Cây dương liễu nằm sát bờ biển thôn Bình Tịnh (xã Bình Minh, huyện Thăng Bình, Quảng Nam). Người trẻ ở đây không rõ cây này có từ bao giờ, chỉ biết đã gắn với người dân từ thế hệ này sang thế hệ khác. Vậy mà, mới đây cây dương liễu bị cưa hạ khiến bao người tiếc nuối, xót xa, xen lẫn phẫn nộ.
Cây dương liễu là biểu tượng của làng
Mấy ngày nay, người dân làng biển Bình Tân (nay là thôn Bình Tịnh) bàn tán xôn xao khi hay tin cây dương liễu bị cưa hạ. Sự việc chỉ được phát hiện khi cây dương liễu đã thành từng khúc gỗ đưa lên xe chở đi.
Trên các trang mạng xã hội, người dân xã Bình Minh bày tỏ sự xót xa, tiếc nuối, thậm chí phẫn nộ khi cái cây gắn liền với tuổi thơ của bao người, chứng kiến sự thay đổi của nơi này nay đã không còn.
“Hôm nay nghe tin cây dương liễu bị cưa mất, tôi rất buồn vì đó là biểu tượng, là một nhân chứng sống đã cùng người dân Bình Tân cũ trải qua bao nhiêu năm, bao nhiêu sóng gió, bao nhiêu cơn bão lớn.
Quê hương thay da đổi thịt, nhưng dương liễu vẫn đứng đó để chứng kiến mọi thứ. Tôi vẫn còn nhớ như in thưở nhỏ, những ngày chiều ngoài biển, vì mãi mê chơi mà quên đường, cây dương liễu như là chiếc la bàn đưa dẫn tôi về nhà!” - anh Vương Công Lực chia sẻ lên Facebook.
Theo người dân địa phương, cây dương liễu không đơn thuần là một cây dương liễu cổ thụ. Lâu nay, cây gắn liền với đời sống tâm linh của người dân, tượng trưng cho sức mạnh người dân làng biển.
Hơn thế, mảnh đất Bình Minh bờ biển bằng phẳng "nơi nào cũng như nơi nào", cây dương liễu sừng sững giữa rừng thông cằn cỗi đóng vai trò rất quan trọng, định vị cho thuyền thúng mỗi lần ra khơi, mang theo tôm cá về bờ.
Ông Trần Công Hưng (71 tuổi, ngụ thôn Bình Tịnh), người thường đứng ra cúng bái, có trách nhiệm về mặt tâm linh của làng, cho hay 2-3 đời người dân địa phương, chẳng ai dám bén mảng tới cưa hạ cây.
Theo ông, từ thời lập làng hơn 50 năm trước, người dân đã thấy cây dương liễu vươn lên mạnh mẽ giữa rừng dương liễu cằn cỗi. Từ đó về sau, ngư dân địa phương đánh bắt ngoài biển nhìn về bờ, thấy cây để định vị nơi tàu xuất bến.
“Dù cây không quá cao to nhưng đủ để định vị, bởi xung quanh rất nhiều dương liễu nhưng do đất cằn cỗi không mọc nổi. Không hiểu trời đất sinh thế nào mà cây Dương một lại khoẻ mạnh, trở nên đặc biệt giữa rừng dương liễu cằn cỗi” - ông Hưng nói.
Đề nghị công an vào cuộc
Lưu truyền trong làng biển, cây dương liễu này rất linh thiêng. Đã có một vài người mang dụng cụ đến chặt hạ, nhưng khi đụng đến thì rựa hư hỏng, do đó mà cây có tuổi đời hàng chục năm tuổi.
Thời còn trẻ, ông Hưng cũng như những người dân khác ở làng biển Bình Tân vươn khơi bám biển, gần bờ, xa bờ đều có. Ở tít ngoài xa, ngư dân nhìn về hướng Tây, lấy cây dương liễu để định vị cho tàu thuyền cập bến.
Người dân địa phương quan niệm cá ông giúp đỡ, phù hộ cho ngư dân lúc vươn khơi bám biển. Khi có cá ông luỵ bờ, người dân chôn cất, hương khói. Vì là chốn linh thiêng, nên xung quanh cây dương liễu là nơi chôn cất nhiều xác cá ông.
“Cây dương liễu giá trị kinh tế không bao nhiêu, nhưng đã gắn với đời sống văn hoá, tâm linh của người dân địa phương. Dứt khoát, người dân địa phương không ai cưa hạ cây, chúng tôi mong cơ quan chức năng vào cuộc làm rõ, chịu trách nhiệm” - ông Hưng nói.
Anh Trần Văn Thiên (ngụ thôn Bình Tịnh) cho hay cây dương liễu nằm trên vùng đất bờ kè của xã, giáp với mảnh đất của bà N. Mấy năm trước, bà N bán đất cho người khác nhưng được người này cho phép bán dương liễu trồng trên đất.
“Người bán đất đã đi khỏi địa phương, vừa rồi có bán dương liễu cho người khác thu mua gỗ. Không biết người mua gỗ dương liễu vô tình hay cố ý mà cưa luôn cây dương liễu” - anh Thiên bức xúc và cho biết người dân địa phương đã trình báo cơ quan công an, đề nghị vào cuộc điều tra, làm rõ.
Bà Nguyễn Thị Hoa, Chủ tịch UBND xã Bình Minh, xác nhận công an xã đã tiếp nhận nội dung phản ánh của người dân. Hiện nay, công an đang điều tra làm rõ vụ việc, chưa có báo cáo cụ thể cho lãnh đạo xã.
Chốn linh thiêng đối với người dân địa phương
Trong ký ức của người dân làng biển Bình Tân, ngày còn nhỏ, lũ trẻ thường hay tỏ lòng thành kính. Không ai bảo ai, lần lượt những đứa trẻ hay im lặng mỗi lần đi qua chốn linh thiêng, thầm bảo nhau rằng đây là nơi cư ngụ của "những người đã khuất, che chờ cho làng".
“Mấy chục năm qua đi, mặc dù trải qua không biết bao nhiêu cơn bão nhưng cây dương liễu vẫn sừng sững, hiên ngang, kiên trung giống như cái cách người làng tôi bám chặt với quê hương. Nó là ngọn hải đăng tự nhiên của thuyền thúng làng tôi mỗi lần trời mờ sương mất phương hướng” - chị Vương Dung chia sẻ.