Lúng túng xử lý linh vật ngoại lai
(PL)- Thứ trưởng Bộ VH-TT&DL gợi ý gom sư tử đá và linh vật ngoại lai lại để lập một vườn tượng. Các chuyên gia, người bảo đem chôn xuống đất, có người bảo xay ra thành bột đá. Có người bảo cho một nhát búa là  xong…

Sau khoảng năm tháng triển khai Công văn số 2662/2014 của Bộ VH-TT&DL về việc không sử dụng biểu tượng, sản phẩm, linh vật không phù hợp với thuần phong mỹ tục Việt Nam. Tại hội nghị sơ kết ngày 12-1 vẫn còn nhiều ý kiến băn khoăn lúng túng trong việc xử lý những sư tử đá, linh vật ngoại lai… sau khi đã di chuyển khỏi các địa điểm trưng bày trước đây.

Người cung tiến tượng phải chịu chi phí di dời

Theo báo cáo sơ kết của Cục Mỹ thuật, Nhiếp ảnh và Triển lãm (Bộ VH-TT&DL), riêng TP Hà Nội đã di chuyển 146 tượng sư tử đá ngoại ra khỏi di tích. Nhiều công sở, nhà dân đã tự động di dời các biểu tượng, linh vật ngoại lai không phù hợp thuần phong mỹ tục Việt Nam.

Tuy nhiên, một trong những vướng mắc lớn nhất đối với các địa phương là việc xử lý các sư tử đá, linh vật ngoại lai sau khi đã di dời. Ông Trương Minh Tiến, Phó Giám đốc Sở VH-TT&DL TP Hà Nội, cho biết: “Các quận, huyện hỏi chúng tôi về việc xử lý các linh vật này, chúng tôi cũng không thể có chỉ đạo chung được. Nhiều nơi đưa vào kho, có nơi tính chôn… Bên cạnh đó chi phí để di chuyển cũng khó, có nơi yêu cầu ai cung tiến thì phải bỏ chi phí di chuyển ra nhưng như thế người cung tiến lại không đồng ý”.

Ông Nguyễn Hữu Chiến, Phó Giám đốc Sở VH-TT&DL TP Đà Nẵng, cho hay người dân làng nghề đã đề xuất các phương án như các tượng sư tử to thì chế tác lại thành các linh vật thuần Việt, các tượng nhỏ thì xay thành bột để làm tượng bột…

Lúng túng xử lý linh vật ngoại lai - ảnh 1

Thứ trưởng Đặng Thị Bích Liên thăm một cơ sở sản xuất linh vật thuần Việt. Ảnh: TRÀ XANH

Tập kết làm vườn tượng hay đem chôn?

Trước những băn khoăn của các địa phương, Thứ trưởng Bộ VH-TT&DL Đặng Thị Bích Liên, chủ trì hội nghị gợi ý cho TP Hà Nội mượn một mảnh đất bên cạnh Bảo tàng Hà Nội của một doanh nghiệp chưa xây dựng để tập kết các sư tử đá và linh vật ngoại lai về đó làm một vườn tượng. Tuy nhiên, ở quy mô rộng hơn thì thứ trưởng chưa đưa ra phương hướng cụ thể.

Họa sĩ Trần Khánh Chương băn khoăn: “Tôi nghe có người nói ném sư tử đá, linh vật ngoại lai đó xuống sông, hay đem chôn… Nhưng để dưới đó 1.000 năm sau, con cháu ta đào lên lại tưởng là linh vật thuần Việt thì sao?”

Họa sĩ Trần Khánh Chương cũng cho rằng cần quy định đồng bộ, cụ thể hơn nữa, bởi nếu cứ đưa ra khỏi di tích, đền chùa mà để ở nhà dân cũng không ổn. Bộ phải có chiến dịch thu gom. Còn GS Trần Lâm Biền thẳng thắn: “Sư tử đá cứ cho một búa là xong, không để đi đâu cả” - ông nói.

Tuy nhiên, nhà sử học Dương Trung Quốc không đồng thuận với ý kiến đập bỏ của GS Trần Lâm Biền. “Cao trào vác búa đi đập   chưa chắc đã là thượng sách” - ông Quốc cho hay. Ông đề nghị trước mắt nên dời sư tử đá và các linh vật không thuần Việt ra khỏi những vị trí trang trọng đưa về vị trí thích hợp. “Có thể quây nó lại rồi giải thích cho mọi người, nói chung đừng làm gì cho phản cảm” - nhà sử học Dương Trung Quốc nêu ý kiến.

VIẾT THỊNH

Nhiều nơi đã khẩn trương di dời sư tử đá

Tỉnh Ninh Bình: Phát hiện tám sư tử đá ngoại lai, trong đó sáu sư tử ở cổng Đông-Bắc-Nam ở Hoa Lư, hai ở di tích quốc gia, đền Thánh Nguyễn.

Tỉnh Hưng Yên: 20 sư tử đá được phát hiện trong tháng 11 đã di dời xong.

Tỉnh Hà Nam: 50/163 di tích có sư tử lạ và đã di dời.

TP Hà Nội: Phát hiện 538 sư tử lạ ở các di tích, trong đó đã di chuyển được 146 sư tử lạ.

_____________________________________

Bên cạnh tuyên truyền tạo sự đồng thuận, cần giải thích các khái niệm tường minh ra, như từ thuần phong mỹ tục, nghe sướng tai nhưng quản lý nhà nước rất là khó vì hiểu thế nào là thuần phong mỹ tục.

 GS-TS VŨ MINH GIANG