Hôm nay (10-1), nhà báo Xuân Phú, Phó Tổng Biên tập báo Đồng Nai được trao tặng huân chương Lao động hạng Ba. Ông được bạn đọc và đồng nghiệp biết đến là một người say mê, bền bỉ với nghề, một cây bút sắc sảo và khát khao đi đến tận cùng sự thật.

Nhà báo Xuân Phú bắt đầu câu chuyện với báo Pháp Luật TP.HCM: “Vào nghề báo với tôi là một sự tình cờ. Năm 1976, tôi 18 tuổi, sau khi học xong lớp 12, nghe bạn bè rủ rê, tôi nộp đơn vào báo Đồng Nai. Ai dè nghiệp báo đã giữ chân tôi từ đó đến nay.

Tay ngang đến ngòi bút vàng

. Phóng viên: Tay ngang bước vào nghề báo, ông gặp nhiều khó khăn để theo nghề?

+ Nhà báo Xuân Phú: Không kể những thiếu thốn, đói ăn trong thời điểm sau 1976 mà cả nước phải đối mặt, tôi còn gặp nhiều bất lợi vì “văn dở, chữ xấu”. Các đồng nghiệp viết lách ra sao không biết, còn với tôi nhiều năm liền như đánh vật với từng con chữ, tin bài bị chê tá lả. Viết báo kém mà sức khỏe tôi cũng không ổn, hễ thời tiết chuyển mùa là phải đi cấp cứu.

Nhà báo Xuân Phú: Không “đục đẽo” ai, chỉ đòi lẽ công bằng!  - ảnh 1
 

Nhà báo Xuân Phú phỏng vấn Thiếu tướng Nguyễn Phi Hùng, Phó Tổng Cục trưởng Tổng cục Cảnh sát phòng, chống tội phạm - Bộ Công an. Ảnh: TD

Tôi học viết báo chủ yếu từ kinh nghiệm truyền đạt của các nhà báo đàn anh và học “mót” của các đồng nghiệp từ TP.HCM về tỉnh Đồng Nai tác nghiệp. Hơn 37 năm theo nghề, tôi chỉ tham dự các lớp nghiệp vụ ngắn ngày, không học trường lớp bài bản nào nên cũng không có bằng cấp về báo chí.

. Với nền tảng đó trụ lại với nghề đã là khó. Điều gì biến ông viết báo tay ngang trở thành “ngòi bút vàng” về lĩnh vực kinh tế của tỉnh Đồng Nai nhiều năm liền?

+ Chắc là do duyên nghiệp! Khi vào báo Đồng Nai, lãnh đạo phân công tôi về Tổ Tuyên truyền công thương (nay là Ban Tuyên truyền kinh tế). Cứ như thế, tôi đi một lèo từ phóng viên kinh tế cho đến khi làm trưởng Ban Tuyên truyền kinh tế. Tôi cũng không được học hành gì về lĩnh vực kinh tế, cho dù là lớp bồi dưỡng ngắn hạn. Đôi lúc, tôi thấy mình cũng hơi liều. Không được đào tạo qua trường lớp, tôi tự học hỏi để có những đề tài kinh tế không thua kém đồng nghiệp báo khác. Đã vậy tôi còn phải gánh vác thêm nhiệm vụ hướng dẫn, đào tạo lớp phóng viên trẻ viết về lĩnh vực kinh tế.

Tôi có một chút tự hào là đội ngũ phóng viên kinh tế của báo Đồng Nai chịu khó rèn luyện, kiên trì phấn đấu để thể hiện bản lĩnh tay nghề. Nhiều bạn mở rộng hoạt động tác nghiệp ra ngoài phạm vi tỉnh Đồng Nai, đứng tên trên nhiều tờ báo lớn ở TP.HCM và Trung ương với những đề tài được dư luận quan tâm.

Người dân quan tâm, lẽ nào nhà báo im lặng?

. Không chỉ trên lĩnh vực kinh tế, mà những vụ tiêu cực như “xà xẻo đất lòng hồ Trị An”, ông cũng là một trong những nhà báo đề cập đầu tiên và đề nghị phải xử nghiêm. Làm báo tại địa phương, chất vấn tận cùng trách nhiệm của quan chức, có ai nói ông uống thuốc liều không?

+ Là nhà báo khi phát hiện đề tài được dư luận quan tâm mà im lặng, làm ngơ thì đau lắm. Về vụ hồ Trị An, tôi có thông tin và đề xuất ban biên tập thực hiện. Tôi làm với suy nghĩ đưa lên mặt báo những vấn đề chưa tốt để cơ quan có thẩm quyền chấn chỉnh cho tốt hơn chứ không phải “đục đẽo” ai hết.

Năm 2008, tôi thực hiện loạt bài điều tra “Đường dây chạy thuế ở Grobest” liên quan đến một số cá nhân ở Cục Thuế tỉnh Đồng Nai và Tổng cục Thuế, cơ quan điều tra Bộ Công an vào cuộc và nhiều người bị xử lý hình sự. Nhiều đồng nghiệp cũng ái ngại cho tôi khi thực hiện đề tài này vì đụng chạm.

Đúng là có người nói tôi uống thuốc liều nhưng tôi nghĩ nếu ngại đụng chạm thì khó có thể theo nghề. Nếu thu thập đầy đủ thông tin, viết bài khách quan, công tâm thì bạn đọc, dư luận và pháp luật sẽ bảo vệ mình.

. Nếu thời gian quay trở lại, ông có chọn nghề báo nữa không?

+ Tôi sẽ chọn nghề báo. Còn làm báo là còn vất vả nhưng nghề báo cũng đem lại cho nhà báo những thú vị mà nhiều ngành nghề khác không có được.

Hơn 37 năm làm ở báo Đồng Nai đối với tôi là cuộc chạy đường trường để vượt lên chính mình. Tôi đã rèn luyện, cống hiến cho nghề không chút đắn đo, toan tính thiệt hơn. Mỗi khi khó khăn, tôi lại nghĩ đến anh Ba Giao, Phó Tổng biên tập thời mới lập báo, anh đã giang rộng vòng tay nhận những người “tay ngang” như tôi hồi ấy để giờ đây sự trưởng thành của chúng tôi không uổng sự hy vọng của anh. Tôi cũng nghĩ đến những tấm gương của các nhà báo thế hệ cha chú, đàn anh ngay trong làng báo Đồng Nai. Họ đã cống hiến cho nghề báo mà chẳng màng lợi ích cho bản thân. Tôi cũng tự hào mình là một trong số ít người đã chứng kiến những vui buồn và sự đổi mới, phát triển của báo Đồng Nai.

. Xin cảm ơn ông.

Nhà báo Xuân Phú hiện là Phó Tổng Biên tập báo Đồng Nai.

- Bốn giải báo chí quốc gia.

- 15 lần đạt giải “Ngòi bút vàng” của Hội Nhà báo tỉnh Đồng Nai.

- Hơn 10 bằng khen của UBND tỉnh Đồng Nai.

- Được tặng danh hiệu “Nhà báo tiêu biểu Đồng Nai 2010-2012”.

 

 

TRUNG DUNG