4 rupee/lít (1.500 đồng VN) trong vài ngày tới. Bên cạnh đó, giới chủ của hơn 40.500 cây xăng đã đề nghị chính phủ chi huê hồng thêm 5%/lít xăng dầu bán ra, nếu không họ sẽ nghỉ bán vô thời hạn từ ngày 24-4.

Pakistan: Báo Nation ngày 6-4 cho biết tuần qua, Cơ quan Quản lý hoạt động xăng dầu phải giảm nhỏ giọt 1/4 mức giá đã tăng trong thời gian gần đây vì bị dân phản đối quá. Ủy ban Điều phối kinh tế quyết định sẽ điều chỉnh giá xăng mỗi 15 ngày một lần thay vì 30 ngày như trước.

Nga: Tổng thống Putin đã phản đối đề xuất tăng giá xăng hồi cuối tháng 3 của Tập đoàn Gazprom và khẳng định sẽ không tăng giá xăng trong năm nay. Theo hãng tin RIA Novosti, Tập đoàn Gazprom muốn từ tháng 7 sẽ tăng giá xăng dầu từ 7,1% đến 10,4% và lên tới 26,3% vào quý cuối năm.

Đức: Trang tin Euronews ngày 5-4 cho biết chính phủ Đức đã tiến hành điều tra năm công ty năng lượng đa quốc gia đang thao túng giá xăng dầu. Các công ty này cung ứng 2/3 nhu cầu xăng dầu ở Đức.

Mỹ, Canada: Giá xăng trung bình hiện nay ở Mỹ là 4,13 USD/thùng 4 lít. Giá xăng tại New York tới 4,23 USD/thùng. Giá xăng trung bình tại Canada đang ở mức cao kỷ lục 1,4 USD/lít. Tại một số nơi như Québec, giá lên đến 1,47 USD/lít. Phó Chủ tịch Ngân hàng Montréal (Canada) Sal Guatieri dự báo giá xăng ở Canada có thể tăng tới 1,6 USD/lít nếu căng thẳng ở Trung Đông leo thang.

THIÊN ÂN