Mới đây, Ban Chủ nhiệm Đoàn Luật sư tỉnh Khánh Hòa đã phân công văn phòng luật sư chỉ định luật sư tham gia bảo vệ cho gia đình người bị hại HTN trong vụ Trần Viết Duy và đồng phạm bị truy tố về tội giết người theo yêu cầu của TAND tỉnh này.
Mâu thuẫn trên sân bóng chuyền
Theo hồ sơ, khoảng 8 giờ ngày 5-6-2012, tại Công viên đường 2-4 (TP Nha Trang), Duy rủ 14 người khác chuẩn bị hung khí đến sân bóng chuyền để đánh nhóm của N. do trước đó có mâu thuẫn. Đến nơi, nhóm Duy lao vào dùng nhiều loại hung khí đánh tới tấp nhóm của N. Khi N. bỏ chạy, nhiều người trong nhóm của Duy đã đuổi theo dùng hung khí đâm chém nhiều nhát cho đến khi N. gục xuống. Dù đã được mọi người đưa đi cấp cứu nhưng N. đã tử vong trên đường đến bệnh viện.
Sau đó, nhóm của Duy lần lượt bị bắt, bị khởi tố, truy tố về tội giết người với khung hình phạt cao nhất là tử hình. Theo quy định, cơ quan tố tụng đã yêu cầu Đoàn Luật sư tỉnh Khánh Hòa chỉ định luật sư bào chữa cho 15 bị cáo.

Luật sư đang bào chữa cho một bị cáo chưa thành niên tại một phiên tòa lưu động. Ảnh minh họa: HTD
Riêng nạn nhân N. là người chưa thành niên (SN 1997). Cha của nạn nhân có yêu cầu các bị cáo phải bồi thường thiệt hại gần 140 triệu đồng. Đồng thời, khi có quyết định đưa vụ án ra xét xử, cha của nạn nhân có đơn đề nghị tòa mời luật sư để bảo vệ quyền lợi hợp pháp cho gia đình mình. Căn cứ vào Thông tư liên tịch số 01 ngày 12-7-2011 của VKSND Tối cao - TAND Tối cao - Bộ Công an - Bộ Tư pháp - Bộ LĐ-TB&XH, TAND tỉnh Khánh Hòa đã yêu cầu đoàn luật sư tỉnh phân công văn phòng luật sư cử luật sư bảo vệ quyền lợi cho gia đình nạn nhân trong phiên sơ thẩm…
Chỉ định luật sư: Nên đưa vào luật!
Đây là một tình huống khá lạ trong tố tụng hình sự. Luật sư Nguyễn Hồng Hà (Phó Chủ nhiệm Đoàn Luật sư tỉnh Khánh Hòa) cho biết BLTTHS không có quy định nào bắt buộc phải chỉ định luật sư bảo vệ cho phía người bị hại chưa thành niên. Tuy nhiên, Thông tư liên tịch số 01/2011 (hướng dẫn thi hành một số quy định của BLTTHS đối với người tham gia tố tụng là người chưa thành niên) lại quy định như sau: Trong trường hợp người bị hại chưa thành niên hoặc cha mẹ, người đỡ đầu, người đại diện hợp pháp của họ không lựa chọn được người bảo vệ quyền lợi cho người bị hại thì theo yêu cầu hoặc đề nghị của họ, cơ quan điều tra, VKS hoặc tòa cần yêu cầu đoàn luật sư phân công văn phòng luật sư cử luật sư hoặc cơ quan, tổ chức có người bị hại là thành viên cử bào chữa viên nhân dân bảo vệ quyền lợi cho họ.
Như vậy, xét về góc độ lập pháp thì Thông tư 01 đã “vượt” luật khi quy định một chuyện mà BLTTHS không hề đề cập tới.
Theo luật sư Hồng Hà, việc chỉ định luật sư tham gia bảo vệ cho người bị hại chưa thành niên là điều cần thiết, thể hiện tính nhân đạo, qua đó quyền lợi hợp pháp của người bị hại chưa thành niên cũng như gia đình của họ được đảm bảo hơn. Tuy nhiên, để đảm bảo tính pháp lý chặt chẽ để áp dụng thống nhất thì trong đợt chỉnh sửa, bổ sung BLTTHS tới đây, các nhà làm luật nên cân nhắc đưa nội dung này vào luật.
| Thông báo ra sao? Khoản 1 Điều 14 Thông tư 01 quy định cơ quan tố tụng phải thông báo cho người bị hại chưa thành niên hoặc cha mẹ, người đỡ đầu, người đại diện hợp pháp của họ về quyền nhờ luật sư, bào chữa viên nhân dân hoặc người khác bảo vệ quyền lợi cho người bị hại chưa thành niên. Vậy cơ quan tố tụng thông báo dưới hình thức nào: thông báo miệng, bằng văn bản, lập biên bản? Nếu có căn cứ xác định cơ quan tố tụng không thông báo thì có bị coi là vi phạm tố tụng nghiêm trọng hay không? Luật sư CAO QUANG THUẦN, Đoàn Luật sư TP.HCM |
ĐỨC TRÍ