Thuốc viên được bào chế với nhiều kích cỡ khác nhau tùy vào dược tính, vào sự hấp thu, chuyển hóa, phân phối, thải trừ của thuốc. Có nhiều viên thuốc được bào chế với kích thước nhỏ, tuy nhiên cũng có những viên thuốc “quá cỡ thợ mộc” gây nên sự khó uống thuốc.
Để tiện lợi cho việc nuốt thuốc, người sử dụng thuốc cần thực hiện những “tuyệt chiêu” sau:
Làm gia tăng sự tiết nước bọt
Nếu bạn cảm thấy miệng bạn bị khô thì đây cũng là nguyên nhân gây khó khăn cho việc nuốt thuốc. Bạn có thể tự làm tăng sự tiết nước bọt bằng cách tưởng tượng ra rằng bạn đang thưởng thức những món ăn khoái khẩu hoặc những loại trái cây chua như me, xoài, cóc, ổi… Bạn cũng có thể uống trước một hớp nước hoặc có thể đánh nhẹ mặt trên và mặt dưới của lưỡi vào môi hoặc răng. Rất nhiều người cảm thấy việc nuốt thuốc bỗng trở nên dễ dàng nếu áp dụng phương cách như trên.
Đừng đưa thuốc vào cơ thể bằng cách khác
Một số người sử dụng thuốc đã “phát minh” ra những cách đưa thuốc vào cơ thể bằng cách cà thuốc thành bột rồi rắc vào đồ ăn, thức uống hoặc nuốt chung với trái cây như chuối, táo… Điều này chỉ làm phản tác dụng của thuốc hoặc có thể gây ra những tác dụng phụ có hại.
Chỉ cần lưu ý một số “bí kíp” thì có thể khắc phục tình trạng khó nuốt thuốc ở nhiều người.
Không bẻ nhỏ viên thuốc ra
Không nên “thuận lợi hóa” việc nuốt thuốc bằng cách cắt hoặc bẻ viên thuốc ra làm đôi hoặc nhiều phần nhỏ hơn vì phương pháp này có thể ảnh hưởng đến phương cách mà thuốc sẽ được hòa tan trong dạ dày, đồng thời còn làm cho viên thuốc càng có mùi vị “khó ưa” hơn. Bên cạnh đó, những cạnh sắt của mặt cắt viên thuốc có thể gây trầy xước cho cuống họng khi nuốt.
Một vài viên thuốc được bao viên một cách đặc biệt có tác dụng “hẹn giờ”. Khi bẻ viên thuốc ra thì sẽ khiến cho viên thuốc được giải phóng nồng độ một cách nhanh chóng hơn và vì thế dễ xảy ra những trường hợp ngộ độc thuốc.
Cẩn thận chọn loại nước để uống thuốc
Về các loại thức uống dùng để uống thuốc, bạn cần được tư vấn bởi dược sĩ để xem loại thuốc mà bạn đang dùng với loại thức uống mà bạn đang uống có thể xảy ra sự tương tác hay không. Trà và cà phê thường làm giảm hoặc mất hoạt tính của thuốc.
Đặc biệt, dịch ép nước trái bưởi có thể gây bất lợi cho việc uống thuốc. Dịch này sẽ làm tăng sự hấp thu của một số dược phẩm, gây nguy hiểm cho cơ thể. Nếu thuốc được hấp thu nhanh hơn mong đợi, có nghĩa là thuốc sẽ tăng tác động làm tăng những tác dụng phụ. Các loại thuốc tương tác với dịch ép trái bưởi gồm các thuốc hạ huyết áp, thuốc hạ cholesterol statin, thuốc ức chế miễn dịch được dùng trong các trường hợp cấy ghép các cơ quan nội tạng, chất ức chế men protease trong điều trị HIV/AIDS, một vài loại thuốc chống lo âu (anti-anxiety) và kháng histamine (antihistamin).
Có nhiều bậc cha mẹ tìm cách cho trẻ uống thuốc dễ hơn bằng cách cho uống thuốc chung với những loại nước giải khát, nước trái cây. Điều này hoàn toàn bất lợi cho việc sử dụng thuốc bởi vì có rất nhiều dược phẩm bị mất hiệu quả hoặc gây ra tác dụng phụ khi được sử dụng chung với một số loại thực phẩm và thức uống. Chẳng hạn, có một vài loại kháng sinh không bao giờ được sử dụng chung với sữa hoặc những sản phẩm từ sữa.
| Cần điều trị nếu mắc chứng khó uống Nếu bạn thường xuyên gặp khó khăn trong việc uống thuốc thì có thể bạn mắc phải chứng khó nuốt (dysphagia). Đây là lúc bạn cần phải được chẩn đoán và điều trị. Cần nên nhớ rằng những bệnh nhân dysphagia không những gặp khó khăn trong việc uống thuốc mà ngay cả nuốt tất cả các loại thực phẩm, thậm chí uống nước cũng không dễ dàng.Tình trạng khó nuốt thuốc không chỉ gặp ở trẻ em mà đôi khi người lớn cũng mắc phải. |
DS NGUYỄN BÁ HUY CƯỜNG, ĐH Murdoch – Úc
