Ngày 20-3, Bệnh viện Nhi đồng 1 (TP.HCM) tổ chức buổi chia sẻ thông tin về ca ghép thận đầu tiên được thực hiện tại bệnh viện.
Bé trai hồi sinh nhờ quả thận mẹ ruột hiến tặng
Bệnh nhi là KTP (14 tuổi, ngụ Đồng Nai), người hiến thận là mẹ ruột bệnh nhi.
Khai thác bệnh sử ghi nhận vào tháng 6-2025, bệnh nhi nhập viện trong tình trạng phù mặt, bầm da rải rác, lượng nước tiểu 400 - 500 ml/ngày. Qua thăm khám, trẻ được chẩn đoán mắc bệnh thận mạn giai đoạn cuối không rõ nguyên nhân.
Bệnh nhi được đặt catheter tĩnh mạch cổ trái để chạy thận nhân tạo cấp cứu. Sau đó, trẻ được phẫu thuật đặt catheter lọc màng bụng vào tháng 10-2025 và tiến hành lọc màng bụng chu kỳ cho đến nay.
Trước đó, bệnh nhi từng mắc xuất huyết giảm tiểu cầu khi 4 tuổi, điều trị tại bệnh viện địa phương nhưng không ghi nhận bệnh lý thận. Trong quá trình điều trị, em đã được truyền hồng cầu 2 lần tại Bệnh viện Nhi đồng 1.
Ca hiến ghép thận được tiến hành ngày 5-3-2026. Sau phẫu thuật, người hiến thận được chăm sóc tại khoa Hồi sức ngoại 1 ngày, sau đó chuyển sang khoa Ngoại thận - Tiết niệu theo dõi 7 ngày.
Bệnh nhi được chăm sóc tại phòng cách ly Hồi sức tim, khoa Hồi sức ngoại trong 4 ngày, sau đó, chuyển sang phòng cách ly ghép thận khoa Thận - Nội tiết trong 8 ngày.
Đến ngày 16-3, sức khỏe bệnh nhi ổn định và được xuất viện. Hiện chức năng thận của bé đã cải thiện rõ rệt, các chỉ số xét nghiệm gần như trở về bình thường, sức khỏe của người mẹ cũng ổn định.
Chị NTPV (39 tuổi, ngụ Đồng Nai) - mẹ của bệnh nhi - chia sẻ trước khi lên phòng mổ, thấy sự hoành tráng và đông đảo các bác sĩ, bản thân hơi hồi hộp nhưng cảm giác đó rất nhỏ so với niềm hy vọng ngày mai trẻ sẽ hồi phục và có một tương lai bình thường như các bạn nhỏ khác.
"Thật sự, cảm xúc mạnh nhất là khi thấy con đau đớn, có lúc bé kêu ‘Mẹ ơi cứu con’. Khoảnh khắc đó khiến tôi sợ, nhưng trên hành trình ghép thận thì không còn điều gì đáng sợ nữa" - chị nói.
Hiện tại, sức khỏe của cả mẹ và con đều ổn định. Người mẹ cho biết các chỉ số của bé rất tốt, sức khỏe của tôi cũng hồi phục hoàn toàn. Giờ đây, cả hai mẹ con đều khỏe mạnh, mọi thứ đều ổn.
Bác sĩ Nguyễn Đức Quang, Trưởng khoa Thận Nội tiết Bệnh viện Nhi đồng 1, cho hay hiện nay, khoa có 31 trẻ bị suy thận mạn giai đoạn cuối. Trong đó, 25 ca đang được lọc màng bụng, 6 ca đang được lọc máu.
Chuẩn bị kỹ lưỡng cho ca ghép thận đầu tiên
TS.BS Ngô Ngọc Quang Minh, Giám đốc Bệnh viện Nhi đồng 1, cho biết đây là ca ghép thận đầu tiên của bệnh viện, đòi hỏi nhiều nỗ lực dù đã có sự chuẩn bị kỹ lưỡng.
Dù là ca đầu tiên và không hề dễ dàng, chúng tôi rất vui mừng khi ca ghép đã thành công. Kết quả này có được nhờ sự hỗ trợ rất lớn từ Bệnh viện Chợ Rẫy, cùng quá trình chuẩn bị trong 2- 3 năm qua của bệnh viện, bao gồm cả việc cử nhân sự đi đào tạo và học tập bài bản" - bác sĩ Minh chia sẻ.
Từ thành công của ca ghép này, đơn vị kỳ vọng sẽ tiếp tục triển khai thường quy kỹ thuật ghép thận. Thời gian tới, với sự hỗ trợ của các đơn vị như Bệnh viện Chợ Rẫy và các trung tâm ghép tạng lớn trong cả nước, Bệnh viện Nhi đồng 1 kì vọng sẽ thực hiện được nhiều ca hơn nữa, phấn đấu trong tương lai gần trở thành trung tâm ghép tạng của khu vực phía Nam.
PGS.TS.BS Thái Minh Sâm, Phó Chủ tịch Hội Tiết niệu - Thận học TPHCM, nguyên Trưởng Khoa Tiết niệu Bệnh viện Chợ Rẫy, bày tỏ sự trân trọng đối với người mẹ đã chấp nhận hiến một phần cơ thể để cứu con. Những nghĩa cử cao đẹp như vậy không chỉ mang lại cơ hội sống cho người bệnh mà còn tạo điều kiện để đội ngũ y bác sĩ nâng cao chuyên môn và theo kịp tiến bộ của thế giới.
Tại Việt Nam, lĩnh vực ghép thận nói riêng và ghép tạng nói chung vẫn đang trong giai đoạn phát triển. Tuy nhiên, nếu không tiếp tục đẩy mạnh, nguy cơ tụt hậu là hiện hữu.
Một trong những khó khăn hiện nay là thiếu nguồn tạng hiến, khi phần lớn ca ghép vẫn phụ thuộc vào người hiến sống, khiến tốc độ phát triển còn hạn chế.
Theo bác sĩ Sâm, để thúc đẩy lĩnh vực này, cần tăng cường vận động xã hội và nâng cao nhận thức cộng đồng về hiến tạng, đặc biệt là hiến tạng từ người chết não. Trung bình, một người hiến chết não có thể cứu sống 8 - 12 người nhờ hiến nhiều cơ quan khác nhau. Đây cũng là xu hướng được các tổ chức y khoa quốc tế khuyến nghị.