Dự thảo báo cáo công tác PCTN của Ban Cán sự Đảng UBND TP Hà Nội năm 2009 nhìn nhận: “Việc xử lý trách nhiệm người đứng đầu còn nể nang, thiếu kiên quyết”. Tương tự, dự thảo báo cáo về công tác PCTN, lãng phí trên địa bàn TP.HCM năm 2009 cũng nêu: “Trách nhiệm người đứng đầu cơ quan, đơn vị xảy ra tham nhũng, thất thoát lớn chưa được làm rõ... đã gây bức xúc trong dư luận, làm hạn chế kết quả đấu tranh PCTN”. Ông Phan Bá, Vụ trưởng Vụ Công tác phía Nam (Văn phòng Ban chỉ đạo trung ương về PCTN), cũng thẳng thắn: “Việc xử lý trách nhiệm người đứng đầu còn quá mờ nhạt”.

Luật PCTN và Nghị định 107 năm 2006 quy định khá rõ về việc xử lý trách nhiệm người đứng đầu. Nghị định 107 còn đưa ra cả danh mục mức độ vụ việc tham nhũng tương ứng với các hình thức xử lý kỷ luật đối với người đứng đầu. Nhưng thực tế, việc xử lý trách nhiệm người đứng đầu dường như bị bỏ quên.

Lẽ thường, ai cũng có thể nói do yếu tố chủ quan này, lý do khách quan kia mà tham nhũng đã vào cơ quan mình và tìm cách chối bỏ trách nhiệm. Nhưng dù là nguyên nhân gì, với tư cách người đứng đầu thì vẫn phải chịu xử lý theo đúng như luật định.

Có lẽ vì thế mà tại hội nghị tổng kết công tác PCTN, lãng phí năm 2009 ở TP.HCM ngày 25-12, ông Lê Hoàng Quân, Trưởng Ban chỉ đạo PCTN, cũng là người đứng đầu TP, đã đặc biệt lưu ý lãnh đạo các đơn vị rằng: Người đứng đầu có trách nhiệm rất lớn để tạo ra một môi trường miễn nhiễm với tham nhũng trong cơ quan mình. Vì vậy phải chú ý giữ mình; chú ý cả sân sau (tức người thân của gia đình mình) và cả những cán bộ tham mưu của mình nữa đấy!

Năm 2010, năm thứ tư kể từ khi Luật PCTN có hiệu lực, người dân trông đợi trong cuộc chiến khó khăn này, lời nói sẽ phải thể hiện bằng việc làm. Trong đó, việc xử lý trách nhiệm người đứng đầu để xảy ra tham nhũng sẽ càng phải được chú trọng hơn nữa. Bởi nói như ông Phan Bá, “nếu không quy và xử lý trách nhiệm người đứng đầu thì chẳng ai trong cơ quan dám đấu tranh, phát hiện tham nhũng!”.

MINH CƯỜNG