Sau hai ngày xét xử, chiều qua (7-9), TAND TP.HCM đã tuyên phạt Nguyễn Văn Khương (tức Hoàng Khương - nguyên PV báo Tuổi Trẻ) bốn năm tù (thấp hơn đề nghị của VKS là 6-7 năm tù) về tội đưa hối lộ. Tòa cũng tuyên trả lại cho Hoàng Khương 11 máy ghi âm.
Cùng tội danh với Hoàng Khương, bị cáo Trần Minh Hòa bị phạt năm năm tù, Trần Anh Tuấn một năm tù, Nguyễn Đức Đông Anh bốn năm tù. Bị cáo Tôn Thất Hòa nhận hai năm tù về tội làm môi giới hối lộ và Huỳnh Minh Đức nhận năm năm tù về tội nhận hối lộ.
Đề nghị tuyên vô tội
Phần tranh luận buổi sáng diễn ra khá dài nhưng không căng thẳng. Luật sư Phan Trung Hoài bào chữa cho Hoàng Khương trình bày bài bào chữa dài khoảng 45 phút với năm luận điểm lớn và hàng chục ý nhỏ theo hướng Hoàng Khương không có tội...
Luận tội trước đó, công tố viên cho rằng có cơ sở để kết luận hành vi của Hoàng Khương không phải là tác nghiệp báo chí mà là vi phạm pháp luật hình sự. Vì muốn lấy xe vi phạm của Minh Hòa ra, bị cáo trực tiếp đưa biên bản vi phạm và 15 triệu đồng cho Đức và tận tay nhận lại xe như đúng thỏa thuận ban đầu. Hoàng Khương lợi dụng tư cách nhà báo được phân công viết bài chống tiêu cực đã có tác động trái pháp luật để lấy lại xe vi phạm. Bị cáo biết rõ đưa tiền cho Đức để “giải cứu” xe là sai nhưng vẫn cố ý thực hiện đến cùng nên phải có mức hình phạt nghiêm.
Bào chữa cho mình, Hoàng Khương khẳng định hoàn toàn không có mục đích cá nhân, chỉ muốn phanh phui tiêu cực, tìm chứng cứ. Quá trình tác nghiệp đã vất vả, khó khăn, xa vợ và các con nhỏ...
Hoàng Khương (khoanh tay bìa trái) đang nghe tòa tuyên án. Ảnh: THANH TÙNG
Luật sư Hoài đề nghị tòa tuyên Hoàng Khương không phạm tội, trả tự do tại phiên tòa. Luật sư nói: Phải đặt vụ án trong bối cảnh chưa có quy định chuẩn hóa về ranh giới hành nghề của nhà báo và hai bài báo do Hoàng Khương viết như một thông tin tố giác tội phạm. Nếu chủ đích đưa hối lộ thì Hoàng Khương không phải vất vả dàn dựng như đã làm. Hoàng Khương là bạn của Tôn Thất Hòa, việc đi theo, đưa máy ghi âm cho Hòa chỉ nhằm mục đích thu thập thông tin viết bài.
Rồi luật sư lập luận cáo trạng quy kết Hoàng Khương phạm tội là chưa đủ căn cứ pháp lý, không phù hợp với đường lối xử lý về thông tin tố giác tội phạm. Hành vi của Hoàng Khương chỉ là tai nạn nghề nghiệp trong quá trình tác nghiệp báo chí, nếu coi đó là vi phạm thì cũng phải được xem xét miễn truy tố trách nhiệm hình sự.
Tranh luận lại, công tố viên bảo lẽ ra sau khi đăng bài “Đồng tiền xóa sạch hồ sơ”, Hoàng Khương có đủ tư liệu để đăng tiếp bài “Giải cứu xe đua trái phép” nhưng cố tình để lại. Sau khi gây áp lực ép Đức trả “cà vẹt” xe không thành, Hoàng Khương mới nộp bài là muốn ép buộc người khác theo ý mình. Nếu tác nghiệp để viết bài thì Hoàng Khương chỉ ghi nhận và phản ánh trung thực sự việc nhưng hồ sơ thể hiện rõ Hoàng Khương đã trực tiếp tham gia vào việc đưa tiền. Lúc này bị cáo đã lạm dụng vai trò báo chí, rồi khi không đạt được mục đích thì đăng bài tiếp để tạo sức ép…
Tuy nhiên, luật sư Hoài vẫn không đồng tình với những ý kiến trên của công tố viên.
Có nhiều thành tích, được giảm nhẹ
Qua quá trình tự bào chữa cho rằng mình bị quy kết oan, trong lời nói sau cùng, Hoàng Khương phát biểu: “Bị cáo gửi lời xin lỗi đến các anh chị ở Ban Biên tập và các đồng nghiệp ở báo Tuổi Trẻ, vì những sai sót trong tác nghiệp đã gây ảnh hưởng đến uy tín của tờ báo”. Theo Hoàng Khương, trong những ngày bị tạm giam, Hoàng Khương thấy mình có lỗi nhưng chưa đến mức phải chịu trách nhiệm hình sự. “Đối với tôi, 248 ngày tạm giam đã là quá nặng nề, mong tòa tuyên tôi không phạm tội như một sự khoan hồng của pháp luật” - Hoàng Khương nói.
Giờ tuyên án, HĐXX nhìn nhận trong vụ “giải cứu” xe đầu kéo, Hoàng Khương chỉ chứng kiến ghi nhận để viết bài không trực tiếp tham gia. Nhưng khi Hoàng Khương trực tiếp đưa 15 triệu đồng cùng hồ sơ cho Đức để nhờ lấy xe và Đức cũng đã giao xe thì lúc này hành vi đưa và nhận hối lộ đã hoàn thành. Mặt khác, năm 2008, Hoàng Khương cũng đã “giải cứu” xe vi phạm cho Minh Hòa mà không cần có biên bản kiểm điểm ở tổ dân phố. Trong cả hai vụ “giải cứu” xe, Hoàng Khương đều ghi âm, chụp ảnh làm chứng cứ nhưng chưa viết bài. Đến khi Đức gọi điện thoại đòi Khương đưa thêm 3 triệu đồng thì bị cáo mới đăng bài. Sau đó nắm được tâm lý hoảng loạn của Đức, Hoàng Khương đã nhờ Tôn Thất Hòa gây áp lực để lấy giấy tờ xe vi phạm. Hoàng Khương còn hai lần gặp Minh Hòa để dặn dò việc tẩu tán xe và giữ bí mật việc làm của mình. Quá trình viết bài Hoàng Khương không báo cáo cho cơ quan về việc đưa tiền. Trong văn bản gửi cơ quan điều tra, Ban Biên tập báo Tuổi Trẻ cũng khẳng định điều này… Do đó, đủ cơ sở kết luận xuất phát từ động cơ cá nhân trong quá trình tác nghiệp, Hoàng Khương đã có hành vi phạm tội nên không chấp nhận lời bào chữa của luật sư theo hướng vô tội và ý kiến của bị cáo.
Tuy nhiên, HĐXX nhận định Hoàng Khương có các tình tiết giảm nhẹ như quá trình công tác có nhiều thành tích, tác nghiệp báo chí trong vụ “giải cứu” xe đầu kéo đã giúp cơ quan điều tra phát hiện ra vụ tiêu cực này nên giảm một phần hình phạt.
Sau phiên tòa người thân của Hoàng Khương cho biết sẽ kháng cáo bản án.
| Nhận hối lộ 18 triệu đồng Với các bị cáo khác, HĐXX cho rằng bị cáo Đức, Thất Hòa, Anh Tuấn khai nhận vụ xe đầu kéo. Thất Hòa, Đông Anh, Minh Hòa khai nhận vụ xe Suzuki Sport bị giữ do đua xe phù hợp lời khai của Hoàng Khương. Sau việc giải quyết trả xe đầu kéo, Thất Hòa rủ Hoàng Khương đi theo và giới thiệu với Đức rằng Hoàng Khương là Hùng, tài xế cho mình, cần giải quyết lấy xe ra cho người cháu. Thấy Đức có vẻ đồng ý, Hoàng Khương nhờ người về nhà lấy tiền và biên bản xử phạt đưa cho Đức. Ba ngày sau, Đức trả xe. Như vậy, Đức đã lợi dụng chức vụ, quyền hạn để nhận hối lộ 18 triệu đồng để trả cho người vi phạm một giấy phép lái xe và hai xe vi phạm không đúng quy định. Tại tòa, bị cáo thành khẩn khai báo, thể hiện sự ăn năn hối cải nên tòa tuyên án như trên. Với bị cáo Tôn Thất Hòa, Tuấn, Minh Hòa hành vi phạm tội cũng đã rõ, các bị cáo cũng khai báo tại tòa. Đông Anh không biết Đức nhưng qua Hoàng Khương đã đưa tiền, giấy tờ để lo lót lấy xe... nên hành vi cũng đã cấu thành tội phạm. Trước đó, bào chữa cho Đức, luật sư đề nghị tòa xác định lại giá trị số tiền bị cáo bị quy kết nhận hối lộ. Bởi thực tế với lỗi vi phạm của chủ xe đua (bị cáo Trần Minh Hòa) thì tiền Đức đóng phạt giùm để lấy xe ra đã là 12 triệu đồng. Luật sư đề nghị tòa trừ số tiền này trong tổng số tiền mà cáo trạng quy kết Đức nhận hối lộ để xử bị cáo xuống khoản 1. Tuy nhiên, tranh luận lại, công tố viên bảo hành vi nhận hối lộ của bị cáo cấu thành ngay từ đầu nên tất cả số tiền Đức nhận là phạm pháp, không thể cấn trừ như lập luận của luật sư... Tâm tư người nhà Hoàng Khương Sau khi tòa tuyên án, vợ Hoàng Khương cho biết tòa tuyên mức án trên là quá nặng với chồng và em trai và sẽ kháng cáo. Cha của Hoàng Khương (năm nay đã hơn 80 tuổi) khóc sau khi nghe tòa tuyên án con trai. Ông nói: “Bây giờ tôi chỉ còn biết chờ vào phiên phúc thẩm, hy vọng con tôi sẽ được giảm án”. Trước đó, ông đến tòa dù đầy hồi hộp lo âu vẫn cố mỉm cười mỗi khi được đồng nghiệp của con động viên. Ông bảo: “Tôi càng mơ hồ hơn khi con thì bảo oan, người ta (cơ quan tố tụng - PV) lại bảo nó có tội. Nhưng tôi tin vào nó…”. Cha của Hoàng Khương khóc sau khi con mình bị tuyên án. Ảnh: HUYỀN VI Phóng viên bị hạn chế đi lại Do số lượng người nghe tuyên án khá đông nên chiều qua, khi các phóng viên trình thẻ bước vào phòng xử là phải ở luôn trong đó. Nếu ra ngoài chụp ảnh cũng bị lực lượng cảnh sát tư pháp yêu cầu ở lại phòng để đảm bảo an ninh. Trước khi HĐXX bước ra, thư ký phiên tòa cũng hai lần yêu cầu phóng viên không được lên gần vành móng ngựa và phía bục HĐXX để chụp ảnh nên tất cả phải đứng dưới chụp từ phía sau bị cáo. |
THANH TÙNG - PHAN THƯƠNG
