Vụ “Rối vì đánh máy án sót mấy chứ”, Chánh án tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu: “Tôi đã sai...”

Ngày 14-10-2011, báo Pháp Luật TP.HCM có bài “Rối vì đánh máy án sót mấy chữ” phản ánh việc sau 15 năm bản án có hiệu lực pháp luật đã được thi hành, TAND tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu lại ra thông báo hủy bỏ bản án cũ để ban hành một bản án mới. Lý do là bản án cũ có thiếu sót, phần quyết định bị thiếu chữ, khiến cơ quan thi hành án (THA) rối. Tuy nhiên, gần thời điểm cưỡng chế THA thì ngày 21-5, chánh án TAND tỉnh lại ra văn bản thu hồi thông báo nêu trên, tạm hoãn cưỡng chế THA để chờ kết quả họp liên ngành.

Hai bản án đều thiếu… chữ

Nguyên vào năm 1995, ông H. khởi kiện đòi ông N. phải trả lại cho mình phần chái nhà (rộng 23 m2, ông N. đang ở tạm) bởi nó nằm trong tổng thể căn nhà ông đã mua lại. Xử sơ thẩm, TAND tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu tuyên ông N. phải giao chái nhà cho ông H. Xử phúc thẩm, Tòa Phúc thẩm TAND Tối cao tại TP.HCM đã y án sơ thẩm.

Năm 1997, ông N. tự nguyện THA rồi dọn ra phần đất trống (rộng 137 m2) kế bên chái nhà ở tạm. Ông H. không đồng ý vì nó là đất trống nhưng cũng nằm trong khuôn viên nhà mình. Cơ quan THA không biết xử lý sao bởi họ chỉ có thể giao chái nhà cho ông H., còn đất kia thì không thể vì không có trong bản án.

Hai bên đang tranh chấp, bỗng nhiên ông H. được cấp giấy tờ đất có cả phần đất trên nên ông N. khiếu nại... Giữa năm 2005, TAND tỉnh có công văn trả lời xác định trong phần quyết định của các bản án đều không ghi nhận phần đất ngoài chái nhà giao cho ai.

Đầu năm 2007, UBND tỉnh cũng tái khẳng định một số công văn trả lời của tòa trước nay đều không xác định ai được sử dụng lô đất rộng 137 m2 nêu trên. Do vậy không có cơ sở pháp lý công nhận quyền sử dụng đất cho ông H. Nhưng khi giấy đỏ của ông H. chưa được thu hồi thì tháng 10-2009, TAND tỉnh bỗng ra thông báo thu hồi, hủy bỏ bản án dân sự sơ thẩm ban đầu… Theo tòa, tại bản án chính thức (tức bản án viết tay, có chữ ký của các thành viên HĐXX) có nhận định về phần diện tích tranh chấp nói trên và buộc ông N. phải trả chái nhà 23 m2 cùng phần đất ngoài chái nhà cho ông H. Bản “trích lục bản án, quyết định dân sự” trong cùng ngày xét xử cũng ghi nhận đúng như vậy. Nhưng do sơ suất khi đánh máy nên thư ký đã đánh thiếu trong bản phát cho đương sự. Khi xử phúc thẩm tòa cũng căn cứ bản án đã phát hành để tuyên y án. Nhận thấy sai sót nên dù đã 15 năm trôi qua, tòa vẫn phải đính chính, sửa lại bản án, yêu cầu ông N. tiếp tục trả lại đất cho ông H.

Trước đó, cách giải quyết này được TAND Tối cao đồng thuận cho rằng bản án phúc thẩm năm 1996 tuyên “giữ nguyên bản án sơ thẩm” có nghĩa giữ nguyên bản án chính thức viết tay, phải có phần đất ngoài chái nhà. Trên cơ sở ý kiến này, TAND tỉnh đã thu hồi bản án cũ, ban hành bản án mới để bổ sung phần đất còn thiếu. Cơ quan THA cũng ra quyết định thi hành trên cơ sở đã xin ý kiến chỉ đạo nghiệp vụ của Tổng cục THA dân sự (đồng tình với hướng dẫn nêu trên của TAND Tối cao)...

Rối vì “chữa cháy” không đúng luật

Theo nhiều chuyên gia, nếu đúng như giải thích của TAND tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu là do đánh thiếu cụm từ “cùng 137 m2 đất” (ngoài chái nhà) thì cả hai cấp tòa đã mắc lỗi nghiêm trọng.

TS Nguyễn Văn Tiến (giảng viên Trường ĐH Luật TP.HCM) cho biết Điều 240 BLTTDS quy định sau khi tuyên án xong không được sửa chữa, bổ sung bản án (trừ trường hợp lỗi rõ ràng về chính tả, về số liệu do nhầm lẫn hoặc tính toán sai). Tức là một bản án phát hành ra có sai sót nhưng hết thời hiệu kháng nghị giám đốc thẩm thì vĩnh viễn có hiệu lực, không thể sửa chữa bằng cách thu hồi ra bản án mới. Khi ấy quyền lợi của phía bị xâm hại sẽ được Luật Trách nhiệm bồi thường nhà nước bảo vệ.

Cũng theo TS Tiến, việc trước đó tòa phúc thẩm chỉ căn cứ vào án sơ thẩm phát hành chính thức, không dựa vào toàn bộ hồ sơ vụ án để tuyên “giữ nguyên bản án sơ thẩm” cũng là sai sót nghiêm trọng. Do đó chuyện cả hai cấp tòa đồng loạt “đánh rớt” phần đất theo đúng bản chất vụ kiện đều là chuyện rất hi hữu.

Về việc TAND Tối cao ủng hộ tòa tỉnh, một luật sư Đoàn Luật sư TP.HCM phân tích khi bản án sơ thẩm được thu hồi để ban hành bản án mới thì tòa phúc thẩm phải dựa vào đó để xem xét có sửa án hay không. Nếu có, tòa phải ra bằng một quyết định, bản án mới. Đây mới là bản án có hiệu lực pháp luật để đưa cho cơ quan THA thi hành, không thể tự hiểu rằng bản án phúc thẩm tuyên 15 năm trước “ứng” với bản án sơ thẩm được sửa lại sau này. Cơ quan THA nếu thi hành cũng phải thi hành trên cơ sở bản án có hiệu lực pháp luật chứ không dựa theo trao đổi của nội bộ ngành tòa án như đã làm.

Chánh án TAND tỉnh thừa nhận sai sót

Trao đổi với báo Pháp Luật TP.HCM, Chánh án Nguyễn Văn Cơ thừa nhận đúng là trong bản án gốc có tuyên về phần đất nhưng không hiểu sao khi đó thẩm phán lại ban hành bản án như vậy. Ông Cơ khẳng định lỗi này là của phía tòa án, không phải do lỗi của đương sự. “Hiện vụ án đã hết thời hiệu giám đốc thẩm, tái thẩm nên việc tôi ký ban hành một bản án mới là sai. Tôi đã thu hồi lại bản án, xem xét hướng dẫn các bên khởi kiện để tranh chấp phần đất 137 m2 nêu trên” - ông Cơ nói.

T.KHÁNH - T.TÙNG

Đa dạng đề cử giải thưởng Fair Play 2022

Đa dạng đề cử giải thưởng Fair Play 2022

(PLO)- Hội đồng thẩm định giải thưởng Fair Play báo Pháp Luật TP.HCM đã họp và thảo luận trong gần 20 đề cử của các nhà chuyên môn, nhà báo, trọng tài, người hâm mộ… nhằm chọn ra năm đề cử chính thức trước khi hơn 150 lá phiếu bình chọn được gửi đến những nhà chuyên môn.
Giải pháp để bứt phá cho 2023

Giải pháp để bứt phá cho 2023

(PLO)- Trong khi chờ tác động tích cực lan tỏa đến Việt Nam thì trong thời gian chờ đợi, TP.HCM cần đặc biệt tập trung vào nội lực của kinh tế TP, trong đó phát huy các lĩnh vực y tế, giáo dục, văn hóa, thể thao như là một ngành công nghiệp dịch vụ.
Tôi ghét những cánh tay giơ lên

Tôi ghét những cánh tay giơ lên

Ngày nay chuyện bốn phương tám hướng gì cũng loan truyền chóng mặt. Ngoài một rừng cơ quan báo chí chuyên nghiệp thì giới đưa tin dạo còn nhiều gấp vạn lần.
Vinh danh kỳ 29: Bảng vàng về với Đắk Lắk

Vinh danh kỳ 29: Bảng vàng về với Đắk Lắk

(PL)- Số lượng bạn đọc ở Đắk Lắk đã từng được trúng giải À Ra Thế khá nhiều, tuy nhiên đây là lần đầu tiên bảng vàng xướng tên một bạn đọc ở địa phương này, đồng thời Bình Phước vẫn luôn giữ “áp đảo” các vị trí còn lại.