Gửi đơn đến Pháp Luật TP.HCM, ông Đỗ Ngọc Vân và bà Phan Thị Bê, cùng ngụ hẻm 340 đường Nguyễn Văn Lượng (phường 16, Gò Vấp, TP.HCM), chưa hết bàng hoàng. Sau hơn 12 năm chờ đợi cơ quan thuế tính các khoản nghĩa vụ tài chính để được nhận giấy chủ quyền nhà, chưa kịp vui thì ông bà đã ngỡ ngàng với khoản phạt chậm nộp cao ngất ngưởng.

Vừa ra thông báo đã phạt chậm nộp

Ông Vân trình bày ông có một phần đất hơn 50 m2, nguồn gốc do Xí nghiệp cầu 63 cấp tại hẻm 340 đường Nguyễn Văn Lượng.

Năm 2005 UBND quận Gò Vấp thông báo đến các hộ dân trong khu vực làm hồ sơ xin cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (GCN). Ông Vân làm hồ sơ và mấy tháng sau được cấp GCN nhưng lại chỉ là bản phôtô. Lý do là cơ quan thuế chưa tính được tiền sử dụng đất (SDĐ) nên phải đợi ông hoàn thành nghĩa vụ tài chính xong mới được giao bản chính. Nhiều lần ông Vân đến Chi cục Thuế để hỏi tình hình nhưng cơ quan này cho biết chưa thể tính được.

“Chờ suốt nhiều năm, đến ngày 5-6, tôi rất vui khi Chi cục Thuế quận Gò Vấp mời tôi lên đóng tiền. Tại đây tôi được nhận một thông báo ký ngày 29-5, số tiền SDĐ tôi phải đóng là hơn 120 triệu đồng nhưng bất ngờ là khoản tiền phạt chậm nộp đến hơn 300 triệu đồng. Tôi sửng sốt hỏi lại thì cán bộ thuế trả lời họ tính theo quy định. Nếu tôi không đóng ngay, tiền phạt sẽ tăng thêm 100.000 đồng/ngày. Hoảng quá tôi phải vay mượn khắp nơi nhưng phải đến ngày 12-6 mới đủ. Giờ đóng xong rồi nhưng tôi vẫn ức lắm vì tôi có đóng chậm đâu” - ông Vân nói.

Cùng cảnh ngộ, bà Bê cho biết: “Bản thân tôi rất muốn đóng tiền sớm để nhận GCN nhưng các cơ quan cứ ngâm, đến khi tính được tiền lại phạt tôi nộp chậm là vô lý. Họ còn không cho tôi ghi nợ trong khi luật cho phép ghi nợ đến năm năm”.

Giấy báo thuế vừa ký đã phạt chậm nộp 4.000 ngày - ảnh 1
Ông Vân và bà Bê vẫn còn bức xúc vì bị phạt tiền chậm nộp thuế. Ảnh: N.HIỀN

Tính theo chỉ đạo của thành phố

Giải thích về hai trường hợp trên, ông Trương Văn Ba, Chi cục trưởng Chi cục Thuế quận Gò Vấp, cho biết Xí nghiệp cầu 63 (nay là Công ty Công trình giao thông 60) được UBND TP.HCM giao hơn 18.000 m2 đất để làm xưởng. Công ty đã tự phân nền cấp cho nhân viên. Khi nhận đất, công ty không thực hiện nghĩa vụ tài chính với cơ quan nhà nước theo quy định nên việc tính tiền SDĐ và ra GCN cho một số hộ dân ở đây bị ngưng lại.

Đến năm 2016, Sở TN&MT và Sở Tư pháp đề nghị TP xem xét, cấp giấy cho người dân ở khu vực này nên ngày 8-3-2017, TP có công văn chỉ đạo. Theo đó, những trường hợp đã cấp giấy nhưng chưa nộp tiền SDĐ thì thu theo quy định và giá tại thời điểm cấp GCN, đồng thời xem xét xử lý việc chậm nộp tiền SDĐ theo quy định.

Ông Ba khẳng định việc Chi cục xác định nghĩa vụ tài chính và tiền phạt cho hai hộ ông Vân, bà Bê là theo đúng chỉ đạo của TP. Riêng việc xác định người dân có lỗi hay không dẫn đến phạt chậm nộp thuộc về nhận định của cơ quan quản lý và bên cấp giấy (UBND quận Gò Vấp), cơ quan thuế không có ý kiến.

Trả lời Pháp Luật TP.HCM, ông Đỗ Anh Khang, Phó Chủ tịch UBND quận Gò Vấp, cho biết đã tiếp nhận thông tin và giao cho Phòng TN&MT kiểm tra lại. Trong tuần này quận sẽ có cuộc họp và đưa vấn đề này ra xem xét để giải quyết.

Theo quy định, dân không phải nộp phạt

Luật Quản lý thuế quy định thời hạn nộp thuế với trường hợp cơ quan thuế tính thuế hoặc ấn định thuế, thời hạn nộp là thời hạn ghi trên thông báo của cơ quan thuế.

Đối với các khoản thu từ đất đai, phí trước bạ, Nghị định 45/2014 quy định trong thời hạn 30 ngày kể từ ngày ký thông báo của cơ quan thuế, người dân phải nộp 50% số tiền SDĐ. Trong vòng 60 ngày tiếp theo, người dân nộp 50% số tiền còn lại. Nếu quá thời hạn trên mà người SDĐ chưa nộp đủ số tiền thì phải nộp phạt theo quy định. Nếu người dân có đơn xin ghi nợ thì không phải đóng tiền phạt chậm nộp.

Như vậy việc Chi cục Thuế quận Gò Vấp tính tiền phạt chậm nộp đến hơn 4.000 ngày ngay sau khi ra thông báo là chưa đúng theo quy định.

Chuyên gia thuế NGUYỄN THÁI SƠN