CMND có giá trị sử dụng 15 năm kể từ ngày cấp. Nếu thay đổi nơi thường trú đến tỉnh hoặc thành phố trực thuộc trung ương khác thì phải đổi lại CMND, số của CMND sẽ thay đổi theo mã số của tỉnh hoặc thành phố.

Tuổi nào được cấp CMND, thủ tục ra sao?... Kỳ này, Thượng tá NGUYỄN VĂN DUNG, Trưởng phòng Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội (CSQLHC về TTXH) - Công an TP.HCM, trả lời các thắc mắc của bạn đọc về việc cấp CMND.

Làm trễ CMND bị phạt tiền

. Nhiều bạn đọc hỏi có phải 18 tuổi mới được cấp CMND? Lệ phí làm CMND là bao nhiêu?

+ Theo quy định tại khoản 1 Điều 3 Nghị định số 05 ngày 3-2-1999 của Chính phủ về CMND (đã được sửa đổi, bổ sung bằng Nghị định số 170 ngày 19-11-2007), công dân Việt Nam từ đủ 14 tuổi trở lên, đang cư trú trên lãnh thổ Việt Nam có nghĩa vụ đến cơ quan công an nơi đăng ký hộ khẩu thường trú làm thủ tục cấp CMND.

Lệ phí cấp CMND (chưa kể tiền chụp ảnh), đổi hoặc cấp lại là 6.000 đồng/CMND đối với các trường hợp có hộ khẩu nội thành; 3.000 đồng/CMND (hộ khẩu ngoại thành). Các trường hợp cấp CMND lần đầu, đổi CMND đã quá hạn sử dụng được miễn lệ phí. Thời gian giải quyết là 14 ngày nếu mất CMND xin cấp lại và bảy ngày nếu đổi hoặc cấp mới CMND.

. Người lớn tuổi mà chưa có CMND thì phải làm sao? Làm trễ có bị phạt không?

+ Người đã lớn tuổi mà chưa làm CMND thì phải làm tờ kê khai đề nghị cấp CMND theo mẫu in sẵn, có xác nhận của công an cấp phường nơi thường trú về lý do chưa làm CMND. Sau đó, người ấy cần mang theo sổ hộ khẩu thường trú đến công an quận, huyện hoặc Phòng CSQLHC về TTXH - công an cấp tỉnh để làm CMND.

Làm CMND tại Phòng CSQLHC về TTXH - Công an TP.HCM. Ảnh: THÁI HIẾU

Trường hợp làm trễ mà không có lý do chính đáng sẽ bị phạt tiền từ 60.000 đến 100.000 đồng theo quy định tại khoản 1c Điều 12 Nghị định số 73 ngày 12-7-2010 của Chính phủ.

. Trường hợp bị mất hoặc có CMND bị bong tróc, hư, rách... thì phải làm thế nào?

+ Theo quy định thì CMND có giá trị sử dụng 15 năm kể từ ngày cấp. Nếu bị bong tróc, hư, rách… và có sự thay đổi họ tên, chữ đệm; ngày tháng năm sinh; thay đổi nơi đăng ký thường trú ngoài phạm vi tỉnh hoặc thành phố trực thuộc trung ương; thay đổi đặc điểm nhận dạng thì người dân phải làm thủ tục đổi lại CMND đồng thời nộp lại CMND cũ.

Trường hợp bong tróc lớp nhựa bọc CMND thì người dân không được tự ý ép bọc lại, vì lớp nhựa bọc là loại nhựa chuyên dùng có tính bảo mật. Khi ép lại thì dưới tác dụng của nhiệt độ và áp suất, một số ký hiệu bảo mật trên CMND sẽ bị hư hỏng. Do vậy, CMND sẽ không còn là nguyên bản do cơ quan có thẩm quyền cấp.

Chuyển đến tỉnh khác phải đổi CMND

. Trong CMND có ghi địa chỉ thường trú, vậy khi chuyển nơi cư trú có phải làm lại CMND không? Bấy giờ, số CMND có thay đổi không?

+ Nếu thay đổi nơi thường trú đến tỉnh hoặc thành phố trực thuộc trung ương khác thì phải đổi lại CMND, số của CMND sẽ thay đổi theo mã số của tỉnh hoặc thành phố. Khi nhận CMND mới, công dân sẽ được cấp giấy xác nhận đổi số CMND. Nếu chỉ thay đổi địa chỉ trong phạm vi thành phố, công dân có yêu cầu đổi CMND vẫn được giải quyết, trường hợp này CMND vẫn sử dụng số cũ.

. Có nhiều người dân đã không được giao bưu phẩm hoặc tiền gửi ngân hàng do CMND hết hạn. Cách xử lý này có đúng không? Những người già, người tàn tật, người bệnh… có cần phải làm CMND?

+ CMND hết hạn sử dụng thì đương nhiên không còn giá trị để người dân thực hiện các giao dịch. Trong trường hợp này, công dân phải đến cơ quan công an quận, huyện hoặc Phòng CSQLHC về TTXH để đổi CMND mới.

Đối với người già, người tàn tật, người bệnh… không có khả năng đi đến nơi làm CMND mà có yêu cầu thì cơ quan công an sẽ cử người đến nhà để giải quyết cấp CMND.

Riêng tại TP.HCM, giám đốc Công an TP.HCM có chỉ đạo công an quận, huyện tổ chức đến các trường cấp II đóng trên địa bàn để cấp CMND cho các học sinh từ đủ 14 tuổi. Phòng CSQLHC về TTXH cũng sẽ đến giải quyết cấp CMND cho các cơ quan, đơn vị, trường học khi có yêu cầu.

. Xin cám ơn ông.

THÁI HIẾU thực hiện

. Vì sao vẫn còn nhiều trường hợp không được cấp CMND?

+ Những người chưa có hộ khẩu thường trú ở TP.HCM thì chưa giải quyết cấp CMND mà phải về địa phương nơi có hộ khẩu thường trú để làm. Ngoài ra, các đối tượng sau đây tạm thời chưa được cấp CMND: Những người bị tạm giam, người đang thi hành án phạt tù tại trại giam; đang chấp hành quyết định đưa vào trường giáo dưỡng, cơ sở giáo dục, cơ sở chữa bệnh; những người đang mắc bệnh tâm thần hoặc một bệnh khác làm mất khả năng điều khiển hành vi của mình.

Các trường hợp trên sau khi khỏi bệnh, hết thời hạn tạm giam, hết thời hạn thi hành án phạt tù hay thời hạn đưa vào trường giáo dưỡng sẽ được cấp CMND.