Tham nhũng giảm?!

Cụ thể, số người đứng đầu bị xử lý do thiếu trách nhiệm để xảy ra tham nhũng trong phạm vi quản lý ít hơn năm trước 17 trường hợp (năm trước có 84 trường hợp). Trong đó có ba trường hợp bị xử lý hình sự, 14 người bị cách chức, còn lại là cảnh cáo và khiển trách. Đặc biệt, có đến tám trong số 14 người bị cách chức là nhân sự của Ngân hàng NN&PTNT…

Cạnh đó, theo báo cáo Chính phủ, số vụ việc, vụ án tham nhũng bị phát hiện và xử lý cũng… giảm dần, năm sau ít hơn năm trước. Thêm nữa là số bị cáo bị kết tội tham nhũng với mức độ nghiêm trọng và đặc biệt nghiêm trọng cũng… giảm. Ví dụ, tội phạm ít nghiêm trọng chiếm 68,3%, nghiêm trọng chiếm 17,4%, rất nghiêm trọng chiếm 10,6% và tội phạm đặc biệt nghiêm trọng chỉ có 3,7%.

Thậm chí, trái ngược với kiến nghị của cử tri (rằng tham nhũng vẫn là vấn đề bức xúc) thì đa số các báo cáo của bộ, ngành địa phương với Chính phủ đều thể hiện không có trường hợp nào tự phát hiện tham nhũng trong nội bộ.

Vậy mừng hay lo?

Có lẽ chính cơ quan soạn thảo báo cáo này cũng thấy rằng con số “giảm” nói trên là một nghịch lý, bởi chính các yếu tố giảm nói trên lại nằm trong những hạn chế của công tác phòng, chống tham nhũng. Và chính bản báo cáo cũng thừa nhận khó có thể lạc quan về những con số đã thống kê được, khi mà việc phát hiện tham nhũng chưa kịp thời, số vụ việc, vụ án được phát hiện còn ít, chưa tương xứng với tình hình tham nhũng đang diễn ra. Mặt khác, chất lượng điều tra, truy tố, xét xử nhiều vụ án tham nhũng còn hạn chế. Số vụ việc, vụ án tham nhũng nghiêm trọng, phức tạp xử lý chậm, kéo dài, hồ sơ trả lại để điều tra bổ sung nhiều lần.

Thêm nữa, với nhận xét “tuy đạt được tiến bộ trên một số lĩnh vực nhưng nhìn chung tình trạng tham nhũng vẫn diễn biến phức tạp; xảy ra ở nhiều lĩnh vực, địa phương; công tác phòng, chống tham nhũng vẫn còn nhiều hạn chế và chưa thực hiện được mục tiêu là ngăn chặn, đẩy lùi tình trạng tham nhũng”, báo cáo Chính phủ dường như đã nhìn nhận một thực tiễn là đánh giá tham nhũng không thể chỉ dựa trên các số liệu bề nổi.

Riêng cử tri lại thấy chính việc không đánh giá được hoặc căn cứ vào số liệu “giảm” nói trên lại bộc lộ rằng mô hình chống tham nhũng đang thực sự “có vấn đề” mà kỳ họp này không thể tránh né việc mổ xẻ đến cùng.

PHAN MAI