Ông đã từng giữ cương vị vụ trưởng Vụ Tuyên truyền quốc tế, vụ trưởng Vụ Báo chí thuộc Ban Tuyên huấn Trung ương Đảng, Tổng Thư ký Hội Nhà báo VN... vậy mà sức viết của ông thật ghê gớm. Cầm trên tay tập sách Lưu Quý Kỳ - người nghệ sĩ tài ba, độc đáo (NXB Trẻ), tôi bâng khuâng nhớ đến câu thơ Kiều “Đã mang lấy nghiệp vào thân”. Cái nghiệp của ông Lưu Quý Kỳ là dù làm cách mạng, viết văn, làm thơ, làm công tác quản lý nhưng cốt cách của ông vẫn là một nhà báo chuyên nghiệp.

Trong tập sách này, những người thực hiện tạm chia làm ba chủ đề: “Ngọn lửa không bao giờ tắt, sông núi còn đây, đây là tiếng nói VN” - nhằm giúp cho bạn đọc hiểu rõ hơn những gì mà nhà báo Lưu Quý Kỳ đã viết ròng rã từ thời thanh xuân đến thuở bạc đầu. Gần 500 trang in, ta thấy một điều xuyên suốt, nhất quán trong tư duy, suy nghĩ của ông vẫn là một vấn đề rất máu thịt: “Sự thống nhất hai miền Nam-Bắc”. Dù viết ở thể loại nào, đề tài nào thì tình cảm Nam-Bắc một nhà vẫn ẩn hiện như một niềm tin sắc bén như một lời nhắc nhở đến người đọc. Chính vì thế, khi thời sự đi qua thì những bài báo ấy vẫn không lỗi thời mà lại càng khẳng định một chân lý bất di bất dịch qua năm tháng.

Thật xúc động khi ta đọc lại những dòng chữ được viết từ tình cảm “ngày Nam đêm Bắc”, lúc còn chiến tranh chia cắt: “Đây là tiếng nói VN...”, tiếng nói làm vẻ vang dân tộc, rạng rỡ non sông. Tiếng nói đầy sức mạnh của chính nghĩa, của đạo lý, của nhân phẩm. Kẻ nào hòng dập tắt tiếng nói ấy chỉ chuốc lấy sự nguyền rủa của lương tri toàn thế giới. Và trên thực tế không có một loại bom nào, một thủ đoạn dã man tàn ác nào có thể dập tắt nó được...”. Đọc lại tâm thế của một đời cầm bút đã yêu, đã sống vì niềm tin ấy ta thấy như có lửa dậy ấm áp trong lòng.

Còn là nhà văn, vì thế phong cách viết của Lưu Quý Kỳ thấm đẫm chất văn học - nhiều nhà nghiên cứu đã gọi là “bút ký văn học”. Do đó, những trang viết tuyển chọn trong Lưu Quý Kỳ - người nghệ sĩ tài ba, độc đáo sức sống lâu bền hơn khi chỉ là một bài báo.

LÊ VĂN NGHỆ