Việc tàu cá của ngư dân Việt Nam bị tàu Trung Quốc (TQ) gây hấn, uy hiếp ngay trên vùng biển chủ quyền đất nước khiến nhiều đại biểu Quốc hội (ĐBQH) bức xúc. Phát biểu tại nghị trường QH hôm qua (30-5), nhiều ĐB đề nghị Chính phủ cần chăm lo cho lực lượng hải quân, lực lượng cảnh sát biển, lực lượng kiểm ngư để duy trì thực thi luật pháp trên biển.

Đối ngoại cần gắn với quốc phòng

Theo ĐB Dương Trung Quốc (Đồng Nai), nước ta núi liền núi, sông liền sông, biển liền biển với nước Trung Quốc đang trỗi dậy. Thực tế hiển nhiên đó luôn gợi lại những bài học quá khứ mà ông cha ta đã phải đương đầu. ĐB Nguyễn Tấn Tuân (Khánh Hòa) thì cho rằng việc TQ thời gian qua liên tiếp gây hấn, uy hiếp tàu cá Việt Nam đang khai thác trong vùng biển chủ quyền của đất nước là vi phạm nghiêm trọng luật pháp quốc tế.

“Cử tri và nhân dân Khánh Hòa, Đà Nẵng đề nghị Chính phủ cần có giải pháp để bà con an tâm đánh bắt hải sản. Đồng thời, Nhà nước nên có chính sách hỗ trợ ngư dân đóng tàu lớn, xây dựng các trung tâm chế biến thủy sản lớn ở Trường Sa. Bản thân tôi hứa sẽ tuyên truyền tích cực để bà con tiếp tục bám biển làm ăn. Chúng tôi cũng kêu gọi các tổ chức công đoàn và các tổ chức khác có nhiều chương trình tấm lưới nghĩa tình vì Trường Sa thân yêu” - ông Tuân nói.

Chia sẻ với ý kiến trên, ĐB Huỳnh Nghĩa (TP Đà Nẵng) đề nghị Chính phủ cần quan tâm đẩy mạnh hơn nữa công tác đối ngoại gắn với quốc phòng, an ninh và phát triển kinh tế biển với các nước láng giềng và các nước trong khu vực.

Ngư dân Nguyễn Đình Tư kể lại việc tàu của anh bị tàu 198 của Trung Quốc đuổi chạy hỏng cả máy. Ảnh: LÊ PHI

ĐB Nguyễn Thế Tuy (Lạng Sơn) và Phó Trưởng đoàn ĐBQH tỉnh Thanh Hóa - ông Lê Nam đề nghị Chính phủ cần thông tin đầy đủ, kịp thời những diễn biến về công tác quản lý bảo vệ chủ quyền, quyền chủ quyền trên biển để nhân dân biết. Từ đó, phát huy tinh thần yêu nước và đoàn kết của nhân dân nhằm giữ vững chủ quyền trên biển Đông. “Chủ quyền thiêng liêng trên biển Đông là bất biến, không thể nhân nhượng, không có gì thay đổi” - ông Nam nhấn mạnh.

Đóng tàu cho kiểm ngư để bảo vệ ngư dân

Đề cập các giải pháp để bảo vệ ngư dân, bảo vệ biển, đảo thiêng liêng của quê hương, đất nước, ĐB Lê Nam cho rằng Chính phủ cần có cơ chế, chính sách và giải pháp thiết thực như hỗ trợ vốn, kỹ thuật, bảo đảm an toàn hoạt động đánh bắt hải sản của hơn 4 triệu ngư dân trên các vùng biển của đất nước. Bên cạnh đó, cần có những chương trình hỗ trợ cho ngư dân vay vốn để đóng tàu lớn và có sự liên kết với nhau trên biển.

Đặc biệt, ông Nam đề nghị cần tăng cường sức mạnh quốc phòng và khả năng chiến đấu của các lực lượng vũ trang trong việc bảo vệ biển, đảo và duy trì được luật pháp trên biển. “Dĩ bất biến, ứng vạn biến là phương châm, là cách mạng trong tư tưởng Hồ Chí Minh mà chúng ta cần phải vận dụng. Dứt khoát không để bị động, bất ngờ trong việc bảo vệ chủ quyền đất nước. Bởi chủ quyền trên biển Đông là thiêng liêng, là bất biến và không thể nhân nhượng, không có gì thay đổi” - ông Nam nhấn mạnh.

Đề cập đến các sự kiện lịch sử liên quan đến Trung Quốc, ĐB Dương Trung Quốc đề nghị Chính phủ nên chỉ đạo cuộc sinh hoạt chính trị thế nào để ghi nhận từ lịch sử dân tộc một bài học sâu sắc về chiến tranh, cũng là bài học về hòa bình. “Chỉ có thấm nhuần những bài học lịch sử mới bảo vệ vững chắc được chủ quyền và giữ gìn được hòa hiếu lâu bền với bất kỳ quốc gia nào trên thế giới” - ông Quốc nói.

Chia sẻ ý kiến của các ĐB, Phó Thủ tướng Vũ Văn Ninh cho hay thời gian qua Chính phủ đã có nhiều chính sách hỗ trợ ngư dân bám biển. Trong đó, Thủ tướng đã ban hành quyết định thí điểm cho ngư dân thay tàu bè mới, có mã lực lớn với mức cho vay 70%-80%, lãi suất cho vay 3%. “Có thể tới đây chúng ta sẽ tổng kết, nhân rộng việc cho ngư dân vay cả tàu gỗ và tàu sắt với mã lực từ 90 đến trên 1.000 CV. Đồng thời, Chính phủ cho đóng tàu kiểm ngư, cảnh sát biển để bà con an tâm bám biển và cũng là giữ vững chủ quyền biển, đảo”.

Bị tàu TQ gí đuổi, ngư dân vẫn ra khơi!

Sáng 30-5, la liệt các tàu cá nằm ngổn ngang tại Âu thuyền Thọ Quang (quận Sơn Trà, TP Đà Nẵng) sau một chuyến đi biển Hoàng Sa hãi hùng trở về. Khuôn mặt ai cũng buồn rười rượi khi kể về những ngày qua liên tục bị tàu TQ xua đuổi trên vùng biển chủ quyền của Tổ quốc.

Anh Nguyễn Đình Tư (thuyền viên tàu cá DNa-90397TS của thuyền trưởng Phạm Thanh ở phường An Hải Bắc, quận Sơn Trà, TP Đà Nẵng) kể lại: “Ngày 25-5, tàu của bọn tui gồm 10 người rời bến Đà Nẵng đi Hoàng Sa. Chiều 26 thì bắt đầu thả lưới để chuẩn bị đánh bắt. Hôm đó thời tiết trên biển rất đẹp, mặt nước xanh biếc, chẳng có gì phải lo ngại. Thả xong lưới thì anh em châm thuốc chuyền tay nhau. Thế mà đến tầm 21 giờ thì tàu TQ to tướng lù lù xuất hiện”.

Húp ngụm nước lấy lại tinh thần, anh Tư kể tiếp: “Khi đó tui xác định là tàu mình đang ở vị trí 16,30 độ Vĩ Bắc - 109,20 độ Kinh Đông. Tàu TQ có súng ống, còi hụ, vòi rồng và đèn pha sáng rực rọi thẳng vào tàu bọn tui. Anh em cứ tưởng họ chỉ thị uy như mọi ngày. Nhưng rồi họ bắn pháo sáng sượt qua thân tàu làm bọn tui hết hồn. Thấy chuyện chẳng lành, bọn tui tốc lực kéo hết lưới lên tàu. Tàu TQ chạy kè theo và rượt. Anh em bọn tui phải cho tàu chạy hết công suất để trốn khỏi bị truy đuổi”.

Một ngư dân khác nói: “Tôi thấy trên con tàu xám ấy hai chữ TQ to đùng với số hiệu 198. Tàu của họ to lắm, nó kè sát tàu mình rồi hú còi không cho mình đánh bắt. Nó dí cho mình chạy suốt đêm đến mức tàu bung máy hư luôn”.

Theo các ngư dân, tàu 198 trông như tàu mà Hải quân Trung Quốc vẫn thường tập trận được đăng trên mạng. Tàu có nòng súng rất to, cứ chĩa thẳng về tàu DNa-90397TS không rời mắt. Ngoài tàu này trực tiếp rượt tàu DNa-90397TS, phía sau còn có ba con tàu khác yểm trợ. Một ngư dân nói: “Tàu TQ không chỉ rượt thôi đâu. Nó còn quay phim tàu cá mình nữa. Lúc đó chính mắt tui thấy tàu TQ đang quay phim tàu mình nên tui bật đèn pha sáng trưng lên để nó không thấy được số hiệu. Họ muốn ghi lại số hiệu tàu mình để vu khống ngư dân mình thôi. Tui thừa biết thủ đoạn của họ nên phải đề phòng”.

Do bị rượt, đánh bắt không được, máy lại bị hỏng nên tàu DNa-90397TS buộc phải quay trở lại bờ. Chuyến ra Hoàng Sa với chi phí trên 100 triệu đồng của thuyền trưởng Phạm Thanh coi như mất trắng. Hiện tại tàu DNa-90397TS vẫn phải nằm tại Âu thuyền Thọ Quang để chờ sửa chữa và thay thế sửa lại máy.

Tại âu thuyền, tàu DNa-90442TS của thuyền trưởng Nguyễn Cu có công suất 400 CV cũng vừa cập bến vì bị tàu TQ xua đuổi. Anh Nguyễn Cu nói: “Tàu của tui tháng 4 vừa rồi cũng bị rượt, tháng 5 này vừa ra cũng bị tàu TQ rượt rồi cản không cho ra tới vùng biển Hoàng Sa”.

Tương tự, ngư dân Nguyễn Văn Thương (huyện Duy Xuyên, Quảng Nam) kể: “Bọn em vừa ra đánh bắt được mấy hôm, đang chuẩn bị tiến lên vùng biển Hoàng Sa thì thấy tàu TQ chặn ngang. Tàu của bọn em đi với hai tàu Đà Nẵng và hai tàu Quảng Ngãi. Lúc 4 giờ sáng, tàu em đang vừa chạy vừa kéo lưới thì tàu TQ pha đèn mù cả mắt. Sau đó nó ủi vào mũi tàu làm tàu muốn lật luôn. Số hiệu tàu của TQ rượt bọn em là 949, trang bị súng như đại bác đen ngòm. Hắn vừa rượt nhưng vừa cho tàu chạy vào chỗ mình đánh bắt để xé nát lưới. Tàu nó chạy qua là chẳng có mảnh lưới nào còn nguyên vẹn cả. Bọn nó chơi độc lắm! Thấy không ổn nên tàu bọn em gọi cho biên phòng báo cáo sự việc. Mấy anh biên phòng bảo chúng em bình tĩnh lái tàu và giữ liên lạc…”.

Anh Đặng Văn Vinh (một thuyền trưởng tàu Quảng Ngãi có công suất 450 CV đang đậu ở Âu thuyền Thọ Quang) cũng cho biết: “Tàu mình cứ ra tầm 110,20 độ Vĩ Bắc là bị tàu TQ dí không cho ra tiếp nữa”.

Do chuyến đi lỗ nặng nên ai cũng buồn thiu. Thế nhưng hỏi có ra Hoàng Sa tiếp không thì ai cũng gật đầu: “Ra chứ, không ra sao được. Biển của mình chứ có phải của TQ đâu!”. Bằng chứng là ngay trong chiều 30-5, tàu DNa-90442TS của thuyền trưởng Nguyễn Cu lại cùng 10 thuyền viên thẳng tiến ra Hoàng Sa.

LÊ PHI

THÀNH VĂN