Như chúng tôi đã phản ánh, hằng đêm nhiều người đã dùng thuốc trừ sâu Saphen Anpha và Factac đổ xuống sông Đồng Nai để bắt cá, tôm làm thủy sản cạn kiệt và làm ô nhiễm nguồn nước uống của người dân Đồng Nai và TP.HCM. Có người đã đổ cả chai thuốc ở đoạn sông ngay họng hút nước của Nhà máy nước Thiện Tân (xã Thiện Tân, huyện Vĩnh Cửu, nơi cung cấp nước cho TP Biên Hòa) làm người dân hoang mang: Liệu nguồn nước họ uống hằng ngày có bị nhiễm thuốc độc.

Trao đổi với chúng tôi, ông Vũ Anh Tuấn, Giám đốc Nhà máy nước Thiện Tân, nói: Nhà máy đã sản xuất nước đạt tiêu chuẩn của Bộ Y tế. Qua kiểm định hằng ngày, nhà máy chưa phát hiện bất cứ tồn dư độc tố nào trong nước.

Sau khi xem những hình ảnh người dân đổ thuốc xuống sông ngay họng lấy nước của nhà máy mà chúng tôi cung cấp, ông Tuấn chỉ thốt lên: “Hành vi này ghê quá”!

Ông Nguyễn Quang Nam, Trưởng phân xưởng nước thô của Nhà máy nước Thiện Tân, cho hay phân xưởng thường xuyên kiểm tra và xua các ghe, thuyền đánh cá hoạt động quanh khu vực hút nước của phân xưởng…

Người này đang đổ thuốc trừ sâu ngay họng hút nước của Nhà máy nước Thiện Tân để bắt tôm, cá. Ảnh: VT

Về hai loại thuốc trừ sâu nhãn nhiệu Saphen Anpha và Factac mà người dân đổ xuống sông, ông Nguyễn Công Tú, Chi cục phó Chi cục Bảo vệ thực vật tỉnh Đồng Nai, nói: “Hai chất này thuộc nhóm rất độc với tôm, cá và con người (độ độc thuộc nhóm 2, độ độc cao). Chất độc tồn dư của hai loại thuốc trừ sâu này nhiễm trong nước chưa được đánh giá. Tuy nhiên, khi con người uống phải nước có tồn dư của hai loại thuốc trừ sâu này, chắc chắn sẽ bị ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe”.

Liên quan đến việc ngăn chặn, xử lý việc đánh cá, tôm trên sông Đồng Nai bằng thuốc sâu, ngày 14-3, ông Hoàng Văn Thống, Chánh Thanh tra Sở TN&MT tỉnh Đồng Nai, thông tin: Thanh tra Sở đã có văn bản gửi Sở NN&PTNT và các huyện, TP Biên Hòa tăng cường công tác kiểm tra dọc ven sông, xử lý nghiêm người dân dùng thuốc trừ sâu và các hành vi vi phạm pháp luật khác khai thác thủy sản trên dòng sông này.

Cũng theo ông Thống, mặc dù hành vi đổ chất độc ra sông là rất nghiêm trọng nhưng hiện nay các cơ quan chức năng chỉ dừng lại ở việc xử phạt hành chính theo Nghị định 117/2009/NĐ-CP của Chính phủ mà thôi.

Theo nhiều ngư dân sống dọc sông Đồng Nai, dòng sông này đang cạn dần nguồn tôm, cá. Thậm chí chính những người đổ thuốc trừ sâu xuống sông có khi lỗ vốn vì dù đã đổ hàng lít thuốc nhưng tôm, cá không còn để bắt! Chưa hết, cách đánh bắt bằng thuốc độc này còn là nguyên nhân làm hàng chục bè cá của người dân xã Lạc An phải tháo dỡ vì nguồn nước nhiễm độc, cá bị nổ mắt, phồng vảy chết hàng loạt…

Khó xử lý hình sự

“Việc đánh bắt thủy sản bằng thuốc sâu đã hủy diệt nguồn lợi thủy sản, gây ô nghiễm môi trường, nhiễm độc nguồn nước. Điều này vi phạm Luật Thủy sản”. Tùy theo tính chất, mức độ và hậu quả của hành vi, người vi phạm có thể bị xử phạt từ 5 triệu đến 7 triệu đồng theo Nghị định 117/2009/NĐ-CP. Ngoài ra, người vi phạm còn bị phạt bổ sung tịch thu, tiêu hủy ngư cụ, công cụ khai thác bị cấm sử dụng”. ThS Võ Trung Tín, giảng viên Luật Môi trường, ĐH Luật TP.HCM, nói.

Về hành vi đổ thuốc trừ sâu xuống sông có thể bị xử lý hình sự hay không? ThS Mai Khắc Phúc, giảng viên Luật Hình sự, ĐH Luật TP.HCM, giải thích: Theo Điều 188 Bộ luật Hình sự, chỉ xử lý hình sự khi hành vi này gây hậu quả nghiêm trọng hoặc bị xử phạt hành chính về hành vi này hoặc đã bị kết án về tội này, mà chưa được xóa án tích. Thực tế rất ít có trường hợp nào bị xử lý hình sự về tội danh này vì hiện chưa có hướng dẫn gây thiệt hại thế nào là hậu quả nghiêm trọng.

l Về vụ Đồn biên phòng Xuân Thịnh (Phú Yên) bắt quả tang bốn người sử dụng chất độc để đánh bắt hải sản ngày 13-3, chiều 14-3, Trung tá Bùi Ngọc Hòa, Đồn trưởng Đồn biên phòng Xuân Thịnh, cho biết: Cơ quan này đang củng cố hồ sơ, xem xét để có hướng xử lý hình sự hay xử phạt hành chính những người vi phạm.

H.TÚ - T.LỘC

VÕ TÙNG