Hộ khẩu: Quản lý đừng làm khổ dân

Đây chính là mục đích của việc quản lý xã hội theo hộ khẩu trong Nghị định 104-CP năm 1964 khi hộ khẩu được áp dụng chính thức.

Các lợi ích thiết yếu như được phân phối thực phẩm, được đăng ký danh sách chờ mua xe đạp, phân phối nhà của Nhà nước, nghỉ ngơi… đều phụ thuộc và được quyết định bởi… hộ khẩu. Một mục đích khác của hộ khẩu là hạn chế di dân từ nông thôn ra thành thị nhằm đảm bảo sản xuất nông nghiệp được ổn định và nạn thất nghiệp tại thành thị không xảy ra. Như vậy, hộ khẩu, ở một góc độ nào đó, rất thuận tiện cho việc Nhà nước thực hiện các biện pháp quản lý xã hội.

Từ đó đến nay, hộ khẩu, nhất là ở Hà Nội và TP.HCM trở thành niềm ao ước của không ít người. Đất nước phát triển hơn, đời sống văn minh và giàu có hơn nhưng hộ khẩu lại đang kìm hãm những công dân chân chính tiếp cận và thụ hưởng sự giàu có, văn minh mà chính họ mang lại cho đất nước.

Người không có hộ khẩu ở các TP lớn, dù được coi là lực lượng quan trọng đóng góp cho sự phát triển kinh tế-xã hội ở đó nhưng những nỗi truân chuyên họ gặp phải lại ít được thấu hiểu. Họ phải dùng điện, nước với giá rất cao. Nếu muốn dùng giá như người có hộ khẩu, có khi phải luồn lách.

Con cái họ không thể học trường công, nếu muốn học cũng lại phải phong bao, phong bì. Họ không thể trở thành công chức nhà nước, trong khi nhiều người, với khả năng, kiến thức và tâm huyết, thừa tiêu chuẩn trở thành “công bộc của dân”. Khi thực hiện các thủ tục hành chính, người không có hộ khẩu ở các đô thị phải về nơi thường trú để xin xác nhận.

Tốn kém chi phí đã đành, họ còn phải nghỉ làm nhiều ngày để thực hiện cho xong một thủ tục hành chính vốn dĩ khá đơn giản. Để có được hộ khẩu tại những TP lớn, nhiều người đã không ngần ngại đưa “chi phí ngoài luồng” để thay đổi tình trạng hộ khẩu của mình.

Có quan điểm cho rằng: Người nhập cư gây ra những bất ổn và chi phí xã hội cao tại các đô thị nhưng như nghiên cứu “Hệ thống đăng ký hộ khẩu ở Việt Nam” chỉ ra: Những chi phí xã hội và sự bất ổn của những người không có hộ khẩu không đáng là bao so với những gì họ đóng góp. Có chăng đó là một chút thuận lợi trong quản lý dân số và trật tự xã hội. Nhưng như đã phân tích: Công dân Việt Nam sẽ vì hộ khẩu mà tiếp tục chịu nhiều phiền toái trong việc được đảm bảo các quyền căn bản của mình.

“Thóc ở đâu, bồ câu ở đó”. Hiến pháp 2013 đã ghi nhận: Công dân Việt Nam có quyền tự do cư trú trong nước và việc thực hiện quyền này do luật định.

Đã đến lúc vấn đề hộ khẩu lại cần được đặt ra một cách nghiêm túc và vì dân nhất.

Đừng đua nhau tăng lãi suất

Đừng đua nhau tăng lãi suất

(PLO)- Đang bị bủa vây với hàng loạt khó khăn do dịch COVID-19 thì lãi suất cho vay của các ngân hàng lại đua nhau tăng… làm cho các doanh nghiệp khó khăn hơn.
Đánh thuế cao người có nhiều nhà đất: Món nợ nhiều năm

Đánh thuế cao người có nhiều nhà đất: Món nợ nhiều năm

(PLO)- Mặc dù có nhiều chỉ đạo từ cấp cao nhất nhưng đến nay chính sách thuế đối với nhà đất vẫn không có thay đổi đột phá. Trong hơn 10 năm qua, nhiều lần Bộ Tài chính đưa ra dự thảo Luật Thuế tài sản (bao gồm nhà đất) nhưng đều chưa đến được “cửa” Quốc hội. Vì sao?
Để vàng SJC hết lạ lùng

Để vàng SJC hết lạ lùng

(PLO)- Giá vàng miếng SJC đắt hơn giá vàng thế giới đến gần 20 triệu đồng/lượng và không có nước nào trên thế giới có mức chênh lệch quá lớn như vậy.
1.000 tỉ đồng để bồi dưỡng cán bộ: Vấn đề không nằm ở chi phí

1.000 tỉ đồng để bồi dưỡng cán bộ: Vấn đề không nằm ở chi phí

(PLO)- Mỗi năm, ngân sách nhà nước chi cho việc bồi dưỡng cán bộ, công chức, viên chức khoảng 1.000 tỉ đồng, trong đó Hà Nội và TP.HCM chiếm hơn 200 tỉ đồng. Thế nhưng chất lượng bộ máy có được cải thiện tương xứng với chi phí và tâm sức của nhiều người hay không vẫn là dấu hỏi.
Oái oăm cái sổ hồng của căn hộ chung cư

Oái oăm cái sổ hồng của căn hộ chung cư

(PLO)- Việc chậm cấp, chưa cấp sổ hồng chung cư không chỉ do doanh nghiệp mang sổ đi cầm, vi phạm xây dựng... mà còn có sự rề rà đến khó hiểu của các cơ quan nhà nước.
Thu nhập từ nền tảng số nhưng không nộp thuế: Coi chừng bị tù

Thu nhập từ nền tảng số nhưng không nộp thuế: Coi chừng bị tù

(PLO)- Hiện nay, với sự phối hợp chặt chẽ giữa cơ quan thuế và các ngân hàng, vấn đề quản lý dòng tiền từ nước ngoài gửi vào tài khoản của các cá nhân là việc không khó, và vì vậy, cơ quan thuế rất dễ dàng yêu cầu ngân hàng khấu trừ khoản thuế mà các cá nhân không kê khai, đóng thuế.
'Dôi dư công chức, viên chức ở TP.HCM'

'Dôi dư công chức, viên chức ở TP.HCM'

(PLO)- Tại TP.HCM, số biên chế nhiều hơn số lượng được trung ương duyệt có nguyên nhân từ việc tốc độ gia tăng dân số cao, số lượng bệnh viện, trường học tăng cao theo từng năm.