Đòi tước vương miện, xin hỏi cục trưởng dùng luật nào?
(PL)- Trước giờ pháp luật không có quy định thu hồi danh hiệu đối với những trường hợp đã đoạt giải bị phát hiện vi phạm một trong các điều kiện dự thi.

“Để đảm bảo công bằng, đề nghị đơn vị tổ chức cuộc thi Hoa hậu Đại dương 2017 hủy kết quả cuộc thi, thu hồi vương miện của Lê Âu Ngân Anh do cô không đảm bảo điều kiện dự thi theo quy định”.

Thông tin mới nhất này từ Cục Nghệ thuật biểu diễn (NTBD) - Bộ VH-TT&DL sau hơn hai tháng khép lại cuộc thi Hoa hậu Đại dương 2017 với những lùm xùm về việc người đoạt giải cao nhất từng nâng mũi đang nhận được nhiều ý kiến ủng hộ, băn khoăn khác nhau.

Không có căn cứ pháp lý

Xét về pháp lý, theo kết quả tra cứu của chúng tôi thì tại thời điểm này không có quy định nào cho phép thu hồi danh hiệu đối với những trường hợp đã đoạt giải bị phát hiện vi phạm một trong các điều kiện dự thi.

Với Nghị định 79/2012 và Thông tư 01/2016 của Bộ VH-TT&DL, thí sinh dự thi người đẹp phải là người chưa thực hiện phẫu thuật thẩm mỹ. Theo đó, nếu bị phát hiện trước là đã phạm quy thì đương nhiên thí sinh không được cho thi. Thế nhưng nếu vì lý do nào đó mà “lọt lưới” do ban tổ chức (BTC) không biết hoặc biết nhưng chấp nhận và cá biệt là đoạt giải (như trường hợp của Ngân Anh) thì pháp luật và điều lệ của từng cuộc thi lại không có quy định chế tài.

Trong việc thu hồi danh hiệu được xem là hình phạt nặng nhất dành cho những người đoạt giải, Nghị định 28/2017 (sửa đổi, bổ sung Nghị định 158/2013) quy định chung là việc thu hồi danh hiệu được thực hiện theo yêu cầu của các cơ quan có thẩm quyền (trong đó có Cục NTBD) hoặc theo quyết định của BTC cuộc thi sau khi được Cục NTBD chấp thuận.

Còn lại, những trường hợp nào bị thu hồi danh hiệu thì hồi nào tới giờ không có quy định chi tiết. Trước đây, Quyết định 31/2000 của Bộ VH-TT&DL chỉ đưa ra một trường hợp duy nhất bị thu hồi danh hiệu, đó là người đang giữ danh hiệu hoa hậu - á hậu, hoa khôi - á khôi vi phạm pháp luật gây ảnh hưởng xấu đến danh hiệu. Tương tự, Nghị định 28/2017 chỉ “phát án” thu hồi danh hiệu những người đoạt giải đã “thực hiện hành vi không phù hợp với giá trị, chuẩn mực đạo đức xã hội, thuần phong mỹ tục, truyền thống văn hóa Việt Nam”.

Đòi tước vương miện, xin hỏi cục trưởng dùng luật nào? - ảnh 1
Hoa hậu Đại dương Việt Nam 2017 Lê Âu Ngân Anh cùng á hậu 1 Nguyễn Thị Diệu Thùy và á hậu 2 Đặng Thanh Ngân. Ảnh: HOÀNG GIANG

Không thể thu hồi danh hiệu

Như vậy, có thể vì không dự liệu được hết các tình huống phát sinh nên Cục NTBD và Bộ VH-TT&DL đã không tham mưu, đề xuất Chính phủ ban hành đủ quy định điều chỉnh tương thích dành cho thí sinh lẫn BTC vi phạm thể lệ thi. Thành thử, đối với một số trường hợp mặc dù bị Cục NTBD yêu cầu hủy kết quả, tước danh hiệu nhưng nếu hỏi “căn cứ pháp lý cụ thể nào” thì câu trả lời lại là “không có”.

Còn nhớ vào giữa tháng 3-2017, Nguyễn Thị Thành đã bị tước danh hiệu á khôi 1 cuộc thi Hoa khôi Du lịch Việt Nam 2017 có phần oan uổng theo chỉ lệnh của Cục NTBD. Bởi lẽ tiêu chí “chưa thực hiện phẫu thuật thẩm mỹ” nếu hiểu sát nghĩa là chưa mổ xẻ để làm đẹp trong khi việc chỉnh răng của người đẹp này chỉ là kết quả của một biện pháp kỹ thuật khác. Giờ đối với Ngân Anh, dẫu vi phạm có khác hơn Thành (nhất là khi cô đã tháo sụn mũi ra để đi thi và không cố ý qua mặt BTC) nhưng nếu truất ngôi hoa hậu của cô thì có nghĩa là Cục NTBD tiếp tục làm không đúng luật định.

Thí sinh của các cuộc thi người đẹp phải hội đủ các điều kiện sau đây:

- Từ đủ 18 tuổi trở lên, có vẻ đẹp tự nhiên (được quy định rõ là chưa thực hiện phẫu thuật thẩm mỹ);

- Có bằng tốt nghiệp THPT trở lên;

- Không có tiền án; không trong thời gian bị truy cứu trách nhiệm hình sự;

- Đáp ứng các tiêu chí của cuộc thi do BTC quy định.

(Theo Nghị định 79/2012 và Thông tư 01/2016 của Bộ VH-TT&DL)

Chính vì thế, lãnh đạo Bộ VH-TT&DL cần phải có ý kiến chỉ đạo lại vụ việc để hành xử của Cục NTBD thể hiện được sự quy củ, chuyên nghiệp. Trong khi chờ bổ sung quy định mới để các mệnh lệnh của Cục NTBD bảo đảm được tính hợp pháp, hãy cứ để dư luận “quyết định” Ngân Anh có là hoa hậu của nhiều người hay chỉ là hoa hậu của BTC (và ban giám khảo) cuộc thi Hoa hậu Đại dương 2017 theo kiểu BTC (ban giám khảo) nào thì hoa hậu đó vậy!

Dư luận muốn nghe lại ý kiến của Thứ trưởng Vương Duy Biên

Tại buổi gặp gỡ báo chí vào sáng 8-11-2017, Thứ trưởng Bộ VH-TT&DL Vương Duy Biên khẳng định BTC cuộc thi Hoa hậu Đại Dương 2017 có lỗi khi để Lê Âu Ngân Anh được đăng quang chứ người đẹp này không có lỗi. Vị thứ trưởng này cho rằng Ngân Anh trước đó đã thông báo với BTC việc mình từng phẫu thuật thẩm mỹ lẫn tháo đoạn sụn nâng mũi ra để tham gia cuộc thi chứ không giấu giếm như nhiều người đẹp khác trong một số cuộc thi nhan sắc trước đó.

Cũng theo Thứ trưởng Vương Duy Biên thì việc tước hay không tước vương miện của hoa hậu Đại dương 2017 hoàn toàn do BTC cuộc thi quyết định. “Từ trước đến nay, Bộ chưa bao giờ can thiệp hay thu hồi bất cứ danh hiệu của một cuộc thi sắc đẹp nào cả” - ông nói.

Vậy tại sao giờ Cục NTBD lại phát văn bản chỉ đạo thu hồi danh hiệu của Ngân Anh? Dư luận đang chờ nghe lại ý kiến của Thứ trưởng Vương Duy Biên về việc này.

NGUYÊN THY