Hiện TP.HCM có duy nhất một thanh tra viên xây dựng cấp huyện!

“Hiện cán bộ, công chức trong lực lượng thanh tra xây dựng từ cấp xã đến cấp huyện tại TP.HCM khoảng 2.300 người. Tuy nhiên, chỉ duy nhất có một thanh tra viên cấp huyện và 605 người đủ chuẩn thanh tra viên”. Sở Xây dựng báo cáo tại hội nghị sơ kết hai năm thực hiện Quyết định 89/2007 của Thủ tướng và Quyết định 133 của UBND TP về thí điểm thành lập thanh tra xây dựng quận, huyện và phường, xã vào chiều 20-5.

Nên nhân rộng mô hình

Theo UBND TP.HCM, việc ra đời và hoạt động của lực lượng thanh tra xây dựng quận, huyện; phường, xã, thị trấn kết hợp với lực lượng thanh tra Sở Xây dựng đã tạo thành một hệ thống thanh tra xây dựng chuyên ngành xuyên suốt từ TP đến cơ sở. Nhờ đó, trật tự xây dựng trên địa bàn TP đã có những chuyển biến tích cực. Số vụ vi phạm không phép, sai phép buộc tháo dỡ giảm đáng kể, góp phần giảm thiệt hại về tiền của, công sức, thời gian cho người dân và nhà nước. Vì vậy, TP cũng kiến nghị kết thúc giai đoạn thí điểm để chuyển sang thực hiện chính thức mô hình thanh tra xây dựng cấp quận, huyện và cấp phường, xã, thị trấn tại TP.HCM. Đồng thời tiếp tục triển khai, nhân rộng mô hình này tại các tỉnh, TP có tốc độ đô thị hóa nhanh và nhu cầu xây dựng cao.

Lý giải việc cả TP chỉ duy nhất có một thanh tra viên xây dựng cấp huyện, ông Nguyễn Thành Tài, Phó Chủ tịch thường trực UBND TP, nói: “Người có trình độ đại học về xây dựng ở TP không thiếu, việc lựa chọn việc làm không khó mấy nhưng với chế độ, chính sách về ưu đãi, lương như hiện nay thì khó có kỹ sư xây dựng nào chịu làm thanh tra xây dựng ở cấp huyện chứ chưa nói đến cấp phường”.

Lực lượng thanh tra xây dựng quận 1 lập biên bản xử phạt người dân để xe lấn chiếm vỉa hè. Ảnh: T.HẰNG

Ông Tài kiến nghị Thủ tướng nên điều chỉnh tiêu chuẩn tạm thời về thanh tra viên xây dựng tại quận, huyện, phường, xã, thị trấn là trong trường hợp cần thiết có thể tuyển trình độ trung cấp để thực hiện công tác quản lý trật tự đô thị.

Ông Phạm Gia Yên, Chánh thanh tra Bộ Xây dựng, ngạc nhiên: “Tôi không tin TP.HCM mà chỉ có một thanh tra viên xây dựng cấp huyện, cấp xã. Một TP lớn chẳng lẽ lại thiếu kỹ sư xây dựng để làm thanh tra viên? Với tiêu chuẩn thanh tra viên chuyên ngành, tôi cho rằng không cao. Làm thanh tra xây dựng mà không đọc được bản vẽ thì làm được gì! Thanh tra xây dựng cấp xã càng quan trọng. Chúng ta phải xem xét, đào tạo, nâng cao trình độ, nghiệp vụ cho đội ngũ thanh tra xây dựng chứ không thể hạ tiêu chuẩn.

Sẽ bỏ thanh tra xây dựng cấp xã

Ông Yên cho biết: “Chính phủ vừa bàn theo hướng là tiếp tục duy trì lực lượng thanh tra xây dựng cấp huyện, còn thanh tra xây dựng cấp xã phải xem lại. Thanh tra xây dựng là thanh tra chuyên ngành nên không cần phân biệt cấp xã hay huyện. Hiện nay, nhiều ý kiến người dân phản ánh thanh tra xây dựng phường (tôi không nói ở TP.HCM) đi xử phạt có khi thỏa thuận với người xây dựng rồi ra biên bản đề nghị cắt điện, cắt nước nhưng không gửi cho ai cả mà cất ở phường. Hiện có nhiều người không đồng tình với việc cho tồn tại lực lượng thanh tra xây dựng cấp phường nên phải xem lại”.

Theo ông Yên, sắp tới sẽ có Luật Thanh tra và khi ấy Quyết định 89 của Thủ tướng sẽ bị hủy bỏ. Lúc ấy lực lượng thanh tra xây dựng vẫn có ở phường, xã nhưng mô hình quản lý sẽ khác so với hiện nay. Có thể sẽ trực thuộc thanh tra xây dựng quận, huyện. Như thế sẽ dễ thực hiện cơ chế luân chuyển, tránh tình trạng quen mặt, nể nang. Trong trường hợp luật không cho thanh tra xây dựng cấp huyện tồn tại thì thanh tra sở sẽ chỉ đạo xuyên suốt” - ông Yên cho hay.

Thanh tra viên chuyên ngành xây dựng cấp quận và cấp phường phải thỏa các điều kiện: Có trình độ đại học các chuyên ngành xây dựng, kiến trúc quy hoạch, luật, kinh tế hoặc đất đai; có chứng chỉ đào tạo pháp luật về xây dựng và nghiệp vụ thanh tra; có ít nhất hai năm công tác thanh tra chuyên ngành xây dựng…

(Quyết định 165/2007 về quy định tạm thời tiêu chuẩn thanh tra viên xây dựng tại quận, huyện, phường, xã, thị trấn)

THU HẰNG - ĐÌNH LÝ