‘Khủng hoảng’ vaccine thường niên, lỗi do đâu?
Tội nghiệp người dân, người xưa nói: “Có tiền mua tiên cũng được”. Nhưng hiện tại thì có tiền mua vaccine dịch vụ Pentaxim “5 trong 1” cũng không được.

Muốn mua được phải xếp hàng từ 3-4 giờ sáng hoặc đợi 3-4 tháng nữa mới có vì số lượng có hạn. Người dân đang như ngồi trên “đống lửa” vì tới hạn con cháu tiêm vaccine mà không có. Mặt khác, một số thông tin dư luận vô hình trung “xúi” người dân nhảy vào “đống lửa” đó.

Năm 2014, việc vaccine Pentaxim khan hiếm cũng đã xảy ra, không riêng gì Hà Nội mà các TP lớn khác như TP.HCM, Đà Nẵng... cũng tương tự. Nhưng vì sao sốt vaccine dịch vụ? Thứ nhất, phải nói đến sự mất lòng tin vào vaccine Quinvaxem của chương trình tiêm chủng quốc gia vì những sự cố vừa qua như sốc, chết… mà nguyên nhân ngành y tế kết luận “không liên quan đến vaccine” nhưng không thuyết phục được người dân. Thứ hai, ngành y tế đang thả nổi quản lý vaccine dịch vụ, vì loại vaccine theo cung-cầu của thị trường và tự thị trường quyết định số lượng nhập, tiêu thụ. Cũng không loại trừ khả năng doanh nghiệp đang muốn làm giá hoặc tạo áp lực để được cơ quan quản lý cho nhập vaccine chẳng hạn, như đã từng xảy ra các năm trước.

Trong một cuộc gặp gỡ báo chí năm 2014 và mới đây, Bộ Y tế đều khẳng định không thiếu vaccine chương trình nhưng giữa vaccine chương trình và vaccine dịch vụ có một khoảng cách khá xa về “lòng tin”. Một số chuyên gia đề nghị ngành y tế nên đưa vaccine dịch vụ vào quản lý nhưng dịch vụ thì cung-cầu theo nhu cầu thị trường, dự kiến của năm sau dựa vào số lượng thực tế của năm trước mà đề xuất. Nhưng các đơn vị lại sợ “ôm sô” nên cầu đến đâu thì mua đến đó chứ chẳng có dự lượng gì cả nên ngành y tế cũng chẳng mặn mà gì đến quản lý vaccine dịch vụ nên năm nào cũng có những thông tin, bài báo nói đến vaccine dịch vụ. Có điều một số thông tin báo chí đang góp một phần làm cho người dân hoảng lên, sợ lên, hơn là giúp họ hiểu đúng về tiêm vaccine, thời gian tạo ra kháng thể, tiêm chậm bao lâu thì được. Và những chuyên gia của ngành y tế cũng phải giúp người dân hiểu đúng-đủ về tiêm vaccine hơn là hối giục người dân đi tiêm vaccine.

Bộ Y tế đã và đang từng bước gầy dựng “lòng tin” trong nhân dân về tiêm chủng vaccine nhưng đó là chưa đủ vì: Phải chứng minh thuyết phục là Quinvaxem an toàn (dù có tỉ lệ phản ứng nhất định) và quản lý được vaccine dịch vụ. Để khi cần, người có tiền hoặc không có tiền, người dân mà đặc biệt là trẻ em vẫn tiêm được! 

DUY TÍNH