Từ đầu năm 2026, tình hình xâm nhập mặn trên địa bàn Đồng Tháp có nhiều diễn biến đáng chú ý. Nhìn chung, mức xâm nhập mặn thấp hơn trung bình nhiều năm và thấp hơn so với năm 2025.
Ông Nguyễn Đức Thịnh, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường (NN&MT) tỉnh, cho biết nhờ chủ động triển khai đồng bộ các giải pháp, địa phương đã cơ bản đảm bảo nguồn nước phục vụ sản xuất nông nghiệp và sinh hoạt của người dân tại các khu vực bị ảnh hưởng.
Xâm nhập mặn đến trễ, mức độ thấp hơn nhiều năm
Cụ thể, xâm nhập mặn năm 2026 xuất hiện trễ hơn trung bình nhiều năm khoảng 15 ngày và trễ hơn năm 2025 khoảng 20 ngày. Số liệu quan trắc cho thấy độ mặn cao nhất trên sông Tiền xuất hiện vào kỳ triều cường cuối tháng Chạp, xâm nhập sâu vào nội đồng khoảng 49km, thấp hơn 15km so với năm trước.
Tại một số điểm đo, độ mặn đều thấp hơn các năm trước. Đơn cử tại cống Xuân Hòa (cách cửa sông 42km), độ mặn cao nhất ghi nhận 2,54 g/l; tại khu vực công viên Lạc Hồng (cách cửa sông 46km) là 0,68 g/l; còn tại cầu Trường Chính trị (cách cửa sông 49km) là 0,45 g/l. So với đỉnh mặn năm 2016 và năm 2025, các chỉ số này đều thấp hơn đáng kể.
Sở NN&MT nhận định, với mức độ xâm nhập mặn như hiện nay, ảnh hưởng đến sản xuất và sinh hoạt của người dân là không lớn. Đặc biệt, các vùng dự án như ngọt hóa Gò Công hay Phú Thạnh - Phú Đông vẫn được bảo vệ tốt, đảm bảo đủ nguồn nước phục vụ nhu cầu dân sinh.
Chủ động chỉ đạo, triển khai đồng bộ nhiều giải pháp
Để đạt được kết quả này, công tác chỉ đạo, điều hành đã được triển khai sớm và quyết liệt. UBND tỉnh đã ban hành nhiều văn bản quan trọng như chỉ thị về phòng chống hạn, xâm nhập mặn và cháy rừng năm 2026; phương án ứng phó mùa khô 2025-2026 cùng các công văn chỉ đạo chủ động ứng phó thiên tai trước, trong và sau Tết.
Song song đó, Sở Nông nghiệp và Môi trường phối hợp các sở, ngành tổ chức kiểm tra thực tế tại các địa bàn trọng điểm, kịp thời tham mưu UBND tỉnh có chỉ đạo phù hợp với diễn biến thực tế.
Chủ động ứng phó hạn, mặn, Đồng Tháp triển khai nhiều giải pháp, đảm bảo nguồn nước phục vụ sản xuất nông nghiệp và sinh hoạt cho người dân.
Trong lĩnh vực sản xuất, các đơn vị chuyên môn đã tăng cường theo dõi chặt chẽ tình hình mặn trên các tuyến sông, đặc biệt là sông Tiền và sông Hàm Luông. Việc vận hành các công trình thủy lợi được thông báo kịp thời đến địa phương để người dân chủ động trong sản xuất.
Nhiều giải pháp cụ thể cũng được triển khai như kiểm tra, sửa chữa cống đập, đảm bảo ngăn mặn; nạo vét kênh rạch, khai thông dòng chảy; trục vớt lục bình, cỏ dại; đồng thời vận động người dân tăng cường trữ nước trong ao, mương, ruộng để phục vụ tưới tiêu.
Đáng chú ý, 17 giếng khoan dự phòng tại các khu vực như xã Hiệp Đức, Ngũ Hiệp đã được kiểm tra, vận hành thử, sẵn sàng bổ sung nguồn nước khi cần thiết.
Đảm bảo nước sinh hoạt cho người dân
Về nguồn nước sinh hoạt, các đơn vị cấp nước đã chủ động nhiều phương án ứng phó. Công ty Cổ phần Nhà máy nước Đồng Tâm thường xuyên kiểm tra độ mặn, vận hành các trạm bơm và giếng khoan dự phòng để đảm bảo nguồn nước.
Trong khi đó, Công ty TNHH MTV Cấp nước Tiền Giang đã triển khai bơm trữ nước vào các ao chứa, vận hành 16 giếng khoan dự phòng và mở 9 vòi nước công cộng cung cấp nước miễn phí cho người dân tại các khu vực khó khăn. Tổng lượng nước cấp miễn phí đến nay đạt 164m³.
Ngoài ra, đơn vị này cũng xây dựng kế hoạch điều tiết nguồn nước giữa các trạm, đảm bảo cung cấp ổn định cho toàn hệ thống dù trong điều kiện xâm nhập mặn có thể diễn biến phức tạp hơn trong thời gian tới.
Theo dự báo của cơ quan khí tượng thủy văn, xâm nhập mặn trên sông Tiền sẽ đạt đỉnh vào kỳ triều cường đầu tháng 2 âm lịch với ranh mặn 1,0 g/l có thể xâm nhập sâu từ 48-55km. Sau đó, độ mặn sẽ giảm dần nhưng có thể tăng trở lại theo các đợt triều cường tiếp theo.
Đáng lưu ý, do mùa mưa năm 2026 được dự báo đến muộn hơn so với năm 2025 và trung bình nhiều năm nên mùa mặn năm nay có khả năng kéo dài đến nửa cuối tháng 5.
Trước tình hình này, các đơn vị chức năng tiếp tục triển khai nhiều giải pháp như theo dõi sát diễn biến mặn, vận hành linh hoạt các công trình thủy lợi, chuẩn bị sẵn sàng vật tư, thiết bị để cấp nước khi cần thiết.
Chính quyền địa phương cũng được yêu cầu đẩy nhanh tiến độ các công trình thủy lợi, gia cố đê bao, nạo vét kênh rạch, đồng thời tăng cường tuyên truyền người dân chủ động trữ nước, sử dụng tiết kiệm và kiểm tra độ mặn trước khi tưới tiêu.
Bên cạnh đó, ngành nông nghiệp khuyến cáo người dân điều chỉnh lịch thời vụ phù hợp với tình hình nguồn nước, đảm bảo sản xuất hiệu quả, hạn chế rủi ro do hạn, mặn gây ra.
