Nghị quyết số 27-NQ/T.Ư “Về xây dựng đội ngũ trí thức trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước” do Tổng Bí thư Nông Đức Mạnh ký ban hành ngày 6-8-2008 đã định nghĩa như vậy.

Thế nhưng thực trạng đãi ngộ trí thức ở bậc thấp nhất là cử nhân đại học mới tốt nghiệp mà Bộ Lao động-Thương binh và Xã hội thống kê (Báo cáo số 133 ngày 15-12-2009) cho thấy những con số đau lòng.

Theo báo cáo này, tiền lương trả cho các trí thức trẻ trong doanh nghiệp hiện đang thấp hơn thu nhập của... lao động tự do! Cụ thể, một cử nhân hưởng lương bậc một (hệ số 2,34) là 50.700 đồng/ngày, trong khi mỗi lao động tự do, lao động nông nghiệp... được trả tới 80.000-120.000 đồng/ngày ở các công việc cày, gặt lúa, bắt ốc, bốc vác, giúp việc gia đình theo giờ - những công việc không yêu cầu chuyên môn cao. Hơn thế, mức thu nhập/chi phí sống của các trí thức trẻ ở đô thị (1.058.000/738.000 đồng) lại quá “vênh” so với nông thôn (506.000/359.000 đồng) khiến họ càng chật vật.

Mặt khác, ở một vài địa phương còn có thái độ phân biệt đối xử theo kiểu “bị thôi việc vì có bằng đại học” khiến điều kiện phát huy của trí thức trẻ càng hạn chế.

Báo cáo của Bộ không đưa ra được giải pháp mang tính đột phá nào cho trí thức trẻ nói riêng, lao động trí tuệ cao nói chung.

Trong khi đó, tại các diễn đàn xúc tiến đầu tư trong và ngoài nước, lợi thế “nhân công giá rẻ” vẫn chiếm vị trí hàng đầu.

Nghị quyết 27-NQ/T.Ư nêu rõ giải pháp: “Rà soát các chính sách hiện có và ban hành các cơ chế, chính sách mới bảo đảm để trí thức được hưởng đầy đủ lợi ích vật chất, tinh thần tương xứng với giá trị từ kết quả lao động sáng tạo của mình”.

Sau hơn một năm, dường như nghị quyết của Đảng vẫn chưa đi vào cuộc sống?

PHAN MAI