Chỉ sau đúng một tuần từ khi Ngân hàng Nhà nước (NHNN) cho biết sẽ thực hiện đấu thầu vàng miếng, khoảng cách giữa giá vàng miếng trong nước và thế giới được rút ngắn từ 5 triệu đồng/lượng xuống 3 triệu đồng/lượng.

Đấu thầu để giảm giá vàng

Theo các chuyên gia, đấu thầu vàng được hiểu đơn giản là NHNN sẽ đưa một lượng vàng từ dự trữ ngoại hối ra thị trường, sau đó thực hiện đấu thầu để đưa giá vàng trong nước về sát với giá thế giới. Cũng chính vì thông tin này, nhiều người dân lo lắng nên đã đổ xô đi bán. Khi có nhiều người cùng đi bán thì giá vàng càng giảm mạnh hơn.

Cách đây vài ngày (1-3), NHNN đã thử nghiệm đấu thầu vàng với các bộ, cục... và thành công. Ngày hôm nay (5-3), theo dự kiến NHNN sẽ thử nghiệm đấu thầu vàng với các ngân hàng thương mại và doanh nghiệp.

Hầu hết các chuyên gia cho rằng việc đấu thầu sẽ giúp thị trường vàng từ trước tới nay vốn khan hiếm, nay sẽ dồi dào hơn. Ông Nguyễn Hoàng Minh, Phó Giám đốc NHNN Chi nhánh TP.HCM, cũng hy vọng thông qua việc đấu thầu, giá vàng trong nước sẽ nhanh chóng về sát với giá vàng thế giới.

Theo ông Nguyễn Hoàng Minh, Phó Giám đốc NHNN Chi nhánh TP.HCM, giá vàng trong nước có thể sẽ nhanh chóng về sát với giá thế giới thông qua việc đấu thầu. Ảnh: HTD

Trả lời trực tuyến ngày hôm qua trên VnExpress, ông Lê Hùng Dũng, Chủ tịch Công ty Vàng bạc Đá quý Sài Gòn (SJC), một lần nữa khẳng định nói rút ngắn khoảng cách giá vàng trong nước và thế giới là hoàn toàn có cơ sở. Bởi theo ông Dũng, khi SJC chính thức được gia công, bình quân công dập đúc 80.000 lượng, tương đương ba tấn vàng/ngày. Nếu lượng cung ứng ra thị trường đều đặn trong 10 ngày sẽ tương đương 30 tấn vàng (khoảng 37.000 tỉ đồng). Với số lượng này thì không có tổ chức, cá nhân nào tiêu thụ nổi, tức cung sẽ vượt cầu và sẽ kéo giá trong nước về sát với giá thế giới.

Số lượng vàng đấu thầu rất quan trọng

Tuy nhiên, theo một lãnh đạo doanh nghiệp trong ngành vàng, đó là dự kiến con số bình quân SJC cung ứng ra thị trường. Điều quan trọng là NHNN đưa bao nhiêu vàng ra đấu thầu trong một phiên.

Cả một năm trở lại đây, sở dĩ giá vàng trong nước liên tục đắt đỏ hơn so với vàng thế giới là do nguồn cung trên thị trường khan hiếm. Số lượng vàng miếng SJC mua được luôn thấp hơn với lượng bán ra. Gần như số vàng đưa ra cung ứng thị trường bao nhiêu đều được tiêu thụ “sạch sẽ” bấy nhiêu. Do đó, nhiều người đã đặt ra câu hỏi: Vàng đi về đâu?

“Đấy là chưa kể hiện nay nhiều ngân hàng vẫn chưa tất toán trạng thái vàng, nghĩa là thanh khoản vàng còn âm. Cho nên nhiều ngân hàng cũng đang có nhu cầu mua vàng. Bởi vậy, số lượng đấu thầu qua các phiên của NHNN rất quan trọng” - vị lãnh đạo trên cho biết.

Ông Nguyễn Thành Long, Chủ tịch Hiệp hội Kinh doanh Vàng Việt Nam, cũng khẳng định mặc dù việc đấu thầu đang là thử nghiệm nhưng thông tin này đã tác động đến thị trường và dù gì thì cũng là tín hiệu tốt. Tuy nhiên, theo ông Long, ngoài việc đấu thầu vẫn còn nhiều yếu tố quyết định khác. Thứ nhất, phải xem số lượng vàng qua các phiên đấu thầu mà NHNN đưa ra là bao nhiêu. Thứ hai, việc đưa số vàng đã đấu thầu ra thị trường thế nào, nghĩa là đơn vị thắng thầu bán số vàng ra thị trường thế nào thì mới có tác dụng. Thứ ba, việc giao nhận vàng cần được diễn ra sớm, bởi giá vàng biến động nhanh, nếu để lâu sẽ không thuận lợi. Đơn vị đấu thầu nào đã có sẵn vàng trong kho chuẩn bị trước thì rất tốt. Còn đơn vị nào không có sẵn như vậy thì thời gian giao nhận vàng chậm cũng sẽ bị ảnh hưởng.

Theo ông Long, đến cuối cùng NHNN cũng nên đề ra cơ chế để có thêm nhiều đơn vị có thể tham gia đấu thầu vàng. NHNN chỉ nên là đơn vị cung ứng, còn lại nên để cho cơ chế thị trường.

Quyết định mới về mua, bán vàng miếng

Ngày 4-3, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đã ký Quyết định 16/2013 về việc mua, bán vàng miếng trên thị trường trong nước của NHNN.

Theo đó, căn cứ mục tiêu của chính sách tiền tệ trong từng thời kỳ, NHNN mua, bán vàng miếng để can thiệp, bình ổn thị trường vàng trong nước và được mua vàng miếng để bổ sung vào dự trữ ngoại hối nhà nước. Thống đốc NHNN nước sẽ quyết định phương án can thiệp thị trường vàng theo quy định. Phương án mua hoặc bán vàng miếng của NHNN để can thiệp thị trường vàng trong từng thời kỳ bao gồm: thời điểm, khối lượng, hình thức, đối tượng thực hiện, các mức giá cụ thể phù hợp với từng hình thức và các nội dung khác có liên quan. NHNN sẽ lựa chọn và quyết định cụ thể trong từng lần giao dịch một trong hai hình thức: mua, bán trực tiếp hoặc mua, bán thông qua đấu thầu. Quyết định nêu rõ khi mua, bán vàng miếng trên thị trường trong nước, NHNN được mở tài khoản, mua/bán vàng trên tài khoản ở nước ngoài hoặc mua vàng ở nước ngoài để nhập vàng bổ sung dự trữ ngoại hối nhà nước hoặc bán vàng ra nước ngoài. NHNN có trách nhiệm đảm bảo an toàn dự trữ ngoại hối nhà nước thông qua việc tuân thủ các quy định về cơ cấu, tiêu chuẩn, hạn mức đầu tư dự trữ ngoại hối nhà nước khi mua, bán vàng miếng. NHNN sẽ quyết định việc áp dụng tỉ giá và giá vàng để quy đổi sang USD và tiền đồng, phục vụ công tác hạch toán và phản ánh biến động về tỉ giá, giá vàng trên thị trường trong nước và quốc tế.

YÊN TRANG