Ngân hàng Nhà nước (NHNN) vừa có quyết định điều chỉnh các mức lãi suất. Đây là lần điều chỉnh lãi suất thứ ba trong năm nay nhằm thực hiện chủ trương của Quốc hội, chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng về giảm mặt bằng lãi suất, hỗ trợ người dân và doanh nghiệp (DN).
Nỗ lực hỗ trợ nền kinh tế
Ông Nguyễn Tú, Giám đốc một công ty vật liệu xây dựng tại TP.HCM, nhìn nhận sau khi NHNN hai lần hạ lãi suất chính sách và điều hành vào tháng 3 vừa qua, lãi suất cho vay đã bắt đầu hạ nhiệt. “Việc NHNN tiếp tục giảm lãi suất lần này sẽ là cú hích quan trọng cho các DN trong bối cảnh sức mua còn thấp” - ông Tú nói.
NHNN cho biết hiện lãi suất cho vay bình quân của các ngân hàng thương mại trong nước đối với các khoản cho vay mới và cũ còn dư nợ ở mức 9,6%-11,2%/năm. Lãi suất cho vay ngắn hạn bình quân bằng tiền đồng đối với lĩnh vực ưu tiên khoảng 4,4%/năm, thấp hơn mức lãi suất cho vay ngắn hạn tối đa theo quy định của NHNN.
TS Lê Hồng Hạnh, ĐH RMIT Việt Nam, cho biết bằng cách chủ động điều hành chính sách tiền tệ, NHNN đã tương đối thành công trong việc kiểm soát lạm phát và điều hành tỉ giá hối đoái. Điều này giúp duy trì sự ổn định và khả năng cạnh tranh trên thị trường quốc tế, tạo niềm tin cho người dân và các nhà đầu tư.
Do đó, trong bối cảnh các chỉ số kinh tế vĩ mô cũng như tỉ lệ lạm phát của Việt Nam đang ở mức được kiểm soát thì động thái hạ lãi suất này kỳ vọng sẽ đem lại hiệu ứng tích cực cho nền kinh tế.
“Khi nền kinh tế đối mặt với nguy cơ suy thoái, NHNN đã hạ lãi suất để tạo điều kiện cung cấp nguồn vốn rẻ cho ngân hàng thương mại. Từ đó giảm lãi suất cho vay nhằm khuyến khích vay và đầu tư, kích thích tăng trưởng kinh tế” - TS Hạnh nhìn nhận.
|
Ngân hàng Nhà nước vừa điều chỉnh hạ lãi suất lần thứ ba trong năm nay. Ảnh: P.MINH |
Theo chuyên gia kinh tế Trần Thanh Hải, lãi suất tiền gửi giảm sẽ là động lực giúp cá nhân, DN tìm kiếm các cơ hội mới, mang lại lợi suất cao hơn so với ngân hàng và khuyến khích tiêu dùng. Cá nhân và DN cũng có cơ hội tiếp cận khoản vay với lãi suất thấp hơn, tiết kiệm được chi phí.
“Quyết định giảm lãi suất của NHNN thời điểm này rất hợp lý và nhất quán với các mục tiêu của Nhà nước trong việc chủ động, linh hoạt, kịp thời, hiệu quả; phối hợp hài hòa, hợp lý, chặt chẽ với chính sách tài khóa và các chính sách kinh tế vĩ mô khác. Từ đó góp phần kiểm soát lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô, thị trường tiền tệ để phấn đấu giảm lãi suất cho vay đối với DN, người dân, hỗ trợ phục hồi tăng trưởng kinh tế” - ông Hải nhấn mạnh.
Lãi suất hạ nhiệt càng nhanh càng tốt
Ông Trần Thanh Hải đánh giá lãi suất cho vay cần phải hạ nhiệt càng nhanh càng tốt, vì không một DN nào có thể kinh doanh hiệu quả với lãi suất trên 10%.
Nếu lãi suất cho vay giảm xuống 8% thì mới thúc đẩy hiệu quả cho sức sống của DN trong việc tăng khả năng cạnh tranh, giảm giá thành. Qua đó, tăng lực cầu trong nền kinh tế nội địa để bù vào sức mua suy giảm ở thị trường quốc tế.
“Hiện nay, chính sách tiền tệ đang chịu nhiều áp lực để gánh tăng trưởng kinh tế. Tuy nhiên, đằng sau đó có nhiều thách thức như: Phải đảm bảo kiểm soát lạm phát, giảm áp lực mất giá mạnh của đồng Việt Nam; đảm bảo an toàn hệ thống ngân hàng trong khi vẫn phải đảm bảo nhu cầu tín dụng cho nền kinh tế...
Do đó, cần phải có các biện pháp tổng lực khác để không chỉ dựa vào mỗi việc giảm lãi suất. Chẳng hạn như tiếp tục tháo gỡ khó khăn cho thị trường trái phiếu, tăng tốc đầu tư công” - ông Hải đề nghị.
Theo ông Nguyễn Đức Chi, Thứ trưởng Bộ Tài chính, có thực tế là các ngân hàng cũng đang đỏ mắt tìm DN để cho vay. Bởi nếu ôm vốn thì ngân hàng cũng khó mà sống khỏe. Tiếp cận tín dụng là điểm giữa của con đường mà cả DN và ngân hàng đều phải chủ động. Trong bối cảnh hiện nay, DN không bán được hàng vì sức mua yếu nên chưa có nhiều nhu cầu vay vốn. Do đó, các giải pháp cần phải kiên nhẫn.
“Ngoài ra, NHNN và ngân hàng thương mại phải tiếp tục làm tốt hơn nữa công tác truyền thông về tín dụng để xã hội hiểu và đồng thuận” - ông Chi nhấn mạnh.
TS Cấn Văn Lực, chuyên gia kinh tế, cho biết bên cạnh hạ lãi suất, cung tiền (tổng lượng tiền lưu thông trong nền kinh tế) là điểm nhấn quan trọng trong năm nay. Do đó, cung tiền cần phải được đẩy lên khoảng 10% mới tác động tích cực cho nền kinh tế và DN.
Phải thiết lập mặt bằng lãi suất hợp lý
Trong cuộc họp với các bộ, ngành và một số ngân hàng thương mại nhà nước, ngày 24-5, Phó Thủ tướng Lê Minh Khái đề nghị NHNN tiếp thu các ý kiến, tiếp tục rà soát các quy định, thủ tục vay vốn. Nếu thuộc về chủ quan thì tháo gỡ ngay để phục vụ tốt nhất nhu cầu vay vốn của người dân và DN.
NHNN cần phân tích sâu sắc hơn nữa các yếu tố liên quan đến cung cấp tín dụng cho DN, nhất là DN vừa và nhỏ. Đồng thời đánh giá kỹ lưỡng khả năng hấp thụ vốn của các nhóm DN; rà soát cơ chế, chính sách để sửa đổi, bổ sung hoàn thiện hoặc đề xuất cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định.
Cạnh đó, NHNN phải thiết lập mặt bằng lãi suất huy động hợp lý thì lãi suất cho vay mới phù hợp. “DN phát triển thì ngân hàng mới phát triển” - Phó Thủ tướng nhấn mạnh.
|
Phó Thủ tướng yêu cầu Ngân hàng Nhà nước thiết lập mặt bằng lãi suất huy động hợp lý. Ảnh: PM |