(PLO)- Cuối tháng 3, những mầm sâm Ngọc Linh bắt đầu vươn lên sau mùa ngủ đông, mở ra chu kỳ sinh trưởng mới và mùa chăm sóc tất bật của người trồng sâm.
Mùa này, tại xã Măng Ri, tỉnh Quảng Ngãi, không khí trong các vườn sâm dưới tán rừng nguyên sinh trở nên nhộn nhịp. Sau nhiều tháng “ngủ đông”, từng mầm sâm Ngọc Linh nhú lên khỏi lớp đất ẩm, vươn cuống và bung những chiếc lá non xanh mướt.
Những mầm sâm mơn mởn nhú lên từ đất rừng. Măng Ri từ lâu được xem là “thủ phủ” của sâm Ngọc Linh, với hàng chục nghìn hecta trồng dưới tán rừng. Với đồng bào Xơ Đăng, cây sâm không chỉ là nguồn sinh kế mà còn là “báu vật” gắn bó với đời sống và văn hóa. Theo kinh nghiệm của người trồng, mỗi năm sâm Ngọc Linh trải qua ba giai đoạn sinh trưởng rõ rệt. Từ tháng 11 đến tháng 1 là thời kỳ ngủ đông, cây rụng lá, dồn dinh dưỡng về củ.
Bước sang tháng 2 và 3, cây bắt đầu “thức giấc”, mọc cuống, ra lá, hình thành hoa. Đồng thời những hạt giống từ vụ trước cũng nảy mầm, mở đầu mùa trồng mới.
Giai đoạn này được xem là thời điểm quan trọng nhất trong năm. Anh A Đức (thôn Đắk Viên, xã Măng Ri) cho biết khi cây vừa nhú lên, chỉ cần mưa lớn hoặc cành cây rơi trúng cũng có thể làm gãy cuống, hư lá. Cũng vì tính đặc thù đó, vào mùa sâm bật mầm, người trồng gần như túc trực thường xuyên tại vườn. Các luống sâm được kiểm tra liên tục, mái che được gia cố để hạn chế tác động của mưa gió. Bên cạnh đó, từng chùm hạt cũng được bọc lại nhằm tránh côn trùng phá hoại, bảo đảm tỷ lệ nảy mầm cho vụ mới.
Những năm gần đây, việc liên kết giữa người dân và doanh nghiệp giúp hoạt động trồng, chăm sóc và bảo vệ sâm ngày càng bài bản. Từng bước hình thành chuỗi giá trị bền vững cho loại dược liệu quý này. Theo ông Phạm Xuân Quang, Chủ tịch UBND xã Măng Ri, cây sâm Ngọc Linh đã giúp nhiều hộ dân địa phương vươn lên ổn định cuộc sống, từng bước làm giàu. “Địa phương đang hướng đến chế biến sâu ngay tại chỗ, xây dựng thương hiệu và nâng cao giá trị sâm Ngọc Linh, gắn phát triển dược liệu với bảo tồn rừng”, ông Quang cho biết. Không chỉ mang lại giá trị kinh tế cao, sâm Ngọc Linh còn góp phần giữ rừng, giữ đất và tạo sinh kế bền vững. Khi những mầm sâm bắt đầu “thức giấc”, cũng là lúc người dân bước vào một mùa chăm sóc mới, gửi gắm kỳ vọng vào loại “quốc bảo” của đại ngàn.