Ngày 2-4, Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 (Hà Nội) vừa thực hiện thành công ca ghép gan cấp cứu giành lại sự sống cho nữ bệnh nhân bị suy gan cấp nguy kịch do tự ý bỏ thuốc điều trị viêm gan B mạn tính.
Hội chẩn khẩn cấp trong thời điểm đặc biệt
Vào lúc 12 giờ trưa 30-3, các bác sĩ đã tiến hành hội chẩn khẩn cấp nhằm đưa ra phương án điều trị tối ưu cho nữ bệnh nhân dưới sự chủ trì của Đại tá, PGS.TS Nguyễn Trọng Yên, Phó Giám đốc Bệnh viện Trung ương Quân đội 108.
Ông cho biết ngay khi tiếp nhận bệnh nhân suy gan cấp trong tình trạng nguy kịch, bệnh viện xác định đây là ca đặc biệt, phải hội chẩn khẩn cấp và triển khai phương án điều trị trong thời gian sớm nhất.
Thông tin về ca bệnh, Thượng tá, PGS.TS Vũ Văn Quang, Phó Chủ nhiệm khoa Phẫu thuật Gan - Mật - Tụy, chia sẻ bệnh nhân có tiền sử viêm gan B, điều trị 6 năm nay và tăng huyết áp. Cách thời điểm vào viện 2 tháng, bệnh nhân tự bỏ điều trị viêm gan B mạn và tăng huyết áp. Cách vào viện 20 ngày, bệnh nhân bắt đầu biểu hiện mệt mỏi, chán ăn, buồn nôn, đi ngoài phân lỏng và vàng da.
Đến ngày 28-3, bệnh nhân được chuyển đến bệnh viện trong tình trạng ý thức lơ mơ, não gan độ II, da niêm vàng sậm. Ghép gan được đánh giá là phương pháp tối ưu nhất để giành giật sự sống cho người bệnh.
Chạy đua với tử thần trên bàn mổ
PGS.TS Vũ Văn Quang nhận định đây là một ca ghép gan cấp cứu với nhiều khó khăn được đặt ra. Cụ thể, bệnh nhân được đặt nội khí quản, thở máy, chỉ số NH3 tăng cao ở mức 194 mol/l, đi kèm tình trạng rối loạn đông máu nặng.
Ngoài ra, bệnh nhân có rối loạn nhịp Block nhánh trái hoàn toàn và Block A-V cấp 3, hội chứng gan tim, gan thận, tình trạng nhiễm độc tim, gây rối loạn dẫn truyền hoặc cũng có thể do nhồi máu cơ tim.
Sau khi hội chẩn khảo sát chụp DSA động mạch vành thấy mạch vành không có tổn thương, ê-kíp quyết định cho tiến hành phẫu thuật nhưng cần chuẩn bị sẵn sàng máy tạo nhịp tạm thời (standby) để phòng nguy cơ rối loạn nhịp nguy hiểm.
Đúng 14 giờ cùng ngày, ca ghép gan chính thức được triển khai. Chia sẻ về những khó khăn trong ca phẫu thuật, Đại tá, PGS.TS Nguyễn Minh Lý cho biết trong quá trình mổ, bệnh nhân có tình trạng rối loạn chuyển hóa và điện giải rất nặng, tiến triển nhanh. Bệnh nhân bị thiểu niệu, toan chuyển hóa nặng với lactat tăng dần từ 10 lên đến 27 mmol/l, xuất hiện tình trạng giảm Kali dưới 2,5 mmol/l mặc dù được bù liên tục. Tình trạng không đào thải được Natri đã gây tăng áp lực thẩm thấu máu lên 320 osmol/l.
Trước tình thế đó, các bác sĩ đã tích cực phối hợp điều chỉnh các rối loạn, duy trì huyết động đảm bảo tưới máu tạng, bảo vệ não, duy trì thuốc kích thích dẫn truyền và sức co bóp cơ tim. Các bác sĩ cũng chọn dịch truyền giúp giảm áp lực thẩm thấu, tiến hành lọc máu liên tục đồng thời bù các chế phẩm điều chỉnh rối loạn đông máu.
Nhờ sự can thiệp kịp thời, kết thúc ca mổ, các rối loạn toan kiềm được cải thiện dần. Chỉ 8 giờ sau mổ, kết quả các xét nghiệm trở về gần như bình thường. Hiện tại sau khi ghép, chức năng gan của bệnh nhân đang cải thiện, tiếp tục được theo dõi và chăm sóc tích cực.
Từ ca bệnh nguy kịch trên, các bác sĩ khuyến cáo bệnh nhân viêm gan B mạn tính tuyệt đối không tự ý bỏ thuốc hoặc ngưng điều trị. Việc dừng thuốc đột ngột có thể khiến virus bùng phát, dẫn đến suy gan cấp, xơ gan và thậm chí gây nguy kịch đến tính mạng.
