Sáng 12-10, tiếp tục phiên họp thứ tư, Ủy ban Thường vụ Quốc hội (QH) cho ý kiến đối với các báo cáo của Chính phủ về kết quả thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội (KT-XH) và dự toán ngân sách nhà nước năm 2021, kế hoạch phát triển KT-XH năm 2022; dự toán ngân sách nhà nước và phương án phân bổ ngân sách trung ương năm 2022.

Vẫn giữ vững được ổn định kinh tế vĩ mô

Tại phiên họp, Bộ trưởng Bộ KH&ĐT Nguyễn Chí Dũng cho biết dù lần đầu đối mặt với tác động nghiêm trọng của cuộc khủng hoảng toàn cầu cả về y tế, KT-XH của dịch COVID-19 nhưng chúng ta vẫn giữ vững được ổn định kinh tế vĩ mô, cơ bản bảo đảm các cân đối lớn.

Lạm phát được kiểm soát, bình quân chín tháng tăng 1,82%, dưới mức QH giao (khoảng 4%). Thu ngân sách ước vượt dự toán, cơ bản bảo đảm nguồn lực cho công tác phòng chống dịch bệnh và các nhiệm vụ cấp bách khác. Bội chi ngân sách nhà nước trong phạm vi dự toán (4% GDP)…

Chủ tịch Quốc hội: Cần chương trình tổng thể về hỗ trợ - ảnh 1
Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ đang phát biểu tại phiên họp. Ảnh: Đ.MINH

Tuy nhiên, dự kiến có 4/12 chỉ tiêu chủ yếu chưa đạt mục tiêu đề ra. Tăng trưởng quý III giảm 6,17%, kéo tốc độ tăng trưởng chín tháng GDP chỉ đạt 1,42%. Kinh tế vĩ mô còn tiềm ẩn một số rủi ro; sức ép lạm phát tăng; xuất khẩu giảm tốc.

Đáng chú ý, xuất hiện tình trạng đứt gãy một số chuỗi sản xuất, chuỗi cung ứng; lưu thông hàng hóa có lúc, có nơi ách tắc cục bộ. Các thị trường tài chính, bất động sản, chứng khoán có thời điểm tăng nóng.

Tiến độ giải ngân vốn đầu tư công thấp, chậm được khắc phục. Khu vực dịch vụ gặp khó khăn nghiêm trọng, đặc biệt là du lịch, lưu trú, ăn uống, vận tải hành khách. Tình hình lao động, việc làm bị ảnh hưởng nặng nề...

Về dự kiến kế hoạch phát triển KT-XH năm 2022, Bộ trưởng Nguyễn Chí Dũng nhấn mạnh cần phòng chống, kiểm soát dịch bệnh hiệu quả để sớm mở cửa trở lại, tận dụng tốt các cơ hội thúc đẩy phục hồi và phát triển KT-XH. Chính phủ tiếp tục giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, bảo đảm các cân đối lớn, nâng cao tính tự chủ, khả năng chống chịu, thích ứng của nền kinh tế.

Chính phủ đề ra 16 chỉ tiêu chủ yếu về các lĩnh vực KT-XH, môi trường; trong đó GDP đạt khoảng 6%-6,5%; tốc độ tăng chỉ số giá tiêu dùng (CPI) bình quân khoảng 4%; bội chi ngân sách nhà nước so với GDP khoảng 4%...

Đánh giá công tác điều hành phòng chống dịch

Nhất trí với nhiều nội dung của báo cáo Chính phủ nhưng cơ quan thẩm tra là Ủy ban Kinh tế đề nghị Chính phủ quan tâm một số vấn đề về tình hình KT-XH năm 2021, trong đó có việc thực hiện các chính sách tài khóa, tiền tệ - tín dụng và an sinh xã hội để hỗ trợ cho người dân và tổ chức, cá nhân sản xuất, kinh doanh bị ảnh hưởng tiêu cực bởi dịch COVID-19.

Ông Vũ Hồng Thanh, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế đề nghị Chính phủ đánh giá rõ hơn công tác điều hành, phối hợp thực hiện các biện pháp phòng chống dịch COVID-19 của các địa phương. Chính phủ làm rõ nguyên nhân chủ quan, khách quan, những hạn chế lớn, nhất là hành lang pháp lý để ứng phó với tình trạng khẩn cấp về y tế, việc đầu tư sản xuất vaccine, thuốc điều trị, quản lý dân cư...

Ủy ban Kinh tế cũng đề nghị Chính phủ phân tích, đánh giá làm rõ hơn nguyên nhân các chỉ tiêu không đạt; khả năng tăng thu, giảm chi và mức bội chi hợp lý, những tác động đến nợ công, kinh tế vĩ mô; giải pháp kiềm chế lạm phát…

Chính phủ cũng cần làm rõ hơn về nhiều nhiệm vụ quan trọng của ngành giáo dục không được tiến hành theo đúng kế hoạch, hệ thống y tế, nhất là y tế cơ sở còn nhiều hạn chế, ngành du lịch bị ảnh hưởng nặng nề... cần được phân tích, đánh giá kỹ.

Đề xuất tiếp tục hỗ trợ người dân và doanh nghiệp

Phát biểu tại phiên họp, Chủ tịch QH Vương Đình Huệ lưu ý làm rõ các nội dung tập trung ưu tiên, đồng thời đánh giá kỹ bối cảnh năm 2022 để có kịch bản phù hợp; làm rõ chuyển hướng trong phòng chống dịch; kế hoạch chiến lược phòng chống dịch cần được tích hợp và tính toán bảo đảm tối ưu và cân bằng giữa yếu tố y tế và KT-XH.

Ông cũng đề nghị quan tâm hơn đến các vấn đề xã hội, tính toán thời điểm nới lỏng có kiểm soát, tránh tư tưởng nóng vội, không chủ quan.

Đặc biệt, Chủ tịch QH đề nghị cần có chương trình tổng thể để phục hồi, phát triển kinh tế và có đề xuất tiếp tục hỗ trợ người dân và doanh nghiệp, khôi phục các hoạt động xã hội, bảo đảm trật tự an toàn xã hội.

Phó Chủ tịch QH Nguyễn Khắc Định đánh giá 2020-2021 là giai đoạn khó khăn nhất từ trước đến nay của đất nước. Vì vậy, cần phải có các gói hỗ trợ với quy mô lớn hơn, các biện pháp mạnh mẽ hơn để phục hồi kinh tế, kích cầu đầu tư, kích cầu tiêu dùng và hỗ trợ người dân, doanh nghiệp…

Cũng tại phiên họp, có ý kiến đề nghị Chính phủ kiểm tra, rà soát và làm rõ một số vấn đề nổi lên thời gian qua để có báo cáo QH, như giá xét nghiệm COVID-19; vấn đề từ thiện của cá nhân; việc chuyển dịch lao động, nhất là tại các tỉnh phía Nam, lao động về quê; vấn đề dạy và học trực tuyến…

Xác định 135 nhiệm vụ cơ cấu lại nền kinh tế

Tại phiên họp, các đại biểu đã nghe Chính phủ trình bày về kế hoạch cơ cấu lại nền kinh tế giai đoạn 2021-2025.

Theo tờ trình của Chính phủ, kế hoạch cơ cấu lại nền kinh tế cần được thực hiện quyết liệt hơn nhằm đẩy nhanh quá trình phục hồi của nền kinh tế, tận dụng cơ hội và tạo đà bứt phá cho giai đoạn tới.

Chính phủ xác định lấy hoàn thiện thể chế, chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo làm đột phá. Lấy cơ cấu lại không gian kinh tế, phát triển kinh tế đô thị, thúc đẩy liên kết vùng, liên kết đô thị - nông thôn và vai trò dẫn dắt đổi mới mô hình tăng trưởng của các vùng kinh tế trọng điểm, các đô thị lớn làm nhiệm vụ trọng tâm.

Kế hoạch xác định có 135 nhiệm vụ phân công cho các bộ, ngành, địa phương để triển khai thực hiện, trong đó giao trách nhiệm cho người đứng đầu nhằm phát huy tính chủ động, sáng tạo, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, phối hợp đi đôi với tăng cường đánh giá, kiểm tra, giám sát.