Chiếm lại nhà đã bị cưỡng chế, xử sao?

Bị cáo chiếm lại nhà bị cưỡng chế. VKS bảo tội xâm phạm chỗ ở của công dân, tòa bảo tội không chấp hành án. Vụ án càng thêm khó xử khi có quyết định giám đốc thẩm hủy hai bản án sơ, phúc thẩm trong vụ kiện dân sự trước đó.

Ngày 26-11, TAND quận 11 (TP.HCM) sau khi xét hỏi đã quyết định hoãn phiên tòa, trả hồ sơ vụ bà Trần Thị Hồng Hạnh bị truy tố về tội xâm phạm chỗ ở của công dân (Điều 124 BLHS) để điều tra bổ sung chứng cứ buộc tội.

Lần thứ hai tòa trả hồ sơ

Đây là vụ án gây tranh cãi nhiều về mặt tội danh giữa các cơ quan tố tụng. Lần hoãn này cũng là lần thứ hai tòa trả hồ sơ vì không đồng tình với việc truy tố.

Theo hồ sơ, em Nguyễn Thị Nhi (SN 1995) được thừa kế một căn nhà trong hẻm đường Hàn Hải Nguyên (phường 3, quận 11) từ bà ngoại. Sau khi bà ngoại mất, tháng 7-2009, cha của em Nhi (người đại diện theo pháp luật) đã bán căn nhà cho bà Nguyệt. Sau đó, bà Nguyệt được UBND quận 11 cấp giấy hồng.

Dù đã được cấp giấy hồng nhưng trên thực tế bà Nguyệt vẫn chưa nhận được nhà bởi trong nhà còn có ba mẹ con bà Hạnh (con dâu của người để lại di sản thừa kế) đang ở. Ba mẹ con bà Hạnh cũng không thừa nhận việc thừa kế nói trên nên không chịu giao nhà.

Bà Nguyệt kiện cha của em Nhi ra TAND quận 11 đòi nhà. Xử sơ thẩm hồi tháng 3-2010, tòa buộc bà Hạnh phải giao nhà cho bà Nguyệt. Bà Hạnh kháng cáo nhưng TAND TP.HCM đã bác kháng cáo, giữ nguyên án sơ thẩm.

Theo yêu cầu thi hành án (THA) của bà Nguyệt, đầu tháng 7-2011, Chi cục THADS quận 11 đã tiến hành cưỡng chế buộc mẹ con bà Hạnh phải giao nhà. Đoàn cưỡng chế đã di dời tài sản của mẹ con bà Hạnh về nơi bố trí ở tạm của quận Tân Phú. Trưa cùng ngày, đoàn cưỡng chế đã bàn giao căn nhà trên cho bà Nguyệt trong tình trạng nhà trống.

Nhận nhà, bà Nguyệt lập tức cho người giật sập mái tôn để sửa chữa nhà thì mẹ con bà Hạnh xông vào nhà ngăn chặn khiến bà Nguyệt phải dừng việc thi công. Sau đó, bà Hạnh đã che tạm tấm nylon để cùng các con sống, sinh hoạt trong căn nhà không có mái này.

Tòa, VKS tranh cãi về tội danh

Đầu tháng 9-2012, bà Hạnh đã bị khởi tố, sau đó bị truy tố về tội xâm phạm chỗ ở của công dân.

Nhận hồ sơ, TAND quận 11 đã trả hồ sơ lại cho VKS quận vì cho rằng có đủ căn cứ cho thấy bà Hạnh phạm tội không chấp hành án theo Điều 304 BLHS. Theo tòa, trong suốt quá trình xét xử và THA (vụ đòi nhà của bà Nguyệt), bà Hạnh đã tỏ rõ ý không đồng tình và không thực hiện tất cả phán quyết, quyết định của tòa. Trưa ngày xảy ra vụ cưỡng chế, bà Hạnh cùng các con đã bị đưa ra khỏi nhà. Nhưng ngay sau khi đoàn cưỡng chế ra về, bà Hạnh cùng các con đã quay lại tái chiếm. Cho đến thời điểm này, hai bản án dân sự sơ thẩm, phúc thẩm vẫn có hiệu lực pháp luật, nghĩa là có sự bắt buộc mọi người có nghĩa vụ phải chấp hành nhưng bà Hạnh đã không chấp hành.

Không đồng ý, VKS bảo lưu quan điểm truy tố ban đầu. Theo VKS, khi đoàn cưỡng chế bàn giao nhà là trong tình trạng nhà trống, tức đã THA xong. Kể từ lúc đó, căn nhà đã thuộc quyền sở hữu, quản lý của bà Nguyệt. Chưa đầy hai tiếng sau, bà Hạnh cùng các con xông vào nhà cản trở việc sửa chữa rồi tái chiếm nhà bà Nguyệt để sử dụng là xâm phạm chỗ ở của công dân.

Khó xử!

Sau khi VKS chuyển lại hồ sơ cho tòa thì xuất hiện một tình tiết mới. Ngày 25-7-2013, Tòa Dân sự TAND Tối cao đã có quyết định giám đốc thẩm, hủy cả hai bản án sơ, phúc thẩm trong vụ đòi nhà của bà Nguyệt để giải quyết lại từ đầu. Từ đó, bà Hạnh cho rằng mình đã bị truy tố oan. Ngoài ra, bà Hạnh còn trình bày đã sống cùng chồng con ở căn nhà trên 23 năm nay, có hộ khẩu tại đó...

Tại phiên xử hôm qua, sau khi đọc nội dung vụ án, đại diện VKS đã đề nghị hoãn xử vì có tình tiết giám đốc thẩm nói trên. Tuy nhiên, tòa vẫn tiến hành xét xử.

Cuối cùng, tòa đã quyết định hoãn xử để điều tra bổ sung chứng cứ buộc tội như đã nói.

Không đồng tình, vẫn phải xử

Theo BLTTHS, tòa chỉ xét xử những bị cáo và những hành vi theo tội danh mà VKS truy tố và tòa đã quyết định đưa ra xét xử. VKS kết luận truy tố bị cáo những hành vi nào, theo tội danh nào thì tòa chỉ xét xử những hành vi đó, theo tội danh đó. Nếu xét thấy điều tra chưa đầy đủ, có thể bỏ lọt người phạm tội hoặc bỏ lọt tội phạm thì trả hồ sơ để điều tra bổ sung.

Cũng theo BLTTHS, tòa có thể xét xử theo khoản nặng hơn hoặc khoản nhẹ hơn so với khoản mà VKS đã truy tố trong cùng một điều luật. Hoặc tòa có thể xét xử về một tội khác bằng hoặc nhẹ hơn tội mà VKS đã truy tố. Tòa không được xét xử bị cáo về tội khác nặng hơn so với tội mà VKS đã truy tố cho dù có đủ căn cứ.

Ở vụ án này, tội danh mà VKS truy tố (xâm phạm chỗ ở của công dân) nhẹ hơn tội mà tòa cho rằng bị cáo phạm phải (tội không chấp hành án) nên tòa vẫn phải xét xử về tội xâm phạm chỗ ở của công dân. Nếu không đồng ý thì ngay trong bản án của mình, tòa có thể kiến nghị tòa cấp trên xem xét lại.

Một thẩm phán Tòa Phúc thẩm TAND Tối cao tại TP.HCM

HOÀNG YẾN

Đừng bỏ lỡ

Video đang xem nhiều

Đọc thêm

Đọc nhiều
Tiện ích
Tin mới