Một ngôi trường hoạt động trái luật suốt tám năm

Từng được trao tặng Huân chương Lao động hạng Ba, được đánh giá là một trong những trường có chất lượng giáo dục tốt nhất tại Hải Phòng, tỷ lệ tốt nghiệp hằng năm lên đến 99% và đậu đại học 65%, thế nhưng Trường THPT Hàng Hải thuộc Đại học Hàng hải Việt Nam (ĐHHVN) lại tồn tại trái luật suốt tám năm qua. Nhiều rắc rối khác cũng nảy sinh từ đây.

Diện nào cũng trật

PGS-TSKH Đặng Văn Uy, Hiệu trưởng ĐHHHVN, cho biết: Trường THPT được ĐHHHVN thành lập từ năm 1987, là một trong những trường đầu tiên tại miền Bắc áp dụng thí điểm mô hình trường ngoài công lập.

Theo PGS-TSKH Đặng Văn Uy, lúc đó ĐHHHVN xin được phép thành lập trường là để lấy nguồn sinh viên đầu vào cho ĐHHHVN và để các thầy cô của ĐHHHVN dạy thêm tăng thu nhập. Vốn đầu tư ban đầu do ĐHHHVN cấp, sử dụng luôn một phần diện tích nhà đất, sân chơi, sân tập thể dục, phòng thí nghiệm của ĐHHHVN.

Tuy nhiên đến năm 2001, Quyết định số 39/2001/QĐ-BGD&ĐT được ban hành về quy chế tổ chức và hoạt động của các trường ngoài công lập với ba loại hình: bán công, dân lập và tư thục thì Trường THPT Hàng Hải lại không thuộc diện nào. Bởi không trường ngoài công lập nào mà toàn bộ vốn đầu tư ban đầu và cơ sở vật chất sử dụng toàn bộ của nhà nước.

Dù vậy, bất chấp quy chế trên, năm 2002, Trường THPT Hàng Hải còn được Bộ chủ quản chuyên ngành là Bộ Giao thông Vận tải cấp gần hai tỷ đồng để mua sắm đồ đạc, dụng cụ (?).

Và vì không có người góp vốn nên Trường THPT Hàng Hải cũng không có hội đồng quản trị như mô hình các trường ngoài công lập. Hiệu trưởng là một giáo viên của ĐHHHVN được biệt phái sang (Sở đã chấp thuận), các hiệu phó do ĐHHHVN quyết định cất nhắc.

Giải thích vì sao không chuyển sang mô hình ngoài công lập đúng nghĩa, TS Uy nói: “Chúng tôi cũng đã từng đề nghị trả trường về Sở GD&ĐT TP Hải Phòng nhưng lại thấy tiếc công vì bề dày hoạt động của trường đã có gần 20 năm, số lượng học sinh hằng năm đến 2.000 em... nên sợ trả trường về, không có ai nhận thì trường có nguy cơ bị xóa sổ”.

Duy trì để thu lãi?

Theo quy định của ĐHHVN, Trường THPT Hàng Hải chỉ được giữ lại 24% các khoản thu từ học sinh để trả lương, chi phí hành chính và các hoạt động khác. Phần còn lại phải nộp về cho ĐHHHVN. Báo cáo tài chính của trường cho biết từ năm học 2005-2009, trường đã nộp cho ĐHHHVN khoảng 4,7 tỷ đồng.

Thế nhưng cũng trong quãng thời gian trên, Trường THPT Hàng Hải lại là “con nợ” của Hội Cha mẹ học sinh trường. Lý do là trường tự ý thu lố quỹ hỗ trợ học đường với mức 90 ngàn đồng/học sinh/năm, đến đầu tháng 7-2009 thì bị Sở GD&ĐT TP Hải Phòng buộc phải trả lại Hội Cha mẹ học sinh.

Ông Nguyễn Đình Hùng, Hiệu trưởng Trường THPT Hàng Hải, phân trần: “Cuối năm 2004, khi tôi về đảm nhận cương vị lãnh đạo trường thì trường đã là con nợ rồi. Dù chỉ nợ 200 triệu đồng, bằng khoảng 20% số tiền nộp về ĐHHHVN mỗi năm nhưng năm năm nay không có tiền trả vì không biết lấy đâu ra. Kiến nghị gửi ĐHHHVN thì cơ quan bảo trợ gửi công văn đáp lại: Trách nhiệm của các anh, các anh tự giải quyết”.

Giải thích thêm về việc thu lố 200 triệu đồng, Ông Hùng nói: “Tất cả cũng chỉ do nghèo mà ra. Cơ quan bảo trợ chỉ cho phép giữ 24% các khoản thu để trường chi tiêu, nên có lẽ cấp dưới túng quá mà làm liều. 200 triệu đồng này giờ trường không biết lấy đâu để trả vì không được phép dư quỹ đồng nào”.

Bi đát hơn, vị hiệu trưởng này còn cho biết: “Giáo viên sợ nhất ba tháng hè, vì quãng thời gian đó toàn bộ giáo viên trong trường nghỉ hè không lương”.

Cha mẹ học sinh bất bình

Hội Cha mẹ học sinh trường cho biết đã nhiều lần kiến nghị lên Trường THPT Hàng Hải, ĐHHHVN và cơ quan quản lý giáo dục tại địa phương. Thế nhưng những kiến nghị này đều không được giải quyết dứt điểm. Cơ sở vật chất quá tệ.

Diện tích mà ĐHHHVN dành cho trường đã chật, vậy mà mới đây ĐHHHVN còn cho một cơ sở dạy ngoại ngữ khác thuê, chiếm phần sân chơi của học sinh khiến học sinh phải học thể dục ngoài đường phố. Học sinh có đóng tiền xây dựng, thế nhưng trường không được tái đầu tư.

Bàn ghế là do ĐHHHVN thải ra, máy lọc nước uống cũng là đồ cũ. Mới đây, hội đã phải tự quyên góp tiền để mua các bình lọc nước cho con em mình uống. “Chẳng lẽ họ lập trường ra là để kinh doanh và coi học sinh là món hời?” - ông Hoàng Quốc Cải, đại diện Hội Cha mẹ học sinh bức xúc.

Chờ... công an trả lời

Trao đổi với Pháp Luật TP.HCM, một lãnh đạo của Vụ Pháp chế - Bộ GD&ĐT cho rằng: Mô hình trường THPT đã tồn tại là hoàn toàn trái luật. Trong trường hợp này, UBND TP Hải Phòng là đơn vị cho phép thành lập trường nên phải có trách nhiệm sắp xếp lại cho đúng chuẩn.

Liên lạc với ông Đỗ Thế Hùng, Giám đốc Sở GD&ĐT TP Hải Phòng để xác minh những rắc rối quanh câu chuyện mô hình trường học tồn tại không đúng luật, Pháp Luật TP.HCM đã không nhận được câu trả lời. Giám đốc Sở GD&ĐT TP Hải Phòng chỉ cho biết: “Cơ quan công an điều tra đang điều tra một số vấn đề liên quan đến trường. Vì vậy, phóng viên vui lòng chờ kết quả”.