Khoảng 27 kg thủy ngân đã phát tán sau vụ cháy Rạng Đông
(PLO)- Tại cuộc họp báo Chính phủ thường kỳ ngày 4-9, Thứ trưởng Bộ TN&MT Võ Tuấn Nhân cho biết có khoảng từ 15,1 đến hơn 27 kg thủy ngân (Hg) bị phát tán ra môi trường sau vụ cháy.

Ông Võ Tuấn Nhân, Thứ trưởng Bộ TN&MT, cho hay ngay sau vụ cháy nhà kho của Công ty CP Bóng đèn, Phích nước Rạng Đông, các cơ quan chức năng đã vào cuộc xử lý hậu quả của đám cháy. Riêng Bộ TN&MT đã chỉ đạo Tổng cục Môi trường phối hợp với Hà Nội để kiểm tra, quan trắc các mẫu nước, không khí, đất… để đánh giá mức độ ô nhiễm.

Chính xác là bao nhiêu ký thủy ngân đã phát tán?

Ngày 3-9, bộ trưởng Bộ TN&MT đã chủ trì cuộc họp với các cơ quan chuyên môn của các bộ, ngành để cùng đánh giá về sự cố ô nhiễm sau vụ cháy nhà kho của Công ty Rạng Đông.

Theo báo cáo của Công ty Rạng Đông thì từ khối lượng bóng đèn huỳnh quang và compact đã bị cháy nổ có thể tính ra khối lượng thủy ngân đã phát tán ra ngoài môi trường là khoảng 15,1 kg. Trong số này có 9,6 kg thủy ngân lỏng và 5,5 kg thủy ngân trong viên Amalgam.

Tuy nhiên, theo tính toán của các nhà khoa học là có đến 27,2 kg thủy ngân đã phát tán sau vụ cháy. Cụ thể, các nhà khoa học đã tính toán số lượng trung bình 30 mg thủy ngân/bóng đèn huỳnh quang và 8 mg/bóng đèn compact thì dự kiến có khoảng 27,2 kg.

“Như vậy, sự cố cháy nổ các bóng đèn huỳnh quang và compact của công ty có thể phát tán ra ngoài môi trường từ 15,1 kg đến 27,2 kg thủy ngân” - Thứ trưởng nhấn mạnh. Ông nói thêm: “Rất may mắn, ba kho chứa thủy ngân sản xuất bóng đèn của công ty này chưa cháy. Số lượng thủy ngân phát tán đều nằm trong số bóng đèn đã cháy”.

Khoảng 27 kg thủy ngân đã phát tán sau vụ cháy Rạng Đông - ảnh 1
Thứ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường Võ Tuấn Nhân.

Công bố kết quả quan trắc

Cũng tại cuộc họp báo, Thứ trưởng Bộ TN&MT Võ Tuấn Nhân đã công bố các số liệu quan trắc, phân tích môi trường khu vực đám cháy từ các cơ quan chuyên môn như Sở TN&MT; Viện Sức khỏe nghề nghiệp và môi trường (Bộ Y tế), Trung tâm Quan trắc môi trường miền Bắc (Tổng cục môi trường).

Kết quả cho thấy:

Có 1/12 mẫu nước mặt có giá trị Hg (thủy ngân) vượt QCVN 08-MT: 2015 1,3 lần tại khu vực điểm quan trắc trên sông Tô Lịch, cách cống xả gom nước thải của Công ty ngõ 320 Khương Đình 1,5 km.

Có 1/8 mẫu nước thải có giá trị Hg vượt QCVN 2,76 lần tại điểm quan trắc hố ga cạnh xưởng LED trong Công ty Rạng Đông.

Có 12/13 mẫu trầm tích, bùn đáy có giá trị Hg vượt QCVN. Đặc biệt, điểm quan trắc tại sông Tô Lịch cách cống xả gom nước thải của Công ty ngõ 320 Khương Đình 1 km có giá trị Hg cao nhất, vượt QCVN 6,1 lần.

Có 1/6 mẫu không khí có giá trị Hg vượt QCVN 1,02 lần tại điểm quan trắc trong khuôn viên nhà kho bị cháy của công ty.

Cũng theo Thứ trưởng Nhân, so với tiêu chuẩn của WHO, châu Âu, Mỹ và Canada thì có 2/9 điểm quan trắc nước mặt có mức Hg vượt ngưỡng; các mẫu đất thì không vượt ngưỡng gây hại, riêng mẫu đất trong khuôn viên vườn hoa của công ty có hàm lượng Hg cao hơn các vị trí khác. 

“Riêng các điểm quan trắc không khí trong khuôn viên công ty phía trước khu vực cháy và trong nhà kho bị cháy có giá trị Hg trong môi trường không khí cao vượt ngưỡng khuyến cáo của WHO và ATSDR - Mỹ 10-30 lần, tức ngưỡng ảnh hưởng rất xấu đến sức khỏe con người” - ông Nhân nói.

Vùng ảnh hưởng xấu là bán kính 500 m

“Sự cố này gây ô nhiễm môi trường được đánh giá ở mức độ trung bình, gây ô nhiễm nước, trầm tích. Chất gây ảnh hưởng xấu chủ yếu là thủy ngân và một số kim loại nặng. Một số phát tán không khí, phần còn lại lắng đọng ở nước, trầm tích đáy sông. Với các khuyến cáo của WHO, EU…, vùng ảnh hưởng xấu sau vụ cháy là bán kính 500 m tính từ hàng rào nhà kho bị cháy” - ông Nhân thông tin.

Về giải pháp xử lý sự cố, ông Nhân cho hay tại cuộc họp liên ngành, bộ trưởng Bộ TN&MT đã đề nghị công ty che chắn, cô lập khu vực bị cháy, không để hơi thủy ngân phát tán ra môi trường.

“Vừa rồi qua mấy trận mưa lớn, hơi thủy ngân lắng xuống nhưng tới đây nắng lên thì sẽ rất nguy hiểm nếu không che chắn cẩn thận” - ông Nhân lưu ý.

Bên cạnh đó, Bộ TN&MT cũng đề nghị Hà Nội giám sát khu vực cháy, cô lập, cách ly theo đúng phương án phòng ngừa sự cố hóa chất theo đúng quy định; khuyến cáo người dân trong bán kính 500 m đề phòng phơi nhiễm, thường xuyên khám, theo dõi sức khỏe…

Ông Nhân cho biết Bộ TN&MT sẽ tiếp tục phối hợp với Hà Nội tổ chức quan trắc, đánh giá khả năng nguy cơ ô nhiễm để có giải pháp kịp thời. Tới đây, Viện Hàn lâm khoa học công nghệ Việt Nam, Tổng cục Môi trường và các chuyên gia Nhật Bản sẽ nghiên cứu lắp đặt trạm quan trắc online tại khu vực này để theo dõi môi trường khu vực.

TRỌNG PHÚ