Nhiều sai phạm tại Tổng Công ty Samco
(PL)- Chủ tịch UBND TP yêu cầu kiểm điểm, làm rõ trách nhiệm những cá nhân sai phạm tại đơn vị này.

Thanh tra TP.HCM vừa kết luận thanh tra toàn diện Tổng Công ty Cơ khí, Giao thông, Vận tải Sài Gòn - TNHH một thành viên (Samco). Theo đó, Samco và các công ty thành viên có nhiều sai phạm trong hoạt động kinh doanh, cụ thể là Công ty TNHH MTV Bến xe Miền Đông (BXMĐ) và Công ty TNHH MTV Cảng Bến Nghé.

Bến xe Miền Đông không thu phí hàng chục ngàn xe

Tại Công ty BXMĐ, doanh thu hoạt động chính của công ty này là doanh thu qua bến, bốc xếp. Công ty thực hiện việc thu tiền qua bến đối với các loại xe tham gia vận chuyển hành khách theo giá của UBND TP ban hành. Nhưng việc quản lý hoạt động xe ra vào bến đã có sai phạm, gây thất thoát ngân sách lớn. Cụ thể, Thanh tra TP đã chọn mẫu 58 ngày trong ba năm gồm 2015, 2016, 2017 và nhận thấy giữa số lượt xe xuất bến trong ngày nhiều hơn số lượt xe xuất bến được thu phí dịch vụ xuất bến. Chênh lệch số lượt xuất bến và số lượt thu phí dịch vụ xuất bến dao động 97-206 lượt/ngày. Tổng số lượt xe không thu phí dịch vụ khi xuất bến trong 58 ngày là 10.072 lượt.

Theo đơn giá thấp nhất 3.100 đồng/ghế và đối với xe ít chỗ nhất là 16 chỗ thì phí dịch vụ của mỗi lần xuất bến là 49.600 đồng/lượt. Mỗi ngày bình quân có 174 lượt xe xuất bến không thu phí dịch vụ thì BXMĐ đã để “lọt” số tiền hơn 8,6 triệu đồng/ngày, tính trong 58 ngày là nửa tỉ đồng. Như vậy, số tiền để “lọt” vì không thu phí dịch vụ xe xuất bến trong ba năm là rất lớn.

Nhiều sai phạm tại Tổng Công ty Samco - ảnh 1
Bến xe Miền Đông được cho là chỉ chứa khoảng 400 xe nên nhiều xe phải ra khỏi bến dù không chở khách. Ảnh: LƯU ĐỨC

Cảng cho thuê sai đối tượng, định giá tài sản nhà nước thấp

Một công ty thành viên khác của Samco cũng có nhiều sai phạm là Công ty TNHH MTV Cảng Bến Nghé. Công ty này hợp tác với Tổng Công ty Tân Cảng Sài Gòn và các cổ đông khác thành lập Công ty Cổ phần Tân Cảng - Phú Hữu với hình thức cho đơn vị này thuê lại toàn bộ cảng Phú Hữu. Sau đó, Cảng Bến Nghé cho thuê lại cơ sở hạ tầng nêu trên là thực hiện không đúng ý kiến của UBND TP.HCM. Kết luận thanh tra chỉ ra rằng UBND TP chỉ cho phép Công ty Cảng Bến Nghé hợp tác với Tổng Công ty Tân Cảng Sài Gòn, không phải hợp tác với Công ty CP Tân Cảng - Phú Hữu. Việc cho thuê toàn bộ cơ sở hạ tầng của cảng Phú Hữu là không đúng đối tượng. Ngoài sai phạm trên, việc xác định giá trị doanh nghiệp của Công ty Cảng Bến Nghé cũng có nhiều sai sót. Điển hình như công ty tham gia xác định tỉ lệ chất lượng tài sản còn lại không có thẻ thẩm định viên về giá. Máy móc, thiết bị, phương tiện vận tải, hệ thống điện… đang hoạt động nhưng được đánh giá tỉ lệ chất lượng còn lại chỉ là “20%”, đây là tỉ lệ chất lượng còn lại tối thiểu. Thanh tra TP cho rằng nếu không kiểm tra thì tài sản thực tế của Nhà nước tại doanh nghiệp Cảng Bến Nghé đã bị giảm đi.

Trước những sai phạm của Samco, Chủ tịch UBND TP.HCM Nguyễn Thành Phong yêu cầu Tổng Công ty Samco kiểm điểm, làm rõ trách nhiệm các cá nhân có liên quan việc xác định giá trị doanh nghiệp để cổ phần hóa không đúng quy định tại Công ty BXMĐ và Công ty Cảng Bến Nghé. Ông Phong yêu cầu kiểm điểm, làm rõ trách nhiệm đối với những cá nhân, tập thể có khuyết điểm, sai phạm tại tổng công ty; chủ trì tổ chức kiểm điểm đối với các chức danh lãnh đạo, quản lý của các doanh nghiệp có khuyết điểm theo phân cấp quản lý cán bộ.

Lãnh đạo Bến xe Miền Đông lý giải

Theo lý giải của lãnh đạo BXMĐ, bến xe này tiếp nhận hơn 2.400 xe/ngày trong khi mặt bằng chỉ chứa nổi khoảng 400 xe. “Do sức chứa nhỏ nên xe vào bến trả khách rồi thì không thể cho tất cả đậu lại qua đêm để hôm sau tiếp tục lên tài cho hành trình mới. Các xe không đậu lại bến ra khỏi bến trên xe không chở theo khách và đi về bãi của hãng, đơn vị mình thì bến không thu phí qua cổng” - vị này nói. Cạnh đó, nhiều xe không đậu qua đêm nhưng trong khi chờ lên tài, chuyến chủ, lái xe đưa xe đi đổ xăng dầu, chăm sóc bảo dưỡng hoặc đi kiểm định… ra khỏi cổng không chở theo khách, không có lệnh vận chuyển thì bến cũng không thể thu phí. “Tất cả xe ra vào bến có vận doanh hay không đều được phân loại, ghi nhận qua camera và lưu vào phần mềm quản lý của bến” - ông khẳng định.

Lãnh đạo Samco và BXMĐ cho biết nhiều lần giải trình nhưng Thanh tra TP không chấp nhận nên xin ý kiến Tổng cục Đường bộ Việt Nam. Ngày 11-6-2018, Tổng cục Đường bộ có văn bản cho hay căn cứ Thông tư 63/2014 và thực tế bến xe trên cả nước thì có xe có thời gian đỗ, chờ lâu thường được các bến cho ra đỗ ở ngoài hoặc giải quyết cho xe ra ngoài bến để bảo dưỡng, sửa chữa, rửa xe, đổ nhiên liệu… và chỉ cần vào lại bến trước khi được bố trí vào vị trí đón khách theo tài, chuyến quy định. “Trong trường hợp này, các bến chỉ tính là một lần xe ra vào bến và chỉ thu giá dịch vụ xe ra vào bến một lần” - văn bản của Tổng cục nêu. Ngày 8-6-2018, Sở GTVT có văn bản báo cáo TP cũng cho rằng việc BXMĐ cho các xe khách liên tỉnh ra cổng bến xe, về nơi đỗ của đơn vị hoặc để tiếp nhiên liệu, bảo dưỡng, sửa chữa, kiểm định xe… để sau đó tiếp tục hành trình mới (nhưng bến xe vẫn giữ lại lệnh vận chuyển do xe chưa vận doanh) là phù hợp quy định của Bộ GTVT về bảo đảm an toàn giao thông.

Tuy nhiên, kết luận thanh tra vẫn cho rằng lý giải của Công ty BXMĐ là không có cơ sở vì không chứng minh được xe về đơn vị hay thực hiện chuyến đi.

LƯU ĐỨC

TÁ LÂM - LƯU ĐỨC