LTS: Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng là sự kiện lịch sử trọng đại, đánh dấu mốc son đưa đất nước bước vào kỷ nguyên vươn mình. Thế nhưng đây cũng là thời điểm các thế lực thù địch điên cuồng tung ra những “mũi tên độc” thông tin nhằm “rắc cát, phá hoại bộ máy”. Chúng tấn công từ công tác nhân sự, xuyên tạc dự thảo văn kiện đến phủ nhận sạch trơn thành quả 40 năm Đổi mới. Không chỉ dừng lại ở những luận điệu cũ rích, chúng còn lợi dụng AI, deepfake để tạo ra ma trận tin giả tinh vi trên không gian mạng hòng gieo rắc hoài nghi.
Tuyến bài “Vạch trần thủ đoạn chống phá Đại hội XIV trên không gian mạng” của báo Pháp Luật TP.HCM sẽ vạch trần những âm mưu thâm độc của các thế lực thù địch. Bằng những lý luận sắc bén và minh chứng thực tiễn sinh động, tuyến bài khẳng định: Không có sự lúng túng hay phe cánh, chỉ có một quy trình chặt chẽ, một đường lối đúng đắn và những con số biết nói về sự thịnh vượng của đất nước. Đó chính là “kháng thể” mạnh mẽ nhất để đập tan mọi sự chống phá.
******
Trong bối cảnh cả nước đang hướng về Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, không gian mạng tiếp tục trở thành “mặt trận” nóng bỏng, nơi các thế lực thù địch, phản động gia tăng hoạt động chống phá với thủ đoạn ngày càng tinh vi, phức tạp.
Để làm rõ những thủ đoạn chống phá này, báo Pháp Luật TP.HCM đã có cuộc trao đổi với ThS - Thượng tá Đỗ Minh Kim, Phó Trưởng phòng 3, Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (A05), Bộ Công an.
Cố tình “làm nhiễu” thông tin trước thềm Đại hội Đảng
. Phóng viên: Thưa ông, trước thềm Đại hội XIV, đâu là những thủ đoạn và luận điệu chống phá nguy hiểm mà các thế lực thù địch đang sử dụng?
+ ThS - Thượng tá Đỗ Minh Kim: Trong bối cảnh cách mạng công nghiệp lần thứ tư, sự phát triển mạnh mẽ của AI và xu thế toàn cầu hóa thông tin, không gian mạng đã trở thành một môi trường chiến lược. Đây là nơi các thế lực thù địch, phản động, cơ hội chính trị triệt để lợi dụng để xuyên tạc, kích động, chia rẽ, làm suy yếu nền tảng tư tưởng của Đảng và niềm tin xã hội bằng những phương thức ngày càng tinh vi, khó kiểm soát.
Thời gian gần đây, hoạt động phá hoại tư tưởng, phá hoại nội bộ có sự chuyển hóa rõ nét về hình thức, quy mô và mức độ tác động, đặt ra thách thức mới trong công tác bảo đảm an ninh quốc gia trên không gian mạng. Các đối tượng tận dụng mạnh mẽ thành tựu khoa học công nghệ, Internet, đặc biệt là các ứng dụng như ChatGPT, công nghệ deepfake, video AI để phát tán thông tin sai sự thật, xuyên tạc, nhằm hạ thấp uy tín, vị thế của Đại hội XIV cũng như bịa đặt, bôi nhọ các lãnh đạo cấp cao của Đảng, Nhà nước.
Nguy hiểm nhất là việc chúng lựa chọn đúng các thời điểm chính trị nhạy cảm, gắn với những sự kiện lớn của đất nước, đặc biệt là các vấn đề liên quan đến công tác nhân sự trước đại hội để triển khai các chiến dịch tuyên truyền phá hoại nội bộ, chống phá Đại hội XIV trên không gian mạng.
Các thế lực thù địch còn tập trung xuyên tạc, đồn đoán về các vị trí lãnh đạo chủ chốt sẽ được bầu tại đại hội, cố tình bịa đặt rằng trong nội bộ Đảng, Nhà nước tồn tại “đấu đá, tranh giành quyền lực”, “phe phái”, “củng cố quyền lực cá nhân”. Thủ đoạn thường được sử dụng là lập nhiều website, blog, tài khoản mạng xã hội, mỗi kênh tập trung công kích một hoặc vài lãnh đạo, từ đó hướng lái dư luận theo chiều hướng sai lệch.
Các đối tượng còn gia tăng liên kết, phối hợp trong tuyên truyền quan điểm sai trái, thù địch bằng cách đồng loạt đăng tải, chia sẻ, trích dẫn, dẫn nguồn chéo các bài viết, bình luận cùng nội dung, nhằm khuếch đại mức độ lan truyền và tạo cảm giác “thông tin đa chiều”, qua đó gây nhiễu loạn dư luận, đặc biệt đối với công tác chuẩn bị Đại hội XIV của Đảng.
Bảo vệ nền tảng tư tưởng trước những thách thức từ AI
. Vậy không gian mạng và AI đang bị lợi dụng như thế nào để thao túng dư luận, khiến tin giả, tin xuyên tạc ngày càng khó nhận diện?
+ Thực tiễn cho thấy không gian mạng đã trở thành một “chiến trường nhận thức” đúng nghĩa, nơi các thế lực thù địch tìm cách thao túng, định hướng dư luận thông qua những dạng thức như “tin nửa thật, nửa giả” hay các bình luận xã hội trá hình. Chỉ cần một video hoặc bài viết có tiêu đề giật gân, được thuật toán nền tảng hỗ trợ, thông tin có thể lan truyền tới hàng triệu người trong thời gian rất ngắn, gây méo mó nhận thức và tạo hiệu ứng tâm lý tiêu cực trong cộng đồng.
Sự phát triển mạnh mẽ của trí tuệ nhân tạo càng làm cho việc nhận diện thông tin sai lệch trở nên khó khăn hơn. Thống kê cho thấy tỉ lệ tin giả có yếu tố AI ngày càng gia tăng với mức độ lan tỏa rộng và phổ biến hơn trước. Tin giả, tin sai sự thật và thông tin xấu độc trên không gian mạng đã trở thành thách thức mang tính toàn cầu, tác động trực tiếp đến kỷ cương xã hội, làm rối loạn môi trường thông tin, ảnh hưởng nghiêm trọng đến uy tín, danh dự của tổ chức, cá nhân, thậm chí xâm phạm an ninh trật tự.
Đáng lo ngại là việc một số đối tượng lợi dụng các tính năng “huấn luyện AI” của ChatGPT để cài cắm nội dung có ý đồ xâm phạm an ninh quốc gia. Thông qua kỹ thuật “prompt engineering” (kỹ thuật gợi ý/nhắc nhở), người sử dụng đưa ra các yêu cầu như “tranh luận”, “đóng giả”, “trả lời tiếp” trong những ngữ cảnh giả định. Qua đó, dẫn dắt AI tạo ra các câu trả lời sai lệch, đặc biệt nguy hiểm khi liên quan đến lịch sử, lãnh tụ, lãnh đạo cấp cao của Đảng, Nhà nước và Đảng ta. Những dữ liệu này có thể được hệ thống lưu trữ và trở thành phương án trả lời cho các truy vấn tương tự về sau.
Tình trạng mua bán, sử dụng tài khoản AI không chính chủ cũng tạo điều kiện cho các đối tượng xấu lợi dụng để đăng tải thông tin xuyên tạc, sai sự thật, xúc phạm lãnh đạo, gây khó khăn lớn cho công tác phát hiện, ngăn chặn và xử lý.
Đăng tải thông tin chống phá theo “đơn đặt hàng”
. Trước tính chất ngày càng tinh vi, xuyên biên giới của các hoạt động chống phá trên không gian mạng, các cơ quan chức năng đã và đang triển khai những biện pháp nào để kiểm soát, phản bác thông tin xuyên tạc, chống phá Đại hội XIV của Đảng, thưa ông?
+ Các hoạt động chống phá trên không gian mạng hiện nay mang tính xuyên biên giới, được tổ chức rất tinh vi. Nhiều nhóm phản động lưu vong ở nước ngoài đã điều hành các mạng lưới truyền thông số, huấn luyện và chi trả thù lao cho cộng tác viên để đăng tải nội dung chống phá theo “đơn đặt hàng”.
Những hoạt động này không chỉ đe dọa an ninh thông tin mà còn tác động trực tiếp đến an ninh tư tưởng, an ninh xã hội và chủ quyền số quốc gia. Nếu không được nhận diện và xử lý kịp thời, hệ lụy sẽ là sự xói mòn niềm tin của nhân dân, gia tăng tâm lý nghi ngờ đối với chính quyền, làm suy yếu nền tảng chính trị, tinh thần của khối đại đoàn kết toàn dân tộc.
Từ thực tế đó có thể khẳng định công tác phát hiện, điều tra và xử lý các đối tượng tung tin xuyên tạc, chống phá Đại hội XIV trên không gian mạng là yêu cầu cấp thiết cả về chính trị, pháp lý và an ninh xã hội. Chính vì vậy, chúng tôi xác định đây là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị.
Cụ thể, về chính trị - tư tưởng, đây là nhiệm vụ trọng yếu nhằm bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh với các âm mưu “diễn biến hòa bình”, “tự diễn biến, tự chuyển hóa”. Về pháp lý, đây là cơ sở để khẳng định chủ quyền quốc gia trên không gian mạng, nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước và tính răn đe của pháp luật. Về an ninh - xã hội, việc ngăn chặn sớm, phát hiện từ xa và xử lý nghiêm minh các hành vi vi phạm góp phần giữ vững an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội và củng cố niềm tin của nhân dân.
Thời gian qua, trước sự gia tăng nhanh của các hoạt động chống phá trên không gian mạng, các lực lượng chức năng đã triển khai đồng bộ nhiều biện pháp nghiệp vụ, kỹ thuật và pháp lý. Trọng tâm là tăng cường nắm tình hình, phân tích dữ liệu, nhận diện sớm đối tượng theo hướng ứng dụng mạnh mẽ AI, học máy và phân tích dữ liệu lớn, kết hợp các hệ thống giám sát có khả năng tự động sàng lọc, phát hiện các từ khóa, hành vi ngôn ngữ mang tính xuyên tạc, kích động, phản động.
Các cơ quan chức năng tham mưu đã đẩy mạnh công tác tuyên truyền trong toàn hệ thống chính trị và nhân dân nhằm nâng cao nhận thức, kỹ năng nhận diện thủ đoạn lợi dụng ChatGPT, AI video và các công nghệ mới để phát tán thông tin xấu độc, chống Đảng, Nhà nước, xâm phạm an ninh quốc gia. Đồng thời, nghiên cứu bổ sung, hoàn thiện các quy định của pháp luật để tăng cường chế tài đối với các hành vi lợi dụng công nghệ mới vào hoạt động vi phạm pháp luật.
Bên cạnh triển khai hiệu quả Đề án 35, các lực lượng còn đẩy mạnh phong trào “Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc”, tăng cường phối hợp chặt chẽ giữa công an, quân đội, thông tin - truyền thông và tuyên giáo trong đấu tranh, phản bác các quan điểm sai trái, thù địch, tạo sự đồng thuận xã hội và môi trường không gian mạng lành mạnh, an toàn.
. Xin cảm ơn ông.
Nhận diện ba “mũi tên độc” nhắm vào đại hội
Theo TS - Thượng tá Nguyễn Quỳnh Anh, Trường ĐH An ninh nhân dân, có thể nhận diện ba nhóm thủ đoạn chống phá chủ yếu trước mỗi kỳ đại hội.
Một là nhóm thủ đoạn “bới lông tìm vết”, quy chụp bản chất và phủ nhận thành tựu. Chúng triệt để lợi dụng một số tồn tại, hạn chế hoặc những vụ việc tiêu cực đơn lẻ để quy kết thành bản chất của chế độ.
Từ một vụ án tham nhũng, một dự án thua lỗ, hay bất cập trong chính sách… chúng thổi phồng lên thành sự yếu kém toàn diện của việc lãnh đạo. Nguy hiểm hơn, chúng phủ nhận sạch những thành quả vĩ đại mà Đảng đã lãnh đạo nhân dân đạt được trong tiến trình lãnh đạo cách mạng và sự nghiệp đổi mới.
Các luận điệu vu cáo Việt Nam vi phạm dân chủ, nhân quyền, đàn áp tôn giáo, hay kinh tế trì trệ... được tung ra liên tục nhằm gieo rắc tâm lý bi quan, tạo ấn tượng lệch lạc rằng mọi khó khăn của đời sống đều xuất phát từ sự lãnh đạo của Đảng. TS Nguyễn Quỳnh Anh nhìn nhận đây là thủ đoạn “lấy hiện tượng đánh tráo bản chất” nhằm phá hoại niềm tin từ gốc rễ.
Hai là nhóm thủ đoạn thông qua công tác nhân sự để bôi đen, hạ bệ uy tín lãnh đạo và kích động chia rẽ nội bộ. Chúng tập trung đồn thổi về các cán bộ cấp cao, lãnh đạo chủ chốt của Đảng và Nhà nước, theo kiểu loan tin “thâm cung bí sử” hoàn toàn bịa đặt về đời tư, tài sản, quan hệ gia đình của các đồng chí.
Chúng dựng lên các kịch bản về sự “đấu đá phe phái”, “tranh giành ghế”, “thanh trừng nội bộ” để làm lung lay, sụp đổ những hình ảnh đẹp của người lãnh đạo và khi đó niềm tin của nhân dân vào “đội tiền phong” cũng sẽ ảnh hưởng.
Nhóm thứ ba được TS Nguyễn Quỳnh Anh đề cập đến là nhóm thủ đoạn tấn công Văn kiện Đại hội và nền tảng lý luận của Đảng. Các thế lực tập trung xuyên tạc những nội dung trọng yếu trong dự thảo văn kiện, cho rằng tầm nhìn, mục tiêu, phương hướng, phương châm đưa ra là sáo rỗng, hình thức, duy ý chí và không có khả năng thực thi.
Chúng cũng tấn công trực diện vào nền tảng tư tưởng, đòi bỏ Điều 4 Hiến pháp, đòi đa nguyên đa đảng, cho rằng chủ nghĩa Mác - Lênin đã lỗi thời và việc kiên định con đường đi lên CNXH là sai lầm. Đây thực chất là thủ đoạn nhằm làm dao động tư tưởng, mưu đồ khiến cán bộ, đảng viên và nhân dân hoài nghi về ngọn đuốc soi đường của Đảng.